Publiek tegen jager die zeehond slacht die vis eet die de visser wil

Jagers gebruiken hetzelfde argument als vissers, bosbouwers en de Noorse regering. Jagers schieten wild, vissers vangen vis, bosbouwers kappen bomen en de Noren vangen walvissen en zeehonden....

Daar tegenover staat een flink deel van de publieke opinie in met name Europa en de Verenigde Staten. Al jaren wordt er geprotesteerd tegen de plezierjacht, het fokken van pelsdieren voor bont en het doden van zeehonden en walvissen. Het centrale argument daarbij is dat de mens niet het recht heeft onnodig dieren te doden en vooral niet op een wrede, inhumane manier.

Dierenbeschermers doen vooral een beroep op de menselijke ethiek. Soms gaat dat gepaard met sentimentaliteit op grond van aaibaarheid, omdat beelden van het doodslaan van jonge zeehonden ('baby-zeehondjes') menigeen door merg en been gaan. Te vrezen valt dat deze tegenstelling nooit te overbruggen is. Er staan twee houdingen ten opzichte van de natuur tegenover elkaar.

De kwestie is weer actueel nu de Noorse regering vorige week heeft besloten dat Noorse jagers na zes jaar weer jonge zeehonden mogen doden. In de Barentszee en de Groenland Zee mogen 'voor wetenschappelijk onderzoek' 2.600 jonge zadelrobben en klapmutsen worden gedood. Op volwassen zeehonden mocht altijd al worden gejaagd. Dit jaar mogen de Noren er twintigduizend doden. De jacht op jonge zeehonden werd in 1989 verboden na heftige protesten uit andere landen. Nu de Noren vorig jaar besloten geen lid van de EU te worden, lijkt het of ze zich van protesten van de EU-landen minder aantrekken.

De jacht is gericht op jonge zeehonden tot een jaar oud die al zelfstandig zijn. De zoogtijd van zeehonden is heel kort: een dag of tien, volgens de Nederlandse deskundige dr P. Reijnders van het Instituut voor Bos- en Natuuronderzoek op Texel. De Noren voeren twee argumenten aan om de jacht te rechtvaardigen: er moet onderzoek worden gedaan naar de groei en de ontwikkeling van jonge zeehonden, en naar de meest humane methode om ze te doden.

Het eerste argument gaat volgens Reijnders niet op. Er zijn genoeg andere manieren om biologisch onderzoek te doen. Het tweede argument is volgens hem wèl geldig. Er is nog te weinig bekend over manieren om een zeehond snel en pijnloos te doden. Meestal doen de Noren dat met de hakapik, een lange stok met een vlijmscherpe haak eraan, waarmee de dieren de schedel wordt ingeslagen. Volgens de Noren is dit een efficiënte en bijna pijnloze methode. Ze gaan nu onderzoeken of het beter is de jonge zeehonden met geweren dood te schieten.

Reijnders verwerpt ook het argument dat de zeehonden de vis van de Noorse vissers opeten. De Noorse regering heeft een berekening gemaakt waaruit blijkt dat zeehonden jaarlijks evenveel kabeljauw eten als het quotum omvat dat de Noorse visserij in de Noordelijke IJszee mag vangen. Dat is, volgens Reijnders, onzin. Zeehonden zijn geen bedreiging voor de visstand, zo is uit tientallen onderzoeken gebleken. Het natuurcentrum Ecomare op Texel stelt zich op hetzelfde standpunt, en zegt dat zeehonden niet meer eten dan tien procent van de visserijvangst.

Het argument dat tegen de jacht op walvissen wordt aangevoerd (bedreigde populaties) gaat volgens Reijnders bij zeehonden niet op. Het voortbestaan van klapmutsen en zadelrobben wordt niet bedreigd, er zijn er genoeg. Ook het argument van de plezierjacht faalt, want de Noren doden zeehonden voor hun brood (vlees en bont). Het argument tegen het kappen van oeroude regenwouden in de tropen of in Canada, namelijk dat kostbare natuur verdwijnt, is hier dus evenmin van kracht.

Zodat per saldo het ethische argument overblijft. De strijd zal ongetwijfeld weer oplaaien zodra de eerste ingeslagen schedel op de televisie vertoond wordt. Hoe ver de twee standpunten uiteenlopen, blijkt uit de benadering van het gegeven dat zeehonden doodgaan in vissersnetten. Ecomare zegt dat de zeehonden last hebben van de vissers. De Noorse regering zegt daarentegen dat de zeehonden de vissers bedreigen. Sinds 1981 heeft de regering 36 miljoen kronen moeten betalen aan vissers voor door zeehonden beschadigde netten. Ze zullen het wel nooit eens worden.

Piet van Seeters

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.