Ratjetoe aan nominaties geeft designprijs iets olijks

En weer heeft de Rotterdam Design Prijs een andere opzet. Een winnaar uitkiezen zal niet gemakkelijk worden voor de jury.

ROTTERDAM - Schokkerige beelden van een Amerikaanse highway stuiteren over een beeldscherm in Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam. Grafisch ontwerper Hans Gremmen heeft foto's op Google Streetview van de befaamde Route 66 minutieus aan elkaar geregen. Zo componeerde hij een fictieve film over een autoreis dwars door de Verenigde Staten.


Naast dit 'hacken' van internetbeelden staan huishoudelijke producten die overduidelijk handgemaakt zijn. Ze zijn vervaardigd door inwoners van de Afrikaanderwijk in Rotterdam. Om de sociale cohesie in deze probleemwijk te bevorderen initieerde kunstenaar/ontwerpster Jeanne van Heeswijk een serie werkprojecten voor inwoners. De producten worden verkocht op de Markt van Morgen, een trekpleister in de wijk.


Beide projecten zijn genomineerd voor de Rotterdam Design Prijs. Elke ontwerpprijs worstelt met het dilemma van de spreekwoordelijke appels en peren die worden vergeleken. Maar de Rotterdam Design Prijs maakt het wel heel bont. Alle disciplines zijn vertegenwoordigd onder de vijftien genomineerden, die nu zijn te zien op een gratis expositie in Museum Boijmans Van Beuningen.


Zo heeft Pieke Bergmans met ambachtelijk glasblazen een peertje uitgerekt tot immense lichtgevende blob. Pal naast deze de kunstzinnige expressie branden de hightech ledlampen van Philips, die juist ogen als een ouderwetse gloeilamp. De Philips-lamp is meteen ook het enige genomineerde consumentenproduct.


De Rotterdam Design Prijs wil vooral laten zien over welke maatschappelijke thema's ontwerpers zich buigen, en hoe ze dat doen. Daarbij doen hedendaagse ontwerpers meer dan letterlijk vorm geven aan een product of idee. Ze zijn bemiddelaar, performer, onderzoeker, uitvinder, communicator, ondernemer en vakman ineen en waaien ondertussen uit naar vakgebieden als architectuur, wetenschap, fotografie en zelfs economie.


Dus staat naast de theoretische verkenning van hergebruik van kantoorpanden van landschapsarchitect Ronald Rietveld (de Nederlandse bijdrage aan de Architectuur Biënnale in Venetië), een presentatie van Piet Hein Eek, die met eigen handen een leegstaande Philips-fabriek in Eindhoven ombouwde tot werkplaats, showroom, galerie, restaurant en ateliers voor beginnende ontwerpers. Eén thema, twee totaal verschillende uitwerkingen.


De presentatie van de genomineerden is eenvoudig en helder. Te eenvoudig soms - de uitzinnige creaties van Bart Hess verdienen meer dan een videopresentatie op een beeldscherm. Daarbij laten sommige projecten zich niet goed in het keurslijf persen van een paar vierkante meter museumvloer, zoals het complete interieur van de bakkerswinkel Vlaamsch Broodhuys.


De opzet van de tweejaarlijkse Rotterdam Design Prijs heeft dit jaar een andere opzet - alwéér. Want aanvankelijk lag de nadruk op de culturele waarde van design. Vervolgens werd het een verkapte oeuvreprijs. Deze editie zijn de vijftien nominaties voorgedragen door vijf scouts, onder wie modeontwerper Aziz Bekkaoui, hoogleraar industrieel ontwerp Matthijs van Dijk en grafisch ontwerper Joost Grootens, de winnaar van de vorige editie.


Tegelijkertijd zijn er twee dominante stromingen. Er zijn ontwerpers met een probleemoplossende visie, vaak met een helder doel voor ogen. Ze spelen in op actuele maatschappelijke thema's. Monique van Heist bijvoorbeeld ontwerpt één doorlopende collectie van seizoensonafhankelijke mode; ze biedt daarmee een alternatief voor de voortrazende mode-industrie met elk kwartaal een nieuwe collectie.


Daarnaast zijn er de onderzoekende en bevragende projecten, waarvan de uitkomst geenszins vaststaat. Het is design met de functie van een laboratorium, zoals grafisch ontwerper Hans Gremmen die verkent hoe de beeldenstroom op internet zich verhoudt tot de realiteit. In februari moet een internationale jury uit al deze ontwerpvisies één winnaar kiezen - geen taak om jaloers op te zijn.


Rotterdam Design Prijs. Museum Boijmans Van Beuningen. Museumpark 18-20 in Rotterdam. T/m 12 februari 2012. designprijs.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden