PvdA-senator kaart 'machocultuur' in campagnes aan

Marleen Barth, fractievoorzitter van de PvdA in de Eerste Kamer, roept de media en haar collega-politici op tot herbezinning op de verkiezingscampagnes. Ze wil af van de '20-secondencultuur' waarin politici vooral in televisiedebatten standpunten verkondigen maar nauwelijks tot inhoudelijk debat komen.

PVV-fractievoorzitter Geert Wilders (L) en Premier Mark Rutte tijdens het slotdebat in het Provinciehuis van Zuid-Holland voor de Provinciale Statenverkiezingen.Beeld anp

Na de Eerste Kamerverkiezing van vandaag treedt Barth aan voor een nieuwe periode als PvdA-fractievoorzitter in de Eerste Kamer. Zij en haar partij waren de grote verliezer van de verkiezingen voor de provinciale staten in maart. Zij beseft dan ook dat ze zich kwetsbaar maakt door nu de 'macho-uitstraling en de persoonscultuur' in de hedendaagse Nederlandse campagnes op de hak te nemen. Maar ze wil het probleem toch niet negeren. 'Ik merk dat het velen bezig houdt. Dat je de nuances in een verhaal niet meer kwijt kunt', aldus Barth vandaag in een interview met de Volkskrant.

'De manier waarop wij ons als politiek in de laatste campagne hebben gepresenteerd was voor mij een dieptepunt. Wij kregen in een lijsttrekkersdebat op tv 20 seconden om iets te zeggen. In een ander debat 40 seconden. Waar slaat dat op? Maar de media willen dit van ons.'

Nuances

De Volkskrant interviewde Marleen Barth over nuance in verkiezingscampagnes. Lees hier het interview.

Barth verbindt de campagnemores van de 'megafoondemocratie' direct aan de lage opkomst. Slechts 48 procent van de kiezers kwam dit jaar stemmen - 8 procent minder dan in 2011. 'Ik stel vast dat het niet werkt. Het inspireert kiezers niet. Het is vreselijk dat niet eens de helft van de kiezers kwam opdraven. En meer dan 60 procent van de stemmers was man. Vrouwen haken dus massaal af. Dat heeft volgens mij te maken met die macho-uitstraling. Vrouwen denken: doe je wedstrijdje ver plassen maar zonder mij.'

Achter de schermen wordt in meer campagneteams met enige regelmaat geklaagd over de wetten die de tv sinds een jaar of vijftien oplegt aan de campagnes. Maar hardop bezwaar maken wordt als onverstandig gezien: je staat al snel te boek als slechte verliezer.

Waarom doen we dit?

De laatste die wel openlijk klaagde was de VVD in 2006, nadat fractievoorzitter Van Aartsen een tv-debat als zeer rommelig, druk en onbevredigend hard ervaren. 'Wij overwegen Van Aartsen een dringend advies te geven hieraan voortaan niet meer mee te doen', liet het campagneteam weten. Slechts enkele weken later verliet Van Aartsen de landelijke politiek.

Barth heeft de oplossing niet paraat, maar vindt dat politieke partijen iets aan de cultuur moeten veranderen. 'Het begint met onszelf: waarom doen we dit? We moeten het gesprek voeren met kiezers en journalisten over hoe het anders kan, de moed willen hebben om tegen burgers te zeggen: sommige onderwerpen zijn zo complex dat je niet aan een draadje kan trekken en daarmee het probleem oplost. Die onderwerpen vergen meer dan 20 seconden. Tegen journalisten moeten we soms nee zeggen, hoe lastig dat ook is.'

Marleen Barth.Beeld Jiri Büller
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden