Raad van Europa dreigt Rusland met royement

De Raad van Europa is begonnen met een procedure om Rusland te royeren vanwege de mensenrechtenschendingen in Tsjetsjenië. De Russen reageerden donderdag verontwaardigd op de terechtwijzing door de club van Europese democratieën....

De motie om het royement van Rusland op de agenda van de Europese ministers van Buitenlandse Zaken te zetten als er in Tsjetsjenië niet snel 'forse, meetbare vooruitgang' is geboekt, werd op de zitting van de Raad van Europa in Straatsburg met ruime meerderheid aangenomen. 'Toen ik Grozny zag, kon ik niet geloven dat zoiets in de 21ste eeuw nog kon gebeuren', zei de Brits Lord Judd, die een delegatie naar Tsjetsjenië leidde.

Uit protest vertrok de Russische delegatie meteen na de stemming. 'Rusland beschermt jullie door terroristen uit de Kaukasus de weg naar Europa te versperren, en toch veroordelen jullie ons', vertolkte Vladimir Zjirinovski het Russische onderbuikgevoel. 'We duwen al die mensenrechtenactivisten in de Kanaaltunnel tussen Londen en Parijs, en metselen de uitgangen dicht.'

De Raad van Europa, na de Tweede Wereldoorlog opgericht om democratie, mensenrechten en samenwerking te bevorderden, is een praatclub die alleen moreel gezag heeft. Maar in Rusland, dat het moeilijk heeft met het verlies van de supermachtstatus en graag voor vol wil worden aangezien, kwam de veroordeling hard aan. En dat de Raad van Europa nooit eerder een lidstaat heeft geroyeerd, maakt het gezichtsverlies des te groter.

Het ministerie van Buitenlandse Zaken verklaarde het besluit 'met zorg' te hebben vernomen en zinspeelde op tegenmaatregelen. Igor Ivanov, Ruslands hoogste diplomaat, had zijn best gedaan om een diplomatieke demarche te voorkomen. Kort voor de stemming liet hij bekendmaken dat de Raad als eerste buitenlandse organisatie waarnemers naar Tsjetsjenië mag sturen.

Het besluit van de Europese parlementariërs betekent niet dat een royement onafwendbaar is; dat moeten de ministers van Buitenlandse Zaken van de 41 lidstaten beslissen. Of dat zal gebeuren is twijfelachtig. De Europese Unie heeft Rusland tot dusver niet al te hard aangepakt vanwege de oorlog in de Kaukasus. Javier Solona, die het buitenlandse beleid van de EU coördineert en in Moskou is voor een ontmoeting met president Poetin, sloeg een heel andere toon aan. 'We zullen onze uiterste best doen de relatie tussen Rusland en de EU op een opbouwende manier te ontwikkelen.'

Poetin herinnerde Europa er op zijn eigen manier aan dat Rusland een land blijft om rekening mee te houden. In de Noordelijke IJszee keek hij vanaf de pantserkruiser Peter de Grote toe hoe een atoomonderzeeër een ballistische raket lanceerde. 'Het belangrijkste is dat de noordelijke vloot zijn vechtlust ondanks de moeilijke omstandigheden heeft behouden', zei tegen hij de in het gelid aangetreden matrozen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.