'PVV is te snel aan de kant gezet'

Het CDA moet onderhandelen over een rechts kabinet met VVD en PVV, óf het expliciet uitsluiten, vindt de oppositie. ‘Ik begrijp de frustratie van Wilders.’..

den haag De PVV van Geert Wilders is te snel afgeserveerd als mogelijke regeringspartij. Dat stelden PvdA-leider Job Cohen, D66-voorman Alexander Pechtold en Femke Halsema van GroenLinks maandag na afloop van hun gesprek bij de nieuwe informateur, Herman Tjeenk Willink.

Het CDA moet onderhandelen over een rechts kabinet met VVD en PVV, óf het expliciet uitsluiten, vinden ze. ‘Ik snap het chagrijn en de frustratie bij Wilders’, verklaarde Pechtold. ‘Het CDA is verplicht er serieus over te praten of het boek te sluiten. Nu spelen ze een dubbelrol en blijft een rechts kabinet als een zwaard van Damocles boven de formatie hangen.’

CDA-fractieleider Maxime Verhagen blokkeerde twee weken geleden een rechtse coalitie door te stellen dat de VVD en de PVV eerst hun onderlinge verschillen moeten overbruggen alvorens het CDA aanschuift. Een definitief ‘nee’ heeft Verhagen nooit geuit. De vorige informateur Uri Rosenthal (VVD) concludeerde niettemin dat de PVV door de opstelling van het CDA niet meer meedoet.

GroenLinks-leider Halsema wil vandaag in een Kamerdebat over de formatie inhoudelijke argumenten van het CDA horen waarom die partij een regering met de PVV niet ziet zitten. ‘Ik begrijp de onvrede bij Wilders’ achterban’, zei Halsema. ‘Het is ongelukkig dat de PVV niet meer aan de gesprekken deelneemt, terwijl de drie partijen nooit om de tafel hebben gezeten.’

De moeizame formatie heeft flinke invloed op kiezers, bleek zondag uit een peiling van Maurice de Hond. Daarin is de PVV opeens weer de grootste. Pechtold en Halsema sluiten zich bij die onvrede aan.

VVD-leider Mark Rutte, die als winnaar van de verkiezingen het initiatief heeft in de formatie, liet maandag weten een Paars-pluskabinet van VVD, PvdA, D66 en GroenLinks niet te zullen blokkeren. ‘Mijn voorkeur ligt bij een kabinet met CDA, VVD en PvdA. Maar er liggen bij mij geen blokkades.’

Een interessante uitspraak, vond Femke Halsema. ‘Een eerste stap in de goede richting.’

Emile Roemer, fractievoorzitter van de SP, uitte zijn frustratie dat hij niet bij de formatiegesprekken wordt betrokken. ‘Het past niet in een democratie een partij met vijftien zetels compleet te negeren’, aldus Roemer in een brief aan de informateur. Hij wil dat een centrum-links kabinet van PvdA, CDA, GroenLinks en SP serieus wordt onderzocht.

De fractievoorzitters van VVD, PvdA, CDA, D66 en GroenLinks kwamen maandag langs bij de nieuwe informateur Tjeenk Willink, de vicevoorzitter van de Raad van State, die de koningin zaterdag voor een ‘tussenfase’ benoemde. Over wat dat opleverde, zwegen ze.

CDA-minister Ernst Hirsch Ballin van Justitie en Binnenlandse Zaken liet maandag op een bijeenkomst van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) nog eens weten waarom een rechtse coalitie voor het CDA zo ingewikkeld ligt. Hij noemde het ‘onbegrijpelijk’ dat zo veel Nederlanders PVV gestemd hebben, ‘als men zich realiseert welke opvattingen die partij erop nahoudt’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden