Probleemwijk kan niet zonder postkantoor

Toen Rotterdam camera's ophing op de tippelzone aan de Keileweg en bij het Centraal Station, in het centrum en rond de Binnenweg, weken drugsgebruikers, hoeren en straatrovers gewoon uit naar Middelland en het Nieuwe Westen....

En dan sluit ook nog het ene na het andere bank- en postkantoor.

De trouwste klanten van deze dienstverleners wonen in deze wijken met veel allochtone bewoners - in Middelland en Nieuwe Westen is bijna driekwart van niet-Nederlandse afkomst. De meesten hebben geen internetaansluiting om hun bankzaken mee te doen, pinapparatuur is voor veel uitbaters te duur of te abstract en het thuisfront krijgt maandelijks voor tienduizenden kilo's pakketten gestuurd. Voor deze bewoners zijn bank en postkantoor onmisbaar.

Maar de liefde komt van één kant, zo wordt steeds duidelijker. De kantoren verlaten degenen die hen het hardst nodig hebben. ABN Amro en de Rabobank trokken zich vorig jaar al terug, PTT Post sloot eerder een vestiging aan de Aelbrechtskade en twee weken geleden meldde het bedrijf dat ook het postkantoor aan de Witte van Haemstedestraat dicht ging.

Volgens woedende buurtbewoners werd het expres zo laat bekendgemaakt om protesten voor te zijn. Op de valreep voerden ze nog actie tegen sluiting. Gewapend met spandoeken bezetten ze vrijdag het kantoor. 'De bankwereld keert deze buurt de rug toe', zegt actieleidster I. van der Lem. Ze rekent voor: Delfshaven is met 75 duizend inwoners de grootste Rotterdamse deelgemeente. En al die mensen kunnen sinds deze week nog bij welgeteld twee postkantoren terecht.

Daarmee blijft de PTT keurig binnen de wettelijke normen van één vestiging met volledige dienstverlening per 50 duizend inwoners, zegt woordvoerder postkantoren F. Sterk. 'In Delfshaven zitten we dus goed.' Wel geeft hij toe dat het in andere delen van Rotterdam beter gesteld is. In totaal heeft het postbedrijf dertig vestigingen op 600 duizend inwoners, gemiddeld tweemaal zoveel als in Delfshaven. Dus waarom moest nu juist deze vestiging verdwijnen? 'Wij konden dit kantoor niet op een fatsoenlijke manier exploiteren', zegt Sterk. 'En dat is wel onze opdracht.' Even later schiet hem nog een reden te binnen. 'Ons vestigingsbeleid is om in winkelstraten te gaan zitten.'

Maar de Witte van Haemstedestraat ligt midden op een kilometerslang lint winkels dat zich uitstrekt van de West-Kruiskade, via de Middellandstraat en de Vierambachtsstraat tot het Mathenesserplein. Is het dan misschien niet het soort winkels waar Postkantoren NV zich op richten wil? Sterk wil er niet op ingaan. 'Daarvoor ken ik de situatie ter plaatse niet goed genoeg.'

Aan de omvang van de klandizie bij het postkantoor kan het niet gelegen hebben. Het was er steevast veel drukker dan op een gemiddeld ander postkantoor. Ook op de laatste middag staan er voortdurend een man of vijftien in de rij. De gemiddelde wachttijd is een kwartier. 'Vaak staan ze hier tot op de stoep', zegt een voorbijgangster.

'Ik stuur regelmatig pakketjes naar mijn familie thuis of naar Portugal', zegt klant B. Varela, een gedistingeerde 68-jarige man van Kaapverdiaanse afkomst. Gepensioneerd Roteb-man Jan Poot helpt zijn Surinaamse buurman vaak met het sjouwen van 'grote, zware pakketten die naar Paramaribo gaan'.

De 86-jarige mevrouw Van der Zanden-Oudijk liep tot nu toe elke vrijdag aan de arm van haar nicht de twee straten van haar huis naar het kantoor om een deel van haar AOW op te halen. Ziedend is ze over de sluiting. 'Eerst dwingen ze je om het zo te doen, met rekeningen en pasjes. En dan moet je de halve stad door om je saldo te zien. In je loonzakje zag je dat vroeger meteen.'

Het kantoor krijgt ook veel lastige klanten. Een dronken man komt zeventig euro pinnen omdat hij in een café een jas heeft gekocht. 'Van een Turk', zegt hij. 'Ik heb dus wel gevraagd of-ie om een kameel gehangen heeft. Want Turken, die zijn niet te vertrouwen, hoor', vertrouwt hij de mensen in de rij achter hem toe. De merendeels Turkse wachtenden kijken neutraal weg. De man waggelt weg zonder verder oponthoud.

Maar dat gaat weleens anders, zegt actieleidster Van der Lem. Er is veel agressie. Gewone onbeschoftheid, taalproblemen, verwarde mensen, boze klanten die zijn afgesloten van telefoon of elektra en die dan komen betalen én verhaal halen. Tijdrovend, arbeidsintensief en weinig winstgevend. 'Banken willen hypotheken slijten en verzekeringen verkopen', zegt ze. 'Dat gaat hier niet. Maar banken, en zeker de postkantoren, hebben toch ook een maatschappelijke taak?'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden