Q.

Lang heb ik de taal beschouwd als bondgenoot. Taal was een lasso, waarmee ik anderen naar me toe kon halen, een stethoscoop, die me hun hartenklop liet horen, een bron die warmte kon verspreiden, en als de situatie het vereiste een ijsmuur of stiletto....

chazia mourali

Natuurlijk was ik gespannen, toen ik de marmeren hal van het kantoor binnentrad. Stil nam ik plaats aan de gelakte tafel. Een vaas met vuurrode amaryllissen, een stapel woontijdschriften vol uitgestrekte landgoederen, twee makelaars en de verkopers van het droomappartement (dat na inzien van die tijdschriften ineens heel wat minder indrukwekkend leek) hielden me gezelschap. De anderen leken hier volkomen vanzelfsprekend aanwezig te zijn. Ik vond de sfeer onwerkelijk en zocht vergeefs naar houvast.

Toen kwam Q. de trap af. Eén blik van zijn haviksoog en zachtjes mompelend volgden we hem naar zijn werkkamer. Daar kwamen de laatste, definitieve documenten op tafel. Over een paar kwartier zou het bovenhuis aan het water van mij zijn. De voorlezing begon. 'De op het verkochte betrekking hebbende titelbewijzen en bescheiden als bedoeld in artikel 9 Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek zijn, voorzover verkoper deze in zijn bezit had, aan koper afgegeven.' Iemand moet me iets hebben toegestopt. Maar wat?

'Roerende zaken die volgens verkeersopvatting bestemd zijn of bestemd zullen worden het pand duurzaam te dienen en door hun vorm als zodanig zijn te herkennen...' Op deze woorden krijgen mijn hersenen evenmin vat. 'Die mond kan weer dicht', zegt Q. meelevend. 'Dat betekent sleutels.' Nadat ik mijn kin van het tafelblad heb gelicht vraag ik opstandig waarom er dan niet sleutels staat. 'Dat zou aanleiding geven tot verwarring', antwoordt Q.. De anderen schijnen daaraan niets onlogisch te vinden en ik hou me weer in. 'Ingeval van verkoop van het onderpand, verpande roerende zaken en/of inning van verpande vorderingen strekt de netto-opbrengst in de eerste plaats tot verhaal van al hetgeen de debiteur alsdan aan de bank onder 1 genoemd verschuldigd is uit hoofde van verplichtingen, tot zekerheid waarvoor deze hypotheek is verleend. Voorzover na voldoening van de hiervoor bedoelde schulden van de debiteur aan de bank onder 1 genoemd nog een batig saldo van de netto-opbrengst overblijft, strekt dit tot verhaal van al hetgeen de debiteur alsdan aan de bank onder 2 genoemd verschuldigd is uit hoofde van verplichtingen, tot zekerheid waarvoor deze hypotheek is verleend.'

Nu begint het me te dagen. Het is helemaal niet de bedoeling dat ik precies begrijp wat daar staat. Want wat voor handel wordt er eigenlijk gedreven in deze wereld van dorre dossiers en droogstoppelige contracten? Hier wordt vastgelegd wat broeit in de krochten van de menselijke ziel. De wrok waarmee een vader zijn zoon onterft, de hartstocht waarmee geliefden hun bezit delen, het wantrouwen waarmee een bankier zijn schuldenaar bedreigt. Q. leidt ons van de ene levensfase naar de andere en heerst over begeerte, haat, liefde en dood. Ontvlambaar spul. Maar zijn plechtstatige jargon smoort elke emotie.

Stel dat ik meteen zou snappen wat voor geselen die bank mij in het vooruitzicht stelt als ik niet meer in staat ben mijn lening af te betalen. Dan zou ik waarschijnlijk morren na alle glimlachende adviezen waarin haar employés mij de afgelopen weken hebben gekoesterd. Nu teken ik gedwee dat ik glimlachend zal toezien hoe de deurwaarder mijn keuken zal slopen, mijn meubels zal weghalen en mijn woning zal veilen. Iedere burger wordt geacht de wet te kennen. Reëel. Als de juridische taal tenminste begrijpelijker wordt. Dat kan makkelijk. Maar of notarissen en advocaten dan nog zo onaantastbaar zullen zijn?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden