Rafael van der Vaart en andere fenomenen

Negen jaar geleden verscheen er een boek met de titel Rafael Ferdinand van der Vaart, Fenomeen. Dus ik begreep het als nieuwsconsument wel, de aandacht voor het opzienbarende scheidingsnieuws op televisie en in de kranten. Van der Vaart is pas 29 jaar, maar al bijna een decennium lang een fenomeen.


Ook zijn vrouw Sylvie is een fenomeen. Het komt niet vaak voor dat twee fenomenen besluiten hun huwelijk te beëindigen, en vrijwel nooit nadat hij haar op oudejaarsavond een klap heeft gegeven.


Een beroemde voetballer, een beroemde presentatrice die door heel Duitsland wordt aanbeden, een klap, een imperium dat wordt bedreigd, een A-merk dat op springen staat - als de NOS dit nieuws zou hebben genegeerd, zoals boze rechtlijnigen wilden, zou de omroep zijn publieke taak schromelijk hebben verwaarloosd.


Er was ooit een tijd dat een voetballer gewoon een voetballer was. Anderhalf uur per week was hij een fenomeen, zondagmiddag van half drie tot kwart over vier. Na de wedstrijd was hij weer een gewone burger die sigaren verkocht, verzekeringen afsloot of op een andere eerzame manier de kost voor zijn gezin verdiende.


Dat veranderde in de jaren negentig, in een tijd dat het Nederlandse voetbal een periode van bloei doormaakte. Nadat Ajax in 1995 de Champions League had gewonnen, zei iemand op een dag dat voetballers popsterren waren geworden. Het klopte. Langzaam maar zeker schoof het voetbal op naar de entertainmentindustrie en werden voetballers fenomenen.


Ze werden uitgenodigd voor filmpremières, speelden mee in tv-quizzen, kregen bezoek van Ivo Niehe met een cameraploeg en werden achtervolgd door fotografen en verslaggevers van roddelbladen en door een grote schare fans en groupies.


We zagen hoe ze woonden (wit lederen bank), hoe blond hun vriendin was (erg), hoe hun kinderen opgroeiden (in weelde) en lazen, ook in de ernstige kranten en tijdschriften, in grote persoonlijke interviews hoe zij over het leven en zo dachten. Sterren waren geboren.


Het boek van Mark van den Heuvel, Rafael Ferdinand van der Vaart, Fenomeen, werd destijds gepresenteerd in café Soccer World in de Arena. Freek de Jonge was er ook. Hij gaf het eerste boek aan Van der Vaart en zei dat hij hoopte dat de jonge voetballer geen hoer van zichzelf zou worden, iets waar wij allemaal even over na moesten denken, maar wat klonk als een goed advies. Sylvie straalde urenlang.


Ik herinner me de bijeenkomst goed. Het barstte van de fotografen en de cameraploegen die zich verdrongen rondom het stel. Het stond in geen verhouding tot de aanleiding van de bijeenkomst, de presentatie van een boekje over een pas 21-jarige voetballer die talentvol was, maar nog veel te bewijzen had.


Dat gold ook voor zijn vriendinnetje. Sylvie Meis speelde in de tv-serie Costa! en was vj bij TMF. De belangstelling was zo groot door de som der delen: hij en zij waren samen drie. Daarom was zelfs Regilio Tuur even op zijn scootertje vanuit de P.C. Hooftstraat naar de Arena getuft. Van der Vaart en Meis vormden een ijzersterk koppel.


Woensdag zat ik met chips en sinas om 18.15 uur klaar voor de ingelaste uitzending van Shownieuws op SBS 6. De imagodeskundigen Fulco en Rudy, de schijnheilige opmerkingen van presentator Beau van Erven Dorens, de onbewezen stellinkjes van Evert Santegoeds, 'goede kennis' Hans Kraay die zei dat we allemaal ontzettend zijn geschrokken, het was geweldig.


Beau: 'Je mag natuurlijk nooit je vrouw slaan.'


En, nóg beter, aan het eind van een extra tv-uitzending waarin de meest onbenullige details werden opgepompt tot uiterst belangrijke wetenswaardigheden: 'Laten we hopen dat de media ze met rust zullen laten.'


Er zijn nog steeds mensen die zich ertegen verzetten dat de werelden van het voetbal en het entertainment in elkaar zijn geschoven. Daarmee ontnemen ze zichzelf enorm veel plezier.


Paul Onkenhout is redacteur van de Volkskrant.

Reageren? twaalfdeman@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden