Analyse

Protest tegen asielzoeker wordt groter en grimmiger

Het aantal incidenten wegens onvrede over de komst van asielzoekers neemt toe, de protesten worden bovendien grimmiger. Maandag liep een demonstratie in Heesch uit de hand, er werd onder meer met vuurwerk, stenen en eieren gegooid naar ME'ers. Woensdag ontving de Brabantse gemeente een kogelbrief van tegenstanders die vrezen voor de komst van een asielzoekerscentrum.

Beeld anp

Ook donderdagnacht vonden incidenten plaats die mogelijk te maken hebben met vreemdelingenhaat. Een ruit van de woning van een Syrische man in het Brabantse Veen sneuvelde nadat iemand er een steen door had gegooid. De politieauto van de agenten die op de melding afkwamen brandde later die nacht volledig uit. Hoewel onderzoek nog uitsluitsel moet geven, houdt de politie er rekening mee dat de auto in brand is gestoken. 'Maar de brand kan ook ontstaan zijn door een technisch defect', aldus een woordvoerder. 'En we weten ook niet of de brand en de steen door de ruit met elkaar te maken hebben. Ook dit maakt deel uit van het onderzoek.''

Sinds september wordt het protest tegen de komst van asielzoekers steeds luidruchtiger. Aanvankelijk beperkte het verzet zich vooral tot het kladden van leuzen zoals 'Nee AZC', 'Auslander Raus' en 'eigen volk eerst'. Geleidelijk kwamen daar steeds meer bedreigingen bij. Zo werden eind september raadsleden uit het Limburgse Stein bedreigd met de dood. Op 1 oktober werd een huis van een raadslid in Enkhuizen bekogeld met eieren. Op 9 oktober werd een asielzoekerscentrum in Woerden bestormd.

Geldermalsen

In december liep de eerste demonstratie uit de hand. Op 16 december vernielden betogers in Geldermalsen hekken rond het gemeentehuis en werd er met vuurwerk gegooid. Vrijdag werden vier foto's van relschoppers gepubliceerd door de politie. De gezichten zijn nu nog onherkenbaar gemaakt. Melden de betrokkenen zichzelf niet, dan zullen woensdag foto's met zichtbare gezichten worden gepubliceerd.

'Dit is een bijzondere stap', zegt Alfred Springer van de Nederlandse Politiebond. Alleen in uitzonderlijke zaken maakt justitie gebruik van herkenbare foto's. 'Politie en justitie proberen hiermee een signaal af te geven. Er is iets ontstaan in de samenleving, een onvrede, waardoor men denkt steeds verder te kunnen gaan bij protesten. De norm van wat normaal is bij demonstreren verschuift. Blijkbaar hebben grote groepen mensen niet door dat ze inmiddels strafbare feiten plegen.'

Snelrecht in den Bosch

Komende woensdag moet een van de relschoppers uit Heesch zich verantwoorden tijdens een snelrechtzitting in Den Bosch. Die dag staan in Utrecht ook achttien verdachten terecht wegens bestorming van het azc in Woerden.

Delicten als het bekladden van huizen en het ophangen van spandoeken met racistische leuzen laten zich vaak moeilijker oplossen. Zo werd in oktober de woning van vluchtelingen in het Gelderse Doorwerth met onder meer hakenkruizen beklad. De daders zijn nooit gevonden. Een onderzoek naar het met vuurwerk bekogelde huis van een Somalisch gezin in Pannerden loopt nog. 'In het beginsel gaan we op zoek naar getuigen en directe sporen die wijzen naar een dader. Maar als je geen enkel aanknopingspunt hebt, dan is het zoeken naar een naald in een hooiberg', zegt een politiewoordvoerder van de regio Oost-Nederland.

'Racisme tolereren we nooit, maar je maakt steeds opnieuw de afweging of je in onderzoek wil investeren', vervolgt hij. 'Dat hangt af van de ernst en mogelijke aanwijzingen. Als ergens een spandoek is opgehangen met een racistisch karakter, zoals 'alle Marokkanen het land uit', en je hebt na navraag in de buurt geen enkel aanknopingspunt, denk ik niet dat we een dna-onderzoek zouden instellen'.

Vrijdag werd bekend dat de politie met speciale flexteams patrouilleert rondom azc's om mensenhandelaren op te sporen die op zoek zijn naar slachtoffers. Daarnaast gaat de politie harder optreden tegen autochtonen die vluchtelingen lastigvallen of hun komst met protest en geweld onmogelijk maken. De nieuwe flexteams gaan kwaadwillenden die bijvoorbeeld inspraakavonden verstoren intensiever opsporen. Burgers die op sociale media opruien kunnen bezoek krijgen van de politie.

Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden