Recensies Reves 'The Evenings': fantastische studie van adolescente malaise

De uitgever en vertaler van The Evenings gaven al hoog op van de vertaling van Gerard Reves klassieker, maar nu zijn ook de eerste Engelstalige recensies binnen.

Omslag Gerard Reve, The Evenings. Beeld
Omslag Gerard Reve, The Evenings.Beeld

De Engelse schrijver Tim Parks heeft genoten van The Evenings. 'Het boek mag saai klinken,' oordeelde hij in The Guardian, 'maar Reves sprankelende collage van scherpzinnige observaties, oubollige alleenspraak en glaszuivere dialogen die de lezer ademloos naar het slot brengt.' Het viel Parks op dat de Duitse bezetting, de Hongerwinter in het bijzonder, amper ter sprake komt, 'al is de intens benauwende sfeer ongetwijfeld een erfenis van de oorlog'. Al lezend dacht hij aan Samuel Becketts Waiting for Godot.

Dat deze 'hoeksteen van moderne Europese literatuur' nu pas de Engelstalige wereld bereikt komt volgens Parks, die veel uit het Italiaans vertaalt, doordat er simpelweg meer aandacht uitgaat naar Duitse en Franse literatuur. Dat Reve een felle anti-communist was, heeft niet bijgedragen tot zijn populariteit bij overwegend linkse uitgevers, voegt Parks er terloops aan toe. Hij prijst ook de eerdere vertaling van Bezorgde ouders, maar dat miste volgens hem de charme en frisheid die nodig zijn om een auteur over de grenzen te verkopen.

The Sunday Telegraph had de roman gestuurd naar de Nederlands-Schotse criticus en slavist André van Loon, van wie vermoed mag worden dat hij met het oorspronkelijke werk bekend was. De sfeer in dit 'fantastische boek' doet hem denken aan Dostojewski's Aantekeningen uit het ondergrondse, maar wijst ook op een veelvoorkomend nadeel van 'banaal-maar-buitengewone'-romans: passages kunnen vlak zijn en de exclusieve aandacht voor Frits betekent dat andere personages, aldus Van Loon, niet helemaal tot hun recht komen.

In The Irish Times noemt de schrijfster Eileen Battersby de klassieker, onder de kop 'een meesterwerk in komisch pathos', een van de beste studies van adolescente malaise die ooit geschreven is, even geestig als ontroerend. 'Er gebeurt weinig, maar tegelijkertijd een heleboel. Het is een mensen-kijkende roman, rijk in karakter en met dolle dialogen.' Ze begrijpt de vergelijking met J.D. Salingers The catcher in the Rye, er wel aan toevoegend dat Frits van Egters aangenamer gezelschap lijkt te zijn dan Holden Caulfield.

De droom van Gerard Reve komt uit

De latere Volksschrijver Gerard Reve wist in Engeland nooit succes te boeken. Nu is er The Evenings, waarvan uitgever en vertaler alvast hoog opgeven.

The Financial Times hield het bij een voorzichtig positieve signalering. 'Met haar eindeloze sigarettendraaierij en stille straten,' zo constateert Laura Garmeson, een criticus die gespecialiseerd is in Europese literatuur, 'leest The Evenings als een roman noir, zonder een plot, maar Reve's scherpe oog voor het absurde zorgt ervoor dat het doodgewone in een nieuw, ofschoon macaber, licht komt te staan.' Terwijl deze literaire tulp langzaam aan het verwelken is in de drassige Hollandse polder, kan hij gaan bloeien op de Britse eilanden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden