PvdA: groei, dan pas bezuinigen

Met 'groei en banen' komt Nederland uit de crisis, niet met de huidige 'bezuinigingsobsessie'. Die maakt van Nederland 'een Europese tobber, in plaats van een Europese topper'. Dat zei PvdA-leider Diederik Samsom donderdag bij de presentatie van het verkiezingsprogramma 'Nederland sterker en socialer'.

DEN HAAG - Onomwonden gaf Samsom VVD-premier Mark Rutte de schuld van de economische crisis. 'Er is iets grondig mis. Dat is veroorzaakt door puur binnenlands falen.' Hij somde een aantal gevolgen op die hij zag na achttien maanden Rutte: sterke stijging van het aantal faillissementen, een op de drie huishoudens met een restschuld door de waardedaling van het eigen huis en 'een consumentenvertrouwen dat in elkaar is gesodemieterd, erger dan elders in Europa'. Hij noemde dat 'spectaculair negatief'.


Ook het begrotingsakkoord dat de vijf partijen uit de Kunduz-coalitie hebben gesloten, biedt geen afdoende antwoord op de crisis, aldus Sam-som. 'Dat akkoord is een voortzetting van het beleid van Rutte en voor 90 procent wat al in het Catshuis ter tafel lag. Het trekt een sprintje naar 3 procent begrotingstekort in 2013, maar met heel veel nadelige effecten in de jaren nadien.' Hij vindt het verstandiger de overheidsfinanciën via een geleidelijk pad in 2017 op orde te hebben en wil daarom een aantal omstreden maatregelen, zoals de aangekondigde btw-verhoging, meteen terugdraaien.


'Nederland heeft iets anders nodig', vatte Samsom het concept-verkiezingsprogramma samen dat op het congres van 30 juni definitief wordt. In de tekst, die is opgesteld door een commissie onder leiding van de Rotterdamse PvdA-wethouder Marco Florijn, ligt de nadruk op investeringen in de arbeidsmarkt, in bedrijven, in de huizenmarkt en in duurzame energiewinning, onder andere door miljarden te investeren in energieopwekking op zee.


In het programma zijn suggesties van zowel leden als niet-leden verwerkt, vertelde Florijn. Hij zei dat de PvdA hiermee bewijst 'een open ideeënpartij' te zijn. Met het programma denken de sociaal-democraten iedereen te verleiden die links wil stemmen, zonder dat die kiezer op SP of GroenLinks uitkomt, en tegelijkertijd Samsom premier te maken. Partijvoorzitter Hans Spekman sprak van een realistisch programma, 'zonder stompzinnige maatregelen als liggeld in ziekenhuizen'.


De PvdA haalt geld naar de overheid terug door inkomens boven de 150 duizend euro 60 procent belasting te laten betalen. De AOW-leeftijd gaat geleidelijk naar 67 jaar in 2025, om te beginnen een half jaar omhoog in 2017. Verder wordt de hypotheekrenteaftrek beperkt, betalen werkgevers het eerste half jaar de WW van ontslagen werknemers en wordt een einde gemaakt aan marktwerking in de zorg.


In het verkiezingsprogramma is het 7-puntenplan verwerkt dat Sam-som op 10 april presenteerde, zonder te weten dat verkiezingen op dat moment al zo dichtbij waren. Die tekst, getiteld 'De basis op orde', is aangevuld en uitgebreid met hoofdstukken over cultuur, internationaal beleid en Europa die toen nog ontbraken.


Volgens Samsom kan alles wat de PvdA wil alleen in Europees verband worden bereikt. Daarmee zette hij zich expliciet af tegen zijn voornaamste concurrent op links, de SP van Emile Roemer, die een veel eurokritischer geluid laat horen. Sam-som denkt dat als hij dit najaar de verkiezingen wint en erin slaagt een kabinet te formeren, EU-begrotingscommissaris Olli Rehn te winnen is voor de langetermijnvisie van de PvdA.


Het Centraal Planbureau komt eind augustus met de doorrekening van alle verkiezingsprogramma's, ook van 'Nederland sterker en socialer'. Met de slogan 'sterk en sociaal' won de PvdA in 1998 voor het laatst landelijke verkiezingen, toen onder leiding van Wim Kok.


----------------------

Hoofdpunten PvdA

Geen incidenteel begrotingsresultaat in 2013, maar structureel begrotingsevenwicht in 2017

Extra belastingschijf van 60 procent voor salarissen boven 150 duizend euro

Herstructurering van de bankensector

Bonussen aan banden: variabele beloning max. 20 procent van salaris

Oprichting Nationale Investeringsbank voor het midden- en kleinbedrijf

Geen collegegeld voor technische studies

Meer mannen voor de klas; geen nullijn voor leraren en mensen in de zorg, maar ook geen prestatiebeloning

Geen eigen bijdrage of eigen risico bij de huisarts

Geen overdrachts-belasting voor starters; voor overige kopers 2 procent

Een voor iedereen gelijk aftrektarief voor hypotheekrente van 30 procent

Verruiming Winkelsluitingstijdenwet

Leveranciersverplichting voor groene energie; geen kernenergie

Verbod op de plezierjacht

-------------------


De PvdA in 2012

21/22 januari: congres kiest Hans Spekman als nieuwe voorzitter na vertrek Lilianne Ploumen

20 februari: vertrek Job Cohen

16 maart: Diederik Samsom wint interne partijleidersverkiezing

17 maart: Samsom geïnstalleerd op extra congres

10 april: Samsom presenteert 7-punten plan

21 april: Catshuisberaad klapt

4 mei: Samsom PvdA-lijsttrekker zonder tegenkandidaten

16 mei: Lenteakkoord zonder PvdA

7 juni: presentatie concept-verkiezingsprogramma

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.