nieuwsuitspraak rechtbank

Rechter: Palestijnen uit Gaza hebben recht op asiel

Palestijnse asielzoekers uit Gaza hebben recht op een Nederlandse verblijfsvergunning. Dat heeft de rechtbank Amsterdam geoordeeld. Voor het eerst is door de rechter erkend dat de Gazastrook gebukt gaat onder een humanitaire noodsituatie. 

Een Palestijns meisje in Gaza.Beeld EPA

De uitspraak kan gevolgen hebben voor de beoordeling van tientallen Palestijnen uit Gaza die in Nederland asiel hebben aangevraagd. De staatssecretaris van Justitie en Veiligheid gaat in hoger beroep tegen het vonnis.

De zaak is aangespannen door een asielzoeker uit Gaza. Hij stelt dat een normaal leven voor hem en zijn familie in Gaza onmogelijk is door de aanhoudende oorlog en de economische crisis als gevolg van de blokkade door Israël. Volgens de man is UNRWA, de in 1948 door de Verenigde Naties opgerichte organisatie die voorziet in hulp aan vluchtelingen in de Palestijnse gebieden, niet in staat om te voorzien in dagelijkse levensbehoeften. 

Verblijfsvergunning

De rechter heeft hem hierin gelijk gegeven. Het vonnis druist in tegen het standpunt van de Nederlandse overheid dat de UNRWA wel degelijk in staat is om Palestijnse vluchtelingen in Gaza van de juiste hulp te voorzien (70 procent van de inwoners is hiervan afhankelijk). Om die reden is het op dit moment voor asielzoekers uit Gaza lastig om in Nederland een verblijfsvergunning te krijgen. 

‘De Nederlandse staat heeft er alle belang bij om vol te houden dat UNRWA goed in staat is om Palestijnen te helpen’, stelt Lex Takkenberg, oud-senior medewerker van UNRWA. De IND zou in hoger beroep kunnen aanvoeren dat de uitspraak een aanzuigende werking heeft op asielzoekers uit Gaza. Takkenberg ziet weinig in dit argument, omdat Gaza al tien jaar op slot zit. ‘Israël en Egypte zijn de slotbewaarders van Gaza, zij zullen de blokkade blijven handhaven.’ Overigens geldt de uitspraak niet voor Palestijnen die op de Westelijke Jordaanoever wonen.

Volgens Takkenberg kan UNRWA haar kerntaken niet goed uitvoeren vanwege enorme financiële problemen. De Amerikaanse president Trump zette de jaarlijkse Amerikaanse bijdrage aan UNRWA (364 miljoen dollar op een totaal budget van 1,2 miljard) vorig jaar per direct stop, nadat Palestijnse leiders woedend reageerden op het historische besluit van het Witte Huis om Jeruzalem als hoofdstad van Israël te erkennen. UNRWA is afhankelijk van vrijwillige donaties en moet volgens Takkenberg ‘elk jaar bedelen om geld’.

De VN waarschuwen al jaren dat Gaza in 2020 onbewoonbaar wordt. ‘Maar wat betekent dat precies? Op basis van uitvoerige documentatie over de feitelijke situatie heeft de Nederlandse rechter nu antwoord gegeven op die vraag’, aldus Takkenberg. 

Marq Wijngaard, advocaat van de asielzoeker in kwestie, verwacht dat de IND in hoger beroep zal gaan. Dat betekent dat zijn cliënt nog langer moet wachten op een definitief besluit. ‘Voorheen hadden  asielzoekers uit Gaza alleen kans op een verblijfsvergunning als ze persoonlijke problemen met Hamas konden aantonen. Dat de rechter deze uitspraak nu heeft aangedurfd, geeft aan dat de beroerde situatie in Gaza een ondergrens heeft bereikt. Mijn cliënt is geen economische vluchteling, hier is sprake van een humanitaire noodsituatie.’

Verder lezen over UNRWA

De verspreiding van het coronavirus in Gaza is een nachtmerriescenario dat koste wat het kost voorkomen moet worden, betoogt hoogleraar en mensenrechtenadvocaat Liesbeth Zegveld. Israël draagt volgens haar die verantwoordelijkheid als bezettingsmacht.  ‘Hef de Gaza-blokkade nu op, er is geen tijd te verliezen vanwege het coronavirus.’

Een uitgelekt rapport over misstanden bij het VN-agentschap voor Palestijnse vluchtelingen plaatst de organisatie in een kwaad daglicht. Zelfs trouwe donoren van de 70-jarige UNRWA als Nederland en Zwitserland staken, voorlopig, hun financiële bijdrage.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden