Recensie: Mounira Al Solh ( * * * * )

Ze brengt op speelse wijze culturen samen: Mounira Al Solh

Stedelijk Museum Bureau Amsterdam

Solo Mounira Al Solh, t/m 31/6. smba.nl

Een experiment: neem een paar tandenborstels en kijk wat daarmee valt te maken. Weinig waarschijnlijk. Zelfs op de kleuterschool is knutselen met tandenborstels niet erg populair.


Geef de in Libanon geboren en aan de Gerrit Rietveld Academie en Rijksakademie opgeleide kunstenaar Mounira Al Solh (1978) een tandenborstel en ze verandert ze in een hond, kat, ezel, geit of kameel.


In de hilarische videodialoog tussen mens en dier A Double Burger and Two Metamorphoses (2009) heeft Al Solh weinig nodig om de kijker te verleiden. Naast de tandenborstels die als oren uit haar haar steken, gebruikt ze een wit vel papier, waarvan ze voorleest, haar grote ogen, die afwisselend verbaasd en vriendelijk staan, en ritmisch geklikklak. Tussen de rolwisselingen door doet ze gekke bloopertjes.


Intussen meandert de dialoog langs alledaagse en loodzware onderwerpen, zoals de vrijheidsopvatting van Spinoza, de behoefte aan vegetarisch eten en haar ultieme wens om met een van de dieren 'langzaam te dansen'. Dat lukt niet. 'Het past niet bij mijn bottenstructuur', zegt de kat.


Al Solhs videowerk duikt al een tijdje op in diverse tentoonstellingen. Ze werd in 2010 genomineerd voor de Volkskrant Beeldende Kunst Prijs en heeft nu haar eerste solotentoonstelling bij het Stedelijk Museum Bureau Amsterdam. Haar werk is geestig, slim, absurdistisch en op onnadrukkelijke wijze gewijd aan de botsing van culturen. De wens om te dansen is de wens om twee totaal verschillende werelden samen te brengen.


In het Stedelijk Museum Bureau Amsterdam is een kleine selectie van haar werk te zien, in combinatie met tekeningen van de Nederlandse kunstenaar René Daniëls (1950). Al Solh blijkt een groot bewonderaar van de man die destijds harde grenzen zacht maakte en wiens carrière in de jaren tachtig door een hersenbloeding ten einde kwam. Daniëls bracht de schilderkunst opnieuw tot leven door de strikt gescheiden universums van abstractie en figuratie, en van hoge en lage kunst te combineren.


Vooral het gemak en de speelsheid waarmee Daniëls dat deed, lijkt op het gemak waarmee Al Solh onderwerpen aan elkaar rijgt. In de tekeningenserie From waiting blue to lingering yellow van Al Solhs alter ego, de Libanese kunstenaar Bassam Ramlawi, treedt ze in Daniëls voetsporen. Onder het wachten in Beiroet heeft ze mensen, straat- en cafétaferelen geportretteerd met een soortgelijke losse toets, gelaagdheid en combinatie van taal en beeld. Terloops zorgen de handgeschreven titels voor een ander perspectief. Dan duikt vanachter de alledaagse, westers ogende taferelen opeens een door oorlog ontwrichte Arabische samenleving op.


Wat in de dialoog met de kat niet lukt, lukt Al Solh in haar werk wel. Ze laat ons door haar ogen kijken naar een vreemde samenleving, die daarmee zijn vreemdheid verliest, brengt op speelse wijze uiteenlopende culturen samen, maakt net als Daniëls harde grenzen zacht.


Hoe erg is het als er straks geen geld meer is om mensen als Mounira Al Solh aan de Nederlandse kunstacademies op te leiden? Heel erg. Daarmee verdwijnt een voorhoede van vanzelfsprekende bruggenbouwers.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden