RBS 'nam gok' met ABN Amro

De overname van ABN Amro door de Royal Bank of Scotland (RBS) kan worden omschreven als een 'gok'. Dat staat in het eindrapport van de Financial Services Authority (FSA) over de nationalisatie van de Schotse bank. De toezichthouder van de Londense City gaf toe te hebben zitten dutten, maar voegde eraan toe in slaap te zijn gesust door toenmalig premier Gordon Brown.

LONDEN - De overname van ABN Amro in de herfst van 2007 door een consortium onder leiding van RBS leidde bijna tot de ondergang van de Schotse bank. Een jaar later zag Alistair Darling, destijds minister van Financiën, zich genoodzaakt 45 miljard pond (53 miljard euro) aan belastinggeld te gebruiken om RBS te redden. Volgens de opstellers van het 452 pagina's tellende rapport hebben toenmalig bestuursvoorzitter Fred Goodwin en zijn medebestuurders optimistisch, nalatig en overmoedig gehandeld. Er zijn geen aanwijzingen dat zij zich schuldig hebben gemaakt aan doelbewuste misleiding.


Volgens de samenstellers van het rapport heeft RBS zich onvoldoende verdiept in de boekhouding van ABN Amro. 'RBS wist dat ABN Amro weinig informatie zou geven en als gevolg daarvan waren de controlemogelijkheden zeer beperkt,' staat in het rapport. De FSA keurde de overname echter goed, en baseerde zich op onvolledige informatie van zowel ABN Amro als De Nederlandsche Bank. Het ABN Amro-team van de FSA deed niets met waarschuwingen dat de overname een 'ridiculous vanity purchase' (een belachelijke ijdelheidsaankoop) van een megalomane Goodwin was. Een bewijs daarvoor was dat Goodwin zelfs met de aankoop doorging nadat ABN Amro haar Amerikaanse poot LaSalle had verkocht aan Bank of America. Deze zakenbank was het voornaamste doelwit van de Schot.


De overname zou de kwetsbare financiële positie van RBS genadeloos blootleggen. Onder Goodwin had RBS zich afhankelijk gemaakt van riskante kortetermijnfinanciering waardoor het extra gevoelig was voor de kredietcrisis. Dat de bankbestuurders deze blunders hebben gemaakt, hing, zo staat in het rapport, tevens samen met de bedrijfscultuur. De Schotse bank was geen schim van de degelijke, conservatieve instelling die het was in de tijd dat een jonge Alistair Darling daar zijn eerste bankrekening opende.


Het ABN Amro-team van de FSA bestond uit een team van slechts zes mensen. De FSA erkende dat 'lichte regulering' heeft gefaald. Echter, de waakhond kwam met, zoals een Britse commentator het noemde, de 'Neurenberg-verdediging': het volgde bevelen op van hogerhand. Twee jaar voor de overname had Gordon Brown, toen nog minister van Financiën, in een toespraak gezegd dat de FSA de bankiers in de City zo min mogelijk moest lastigvallen. 'Laissez-faire' was het toverwoord. Op voorspraak van Brown was Goodwin toen al verheven tot de ridderorde.


Volgens critici is het rapport een gemiste kans. Er is geen uitgebreide studie verricht naar de genoemde oorzaken van de val. Het meeste materiaal bestaat uit commentaren van de hoofdrolspelers, met name over de rol van de toezichthouder.


De conclusie gaat dan ook niet gepaard met een oproep om actie te ondernemen tegen voormalige topmensen. Voor de val van de bank is nooit iemand vervolgd. Wel bezit de 53-jarige Sir Goodwin, die er met een pensioenpot van 16 miljoen pond vandoor ging, thans de maatschappelijke status van paria. Het hoofd van de investment-tak, Johnny Cameron, is weer werkzaam in de City. De Merrill Lynch-adviseur Andrea Orcel, die een bonus van 12 miljoen pond kreeg voor het succesvol begeleiden van de ABN Amro-overname, heeft na de val van RBS promotie gekregen.


EIGEN REGELS EERST

Ironisch: de roep van de FSA om strenger toezicht op banken kwam enkele dagen nadat premier David Cameron Europa op z'n kop had gezet om de City te vrijwaren van meer regelgeving uit Brussel. De aanbevelingen van de FSA - hogere kapitaalreserves en scheiding van de consumententak van de zakelijke poot - gaan verder dan wat de westerse landen hadden afgesproken in het Basel III-akkoord. In het Lagerhuis refereerde Cameron herhaaldelijk aan het FSA-rapport. De premier zei dat hij de financiële sector streng wil reguleren en dat deelname aan het EU-verdrag dat juist zou verhinderen.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden