'PvdA-top Groningen moet weg'

De Drentse commissaris van de koningin Tichelaar laat na een onderzoek geen spaan heel van de bestuurscultuur in de stad Groningen en vooral van de rol van de PvdA daarin.

GRONINGEN - De PvdA in de stad Groningen is tot op het bot verdeeld. Intimidatie, onderling wantrouwen en roddel en achterklap kenmerken de verhoudingen binnen de partij. De gehele lokale partijtop moet daarom opstappen, stelt Jacques Tichelaar, commissaris van de koningin in Drenthe, na onderzoek in opdracht van het landelijke PvdA-bestuur.


De kritiek van Tichelaar, zelf lid van de partij, vormt het zoveelste bewijs dat de Groningse PvdA kampt met grote problemen. De sociaal-democraten, al 89 jaar hoeksteen van het gemeentebestuur in de stad, worden verantwoordelijk gehouden voor een verziekte bestuurscultuur. De belangrijkste gezichten daarvan, wethouder Frank de Vries en fractievoorzitter Arjan de Rooij, zijn al door de partijleden naar huis gestuurd.


Eind september viel het college van B en W in Groningen formeel over een besluit over de regiotram, een plan waar honderden miljoenen euro's mee zijn gemoeid. Achterliggende oorzaak was de bestuurscultuur. 'De aanleidingen hebben zich in de jaren daarvoor al opgestapeld', schrijft Tichelaar. Deze week werd bekend dat de partij toch deel zal uitmaken van een nieuw college.


Om de 'ondergrondse veenbrand' binnen de PvdA afdoende te bestrijden, moeten nu ook de resterende partijkopstukken vertrekken, vindt Tichelaar. Het gaat om twee personen: wethouder Elly Pastoor en plaatselijk partijvoorzitter Piet Boekhoudt. In Groningen is alvast toegezegd dat zij inderdaad zullen opstappen, schrijft landelijk voorzitter Hans Spekman op de website van de PvdA.


Toch blijft voorman Boekhoudt vooralsnog gewoon op zijn post, liet hij donderdag weten. 'De beslissing of ik moet aftreden, ligt bij het bestuur van de PvdA hier in de stad, in elk geval zolang ik hier voorzitter ben.' Boekhoudt, volgens het rapport een van de 'cultuurdragers' van de verziekte sfeer binnen de partij, wil niet inhoudelijk op de kritiek reageren.


Het was Boekhoudt zelf die Spekman begin oktober vroeg om een onderzoek in te stellen naar de situatie in Groningen. Dat gebeurde nadat een 29-jarig gemeenteraadslid bij een interne vergadering had gezegd dat De Vries en de Rooij misschien het veld moesten ruimen, wilde de PvdA nog een kans op besturen maken. 'Zij is dusdanig belaagd dat er geen open discussie meer mogelijk was', aldus Boekhoudt in een brief aan Spekman in Den Haag.


Intimideren is aan de orde van de dag, bevestigen meerdere partijleden, zowel binnen de zwaar verdeelde gemeentefractie als naar buiten toe. Wie kritiek levert, wordt zwaar onder druk gezet. 'Het doel heiligt de middelen', zegt PvdA-gemeenteraadslid Randy Martens. 'Alles tot aan intimidaties toe wordt ingezet.'


'Ik herken wat er in het rapport staat', zegt Pastoor, de wethouder die nu onder vuur ligt. 'Maar het gaat niet over mij. Ik was juist ingehuurd als het sociale gezicht van de PvdA. Twee-ënhalf jaar heb ik mijn best gedaan en dat heb ik niet gedaan door intimidatie, roddel en achterklap.'


Ze krijgt bijval van de jonge garde. 'Pastoor is juist een belangrijk gezicht van vernieuwing', zegt Erwin Krol, voorzitter van de jongerenafdeling en onlangs drijvende kracht achter het vertrek van oudgedienden De Vries en De Rooij.


Ook onder ambtenaren op het Groningse stadhuis, merendeels lid van de PvdA, is sprake van vergaande 'politisering', stelt Tichelaar. Hij bepleit hulp van buiten. Dig Istha, lid van het landelijke PvdA-bestuur en met ervaring als crisismanager, vertrekt binnenkort vanuit Amsterdam naar Groningen om wethouder te worden in het nieuwe college.


Conclusies uit rapport


Verdeel en heerscultuur


Intimidatie


Roddel en achterklap


'Mensen onder druk zetten'


Een weinig sociale stijl


Gevoel van onveiligheid


Voortdurend oproepen van vijandbeelden


Sommige mensen zitten al te lang


Een houding van we rule this country; wij weten wel wat goed voor u is


Men beschouwt elkaar als intriganten


Men is gericht op zelfbeschadiging en het openhouden van etterende wonden.


Jacques TichelaarCvdK Drenthe


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden