Proefverlof

Staatssecretaris Teeven van Justitie gaat de komende dagen hard nadenken over de vraag hoe hij een proefverlof van Volkert van der G., de moordenaar van Pim Fortuyn, kan tegenhouden. Volgens hem kan er namelijk veel maatschappelijke onrust van komen.


Op 30 september maakte de Raad voor Strafrechttoepassing en Jeugdbescherming (RSJ) gehakt van eerdere verlofweigeringen. Volgens de Raad is niet bewezen dat er maatschappelijke onrust zal ontstaan en als die wél ontstaat, dan moet dat maar. Maatschappelijke onrust komt er toch, wanneer Van der G. in mei 2014 met groot verlof gaat, dus dan kunnen we er maar beter vast mee leren omgaan.


Volkert moet weer aan ons wennen, vindt de RSJ, en wij weer aan Volkert, of we dat nou willen of niet. Dat je Volkert straks in de tram ziet stumperen met de ov-chipcard en dat je denkt: hé, die komt me bekend voor, maar dan met skibril.


Ik was tien jaar geleden bij de rechtszaak tegen Van der G. Na de uitspraak - 18 jaar waarvan hij er maar 12 zou hoeven uitzitten - voelde ik van binnen een lichte maatschappelijke onrust; ik vond het een milde straf. Maar ik legde me snel bij de uitspraak neer - ik heb maatschappelijke onrust nooit als een sterk juridisch argument gezien.


Maar dat blijkt dus een vergissing. Hans Schutte van RTL was gisteren afgereisd naar Rotterdam. Wanneer de maatschappelijke onrust érgens voelbaar moest zijn, verwachtte Schutte, dan toch bij het voormalige huis van Pim Fortuyn. Hij had op een woedende menigte gehoopt, maar er was geen kip. 'Het is hier opvallend rustig', zei Hans. Er was ook bijna niemand die iets boos wilde roepen, wat er volgens Schutte juist op wees dat de moord destijds 'veel indruk heeft gemaakt'. Gelukkig vond hij een dame die zei dat ze altijd had gehoopt dat Van der G. bij zijn vrijlating zou worden doodgeschoten - dat had wel iets onrustigs.


In Den Haag was inmiddels Kamerlid Van der Steur van de VVD vol op de zaak gedoken. Van der Steur verdenk ik ervan dat hij de verkiesbare plaats op de VVD-lijst heeft binnengehaald als poedelprijs bij de bridgedrive van de afdeling Warmond. Een verstandig woord komt er in elk geval zelden uit. Nu vond Van der Steur weer dat staatssecretaris Teeven het proefverlof moest weigeren, 'gegeven de enorme impact die het zou hebben als deze meneer vrij rondloopt'. Hele RSJ-advies niet gelezen. Maar dat deed er ook niet toe, het populaire punt was gemaakt.


Broer Marten Fortuyn bleek ook herrezen en verklaarde dat het proefverlof weleens heel gevaarlijk voor Van der G. zou kunnen zijn. Dat klonk als een goedbedoeld advies, maar ook wel een beetje dreigend.


Fred Teeven zelf zei dat het voor hem nog geen uitgemaakte zaak is, dat Van der G. met proefverlof gaat. De maatschappelijke onrust, de openbare orde, het gevaar voor de gedetineerde zelf: hij zou de stand van zaken goed in de gaten houden en we hoorden nog van hem.


Overigens zei premier Rutte ruim een jaar geleden tijdens het premiersdebat op RTL dat een proefverlof van Volkert van der G. 'het einde van de minister van Justitie' zou betekenen, dus Ivo Opstelten zit opeens ook in de gevarenzone.


Je zou wensen dat politici erop wijzen dat het recht zijn loop moet hebben - ook voor de moordenaar van Pim Fortuyn. Dat we niet voor niks volksgericht en lynchpartij als rechtsvorm hebben afgeschaft. Maar bij ons huilen ze hard mee met de wolven in het bos, zodat ze straks hun handen in onschuld kunnen wassen en naar de rechterlijke macht kunnen wijzen als Volkert de bus neemt naar Harderwijk.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden