Rechtbank orgaanhandel Kosovo naar Nederland

Nederland is verzocht om vanaf volgend jaar gastland te zijn voor een Kosovaarse rechtbank die verdachten van illegale orgaanhandel en andere oorlogsmisdrijven gaat berechten. Dat schrijft minister Timmermans van Buitenlandse Zaken vandaag in een brief aan de Tweede Kamer. Het verzoek is bij Nederland ingediend door de EU en moet nog worden goedgekeurd door het Kosovaarse parlement. Indien het doorgaat, dan ligt het voor de hand dat Den Haag de standplaats wordt van de rechtbank.

Kosovaren herdenken de doden die vielen in de oorlog met Servië in 1998 en '99. Beeld AFP

De meest prominente verdachte van de nog op te richten rechtbank is de huidige premier van Kosovo, Hashim Thaçi. Ook andere leiders van het voormalige Kosovo Bevrijdingsleger (UCK) worden verdacht. Zij zouden tijdens en net na de Kosovo-oorlog in 1999 en 2000 zo'n vierhonderd mensen van Servische afkomst hebben ontvoerd en gedood om hun organen vervolgens te verkopen op de zwarte markt. Slachtoffers zouden onmenselijk zijn behandeld en vernederd alvorens hun organen werden verwijderd en zij spoorloos verdwenen.

'Het gaat nadrukkelijk niet om de vestiging van een internationaal tribunaal voor Kosovo in Nederland', schrijft Timmermans aan de Kamer. Het gaat wel om een in Nederland gevestigde dependance van een Kosovaarse rechtbank. Dat onderscheid is onder meer van financieel belang - een Kosovaarse instantie wordt niet door Nederland betaald. Timmermans: 'Naar verwachting zal het gaan om een zeer beperkt aantal zaken in een beperkte tijdspanne.'

De Raad van Europa stelt al sinds eind 2010 dat er sterke aanwijzingen zijn dat premier Thaci en Kosovaarse rebellen betrokken zijn geweest bij de wrede orgaanhandel en andere oorlogsmisdaden. Ook oud-aanklaagster van het Joegoslavië-Tribunaal, Carla del Ponte, heeft die beschuldiging geuit. Thaçi heeft altijd ontkend. Een speciaal onderzoeksteam van de Europese Unie is al zo'n vier jaar bezig om uitsluitsel te geven. Aanklachten die voortvloeien uit dit onderzoek, worden voorgelegd aan de nog op te richten rechtbank.

 
Slachtoffers zouden onmenselijk zijn behandeld en vernederd alvorens hun organen werden verwijderd en zij spoorloos verdwenen

'Den Haag, stad van vrede en recht'
In Europees verband wordt al geruime tijd gediscussieerd over een mogelijke standplaats voor de speciale rechtbank. Den Haag is een logische kandidaat, omdat het zich al jaren profileert als internationale stad van vrede en recht. Behalve het Internationaal Strafhof, huist in Den Haag ook het Joegoslavië-tribunaal. Het mandaat van dat laatste tribunaal liep in 2013 af, waardoor daar alleen nog lopende zaken worden afgehandeld.

De Kosovo-oorlog is één van de vele Joegoslavië-oorlogen die in de jaren negentig zijn uitgevochten. De NAVO voerde in 1999 bombardementen uit om een einde te maken aan het bloedvergieten tussen Kosovaren en Serviërs. Het Westen erkent de inmiddels uitgeroepen onafhankelijkheid van Kosovo, maar onder meer Servië en Rusland doen dat niet. Vorige maand maakte premier Thaçi bekend dat Kosovo een eigen leger krijgt. De huidige veiligheidstroepen van Kosovo opereren onder commando van de NAVO.

 
Den Haag is een logische kandidaat, omdat het zich al jaren profileert als internationale stad van vrede en recht
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.