Rechter spreekt broers Maxwell vrij van fraude

Op een steenworp afstand van het gebouw van de krant The Daily Mail, eens het vlaggeschip en de trots van het media-imperium van hun vader, in Londens gerechtsgebouw de 'Old Bailey' schudde Kevin Maxwell (36) vrijdag omstandig de handen van twaalf juryleden en barstte Ian Maxwell (39) in vreugdetranen uit....

Van onze correspondent

Bert Wagendorp

LONDEN

Het proces tegen de twee broers, en hun vertrouweling Larry Trachtenberg, duurde acht maanden. De jury had 48 uur nodig om tot het oordeel 'not guilty' te komen. Het Serious Fraud-bureau van het Britse openbaar ministerie investeerde 25 miljoen gulden in het onderzoek naar de zaak en nog eens eenzelfde bedrag aan de rechtzaak zelf. Tevergeefs dus.

In de zaak Maxwell draaide het om vermeende fraude met Israëlische aandelen. In de herfst van 1991 zou Kevin, in overleg met zijn vader, hebben besloten een pakket aandelen in het Israëlische computerbedrijf Scintex ter waarde van honderd miljoen pond als onderpand te gebruiken voor een lening die het in hevige financiële problemen verkerende media-conglomeraat uit de problemen moest halen.

Volgens aanklager Alan Suckling was dat onwettig, de aandelen zouden niet hebben toebehoord aan de Robert Maxwell Group, eigendom van Maxwell, maar aan het pensioenfonds daarvan. Zo zouden duizenden werknemers van de groep zijn gedupeerd.

Een tweede manoeuvre met een aandelenpakket als onderpand vond plaats na de mysterieuze dood van Robert Maxwell. De tycoon sloeg op 5 november 1991 op de Atlantische Oceaan, in de buurt van de Canarische Eilanden, overboord van zijn jacht, de Lady Ghislain. Het is nooit duidelijk geworden of het daarbij om een natuurlijke doodsoorzaak ging -doordat Maxwell onwel werd- om een ongeluk -omdat hij zich tijdens het urineren niet goed vasthield- om zelfmoord of mogelijk om moord.

Nadat Maxwell was overleden begonnen banken onmiddellijk hun bij de mediagroep uitstaande gelden op te eisen. Daarbij ging het om immense bedragen. Alleen al in 1991 betaalde het bedrijf rond een miljard gulden aan rente op leningen. Om de hoogste nood te lenigen besloten, aldus de aanklacht, de broers Maxwell en Trachtenberg andermaal aandelen als onderpand te gebruiken voor een lening, ditmaal een pakket ter waarde van twintig miljoen pond van het farmaceutische bedrijf Teva.

Ook Teva was een Israëlisch concern. Nadat Maxwell senior, vlak voor de oorlog als een berooide Tsjechoslowaakse immigrant in Groot-Brittannië gearriveerd, teruggekeerd was tot het joodse geloof werd hij de grootste particuliere investeerder in Israël.

De Teva-aandelen zouden ook hebben toebehoord aan Maxwells pensioenfonds en dus ten onrechte als onderpand zijn gebruikt. Volgens Kevin Maxwell had zijn vader hem echter in beide gevallen documenten getoond waaruit zou blijken dat de aandelenpakketten op legale wijze van het pensioenfonds naar het bedrijf waren gesluisd. De jury achtte die verklaring plausibel.

Nadat het Maxwell-concern in 1992 bankroet werd verklaard en alle onderdelen waren verkocht, resteerde een bankschuld van 406 miljoen pond: een recordbedrag in de Britse financiële geschiedenis. Niettemin was de familie, van wie Robert Maxwells vrouw Elizabeth onlangs verklaarde 'zonder een cent' door het leven te moeten, in staat de kosten voor bijstand van peperdure advocaten, bijna 2.5 miljoen gulden, bij elkaar te krijgen. In de Britse pers verschenen recentelijk verhalen over in Liechtenstein gestalde geheime fondsen waarover de familie zou beschikken.

Die berichten leidden tijdens het proces tot bedreigingen met de dood aan het adres van de broers, vermoedelijk afkomstig van gedupeerde voormalige werknemers. Kevin, die op 29-jarige leeftijd van zijn vader de leiding kreeg over het uitgeversbedrijf Macmillan, toen een jaaromzet van tien miljard gulden, vertelde tijdens het proces hoe hij kort geleden in een restaurant zijn eten kreeg voorgezet: 'Ik hoop dat u erin zult stikken', zei de ober.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden