Recht zo die gaat

Vierkant en rechthoekig zijn in. Scherpe hoeken en rechte randen domineren in het interieur van nu. Moet de moderne consument worden gestraft?...

De wereld is vierkant, heel anders dan Galileo Galilei heeft gedacht. (Rond is de aarde, dat blijft zo.) Wat is het voordeel van vierkant? Dat elk product overzichtelijk wordt, dat de maat zich duidelijk laat aflezen; want ook al kunnen we wiskundig de omtrek van een cirkel berekenen, rond ligt op de schaal van de abstractie een trapje hoger. Een ronde tafel lijkt altijd meer verrassingen op te leveren in het interieur dan een vierkante of langwerpige: in het laatste geval weet je wat je kunt verwachten. Zo veel meter, zo veel stoelen.

Rond is uit, vierkant en rechthoekig zijn in: het is vreselijk om in dit verband het woord trends in de mond te nemen, maar je kunt er niet omheen. Stap een willekeurige meubelzaak binnen en je stuit op een overdosis aan scherpe hoeken en rechte randen. Schemerlampen die zich altijd aan de vrouwelijke kant van de vormgeving hebben opgehouden met hun gewelfde kappen, zijn omgetoverd in rechthoekige lichtbakken, bij voorkeur uitgerust met een witte stoffen kap.

We zagen twee van dergelijke mega-kappen - want de moderne rechthoek is ook meteen enorm - in de schitterende ruimte van De kas, gloednieuw restaurant op Frankendael te Amster dam. Boven de robuuste eikenhouten tafel hangen twee kappen: ontwerper/meubelmaker Piet Boon uit Oostzaan (www.pietboon.nl), verantwoordelijk voor de inrichting van De kas, lijkt al jaren geen ander instrument te kennen dan de lineaal. Hij hanteert die met verve.

Ronde vormen zijn hooguit terug te vinden in remakes van stoelen uit de jaren zestig. Wie niet voor ouderwets versleten wil worden, richt zich in met een reusachtige strakke hoekbank, met ingebouwde chaise longue, en daar omheen vierkante footstools en salontafels. Hoe groter, hoe mooier. Intussen begint het wel te knagen: voor welke woonkamers zijn dergelijke joekels van meubelstukken bedacht? Want negen van de tien Nederlanders woont nog steeds onder de 90 vierkante meter.

De kubusvorm slaat soms door, we komen hem tegen in vazen en potten, en ook in wastafels die er daardoor ineens uitzien als nostalgische gootsteenbakken waarin je vroeger een dweil liet drijven. De stap tussen dweil en washandje is kennelijk klein genoeg. Zelfs de stapelbare kubus die rond 1970 het ideale bergmeubel bleek voor langspeelplaten, beleeft in dit geometrische tijdperk een glorieuze terugkeer, nu eens in donker hout, dan weer in wilde kleuren.

Het gedweep met rechthoek en vierkant past in een mode die leunt op de hotellobby-stijl van de jaren zestig, toentertijd synoniem met modernisme of futurisme. Je stuit nog weleens op die ruimtes in een oude James Bond-film. Ter compensatie van de strenge vormen dient men - en dat gebeurt opnieuw - een ruig karpet op de vloer te leggen.

Rechthoekige wandkasten, geen probleem. Beter zelfs voor de breedbeeldtelevisie. Op een vierkante fauteuil valt ook te leven, maar er zijn grenzen. En die worden overschreden met de strenge badkuip die een uitvergroting lijkt van een varkenstrog. Rechthoekig en dan ook nog uitgevoerd in beton of plaatstaal: het lijkt erop alsof de moderne consument gestraft moet worden. Dat klopt, maar vooral in zijn portemonnee.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden