Quartier Latin wil zichzelf kunnen blijven

Le Condé was een ouderwets Frans café, een van de laatste in het Quartier Latin. Hier stonden de blauwgebroekte mannen nog om acht uur 's ochtends aan hun eerste glaasje rood, en achter de toog regeerde de kroegbazin type Edith Piaf....

Vorige week stond ik weer voor Le Condé, op de hoek van de Rue St. Sulpice en de Rue de Condé, vlak bij het Odéon. De tafeltjes waren weg en de toog glom niet meer. Gesloten. Boven de deur hing een spandoek: te koop op toplocatie, met een telefoonnummer. Parijs gaat naar de donder, had ze gezegd, en vooral het Quartier Latin, dat ze in Parijs overigens Saint-Germain noemen.

Le Condé is niets bijzonders. Een van de grote modehuizen zal er binnenkort wel een filiaal openen. Zoals de beroemde boekhandel Le Divan plaatsmaakte voor Christian Dior. En Drugstore Publicis, voorheen een bekend punt voor nachtbrakers, moest wijken voor een grote schutting waarop staat dat hier Emporio Armani geopend wordt. Het pand ernaast was in 1995 nog gekraakt door daklozen, met steun van de wilde bisschop Gaillot. Bisschop Gaillot is sindsdien door de paus naar een fictief bisdom in Mauretanië verbannen, en in het kraakpand komt over niet al te lang Résidence Saint-Germain. Met binnentuin en garages onder de grond.

Zo kun je doorgaan. Bijna alle kleine kruideniertjes en cafés hebben hun biezen gepakt, samen met de buurtbewoners die hun huur niet meer kunnen opbrengen. Café Flore houdt moedig stand. Maar dat is om te beginnen niet klein, en kan bovendien een tientje vragen voor een pils, terend op de roem van Sartre die er naar de vrouwen keek en solidair zat te zijn, terwijl de bussen toeristen langs het raam reden. Brasserie Lipp aan de overkant gaat ook goed: deze week nog dineerden er drie zwaargewicht-politici voor het raam om te laten zien dat ze geen ruzie meer hadden. De boodschap haalde ruimschoots de krant.

Maar verder? Existentialisten met zwarte coltruien zijn al decennia niet meer gesignaleerd. De Marché St. Germain werd helemaal opgeknapt, er zouden weer groente- fruit- en viswinkels terugkomen. Wie er nu wat wil eten, moet zijn tanden zetten in een paar luxe schoenen. En zelfs gaat het gerucht dat de Monoprix in de Rue de Rennes, zeg maar de Franse Hema, moet plaatsmaken voor een Lafayette-Gourmet.

Is er nog hoop voor de wijk waar in mei 1968 de revolutie plaatsvond? Waar Rode Dany op de barricades stond? Waar na zijn uitzetting naar Duitsland door de demonstranten werd geroepen 'Wij zijn allemaal joodse Duitsers'?

De toestand is uitzichtloos, maar niet ernstig. Fransen hebben gevoel voor traditie. Zo werd er dinsdag tijdens een demonstratie tegen het Front National in de Parijse wijk Boulogne Billancourt geheel in stijl 'Wij zijn allemaal immigranten' geroepen.

En zo kwam gisteren het comité SOS Saint-Germain bij elkaar, in café Flore, onder het erevoorzitterschap van Juliette Gréco, de meesteres van het existentiële lied. Een zwarte trui had ze niet aan. Wel deed ze een oproep om 'de ziel en de geest van Saint-Germain-des-Prés te behouden'. En gisteravond is, in aanwezigheid van de Franse minister van Cultuur, Douste-Blazy, alweer een vereniging opgericht tot behoud van Saint-Germain, 'de geest van de plaats'. Als ik er niet een oversla zijn er op dit moment zeven comités die allemaal het Quartier Latin willen redden, gesteund door eenvoudige buurtbewoners als Catherine Deneuve (voor de aanbidders: place St. Sulpice, precies tegenover de kerk, in het penthouse met de grote ramen), Jean-Paul Belmondo, Arielle Dombasle (het sterretje van de filosoof Bernard-Henri Lévy) en Charles Aznavour.

De zeven comités willen dat St. Germain wordt benoemd tot beschermd stadsgezicht, dat een maximum wordt gesteld aan het aantal kledingzaken, en dat daarentegen boekwinkels ook op zondag open mogen zijn. Uiteraard is het kleine kruideniertje weer welkom, net als de mevrouw van café le Condé. Een iets minder beroemde buurtbewoner die zijn hondje uitliet, was vorige week niet helemaal overtuigd of hij blij moest zijn met de steun van zijn wijkgenoten. 'De boodschappen worden hier veel te duur. Niet iedereen verdient hier 50 duizend franc per maand. De rest moet vertrekken.' Hoe vaak zou Cathérine Deneuve in café Le Condé zijn geweest? Helaas heb ík haar daar niet gezien.

Martin Sommer

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden