Radicale nationalisten Servië staan schaak

De radicale nationalisten binnen en buiten Servië verkeren vier dagen nadat de Servische president alle betrekkingen met de Bosnische Serviërs heeft verbroken, nog altijd in verwarring....

BART RIJS

Van onze correspondent

Bart Rijs

BELGRADO

Slobodan Milosevic heeft de Bosnische Serviërs en hun bondgenoten schaak gezet. Hoewel de officieren van het Joegoslavische leger het bevel hebben gekregen hun vakanties uit te stellen, lijkt Milosevic de situatie meester. De radicale nationalisten grossieren in boze verklaringen maar zijn spaarzaam met daden.

De Servisch-orthodoxe bisschop Atanasije noemde Milosevic een 'zwarte magiër' en waarschuwde dat Servië is 'bezet door binnenlands kwaad'. Hij vergezelde gisteren patriarch Pavle tijdens een bezoek aan Pale, het bolwerk van de Bosnische Serviërs bij Sarajevo. 'Dit is een missie voor de vrede en voor vrede tussen broeders', verklaarde de patriarch. De Servischorthodoxe kerk steunt de Bosnische Serviërs .

Radovan Karadzic, de leider van de Bosnische Serviërs heeft gisteren herhaald dat de Serviërs in Bosnië 'ook alleen zullen overleven'. Ondanks de blokkade worden de Bosnische Serviërs niet moe te verklaren dat ze het vredesplan nooit en te nimmer zullen ondertekenen. Maar de Britse VN-commandant sir Michael Rose trof de Bosnisch-Servische leiders maandag 'extreem bezorgd' aan.

'Vice-presidente' Biljana Plavsicbarstte in snikken uit toen haar werd gevraagd naar de blokkade.

Er is intussen geen enkel teken dat klein-Joegoslavië internationale waarnemers zal toelaten aan haar grens met Servisch Bosnië om toezicht te houden op het donderdag ingestelde embargo. In een ongebruikelijk commentaar verklaarde de Servische staatstelevisie, spreekbuis van de Servische president Milosevic, maandagavond dat kleinJoegoslavië de komst van waarnemers niet zal accepteren. 'Servië is noch minderjarig, noch een bananenrepubliek'.

Bij de Associatie van Bosnische Serviërs in Belgrado kunnen ze weinig meer doen dan knarsetanden. De Associatie zamelde voedsel, boeken, geld, brandstof en naar verluidt ook munitie in voor Serviërs in Bosnië. Nu zijn hun bankrekeningen geblokkeerd en wordt alle hulp teruggestuurd.

Tenminste een deel van het Servische volk heeft weinig op met diegenen die in de nationalistische retoriek 'onze broeders aan de overkant van de Drina' heten. 'Wij hebben genoeg voor ze gedaan', zegt Lepa, verkoopster in een Belgradose schoenenwinkel. 'Maar zij geven geen moer om ons.'

Het zou de hoop op het aantrekken van de economie zijn als de sancties tegen Servië worden verzacht, die Milosevic tot het verbreken van de betrekkingen met zijn Bosnische bondgenoten heeft aangezet. De gouverneur van de centrale bank in Belgrado heeft in kleine kring gewaarschuwd dat de economie op korte termijn kan instorten.

Sinds hij de hyperinflatie in kleinJoegoslavië tot staan heeft gebracht, heeft gouverneur Avramovic de status van volksheld. Door zijn maatregelen is ede conomische situatie niet meer zo wanhopig als vorig jaar. Een nieuwe ineenstorting zou een psychologische klap zijn voor de Servische bevolking.

De Servische economie oogt wankel. Hoewel de nieuwe dinar officiëel gelijkwaardig is aan de Duitse mark, kunnen Serviërs hun dinars maar mondjesmaat inwisselen; voor de wisselkantoren staan lange rijen. Voor het eerst sinds de introductie van de nieuwe dinar ligt de koers op de zwarte markt 10 procent hoger dan bij de banken. Het aantal arbeiders dat zonder loon met vakantie is gestuurd bedraagt nu 255 duizend.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden