Nieuws

Privacywaakhonden bezorgd om gezichtsherkenning in Britse schoolkantines

Kinderen op negen Schotse scholen kunnen vanaf maandag hun lunch betalen met gezichtsherkenning. Dat zou sneller en hygiënischer zijn dan betalen met een kaart of pincode, maar privacywaakhonden hebben hun zorgen.

Kinderen in Hangzhou, China leveren bibliotheekboeken in bij een automaat die gebruik maak van gezichtsherkenning. Beeld Hollandse Hoogte / Imagine China
Kinderen in Hangzhou, China leveren bibliotheekboeken in bij een automaat die gebruik maak van gezichtsherkenning.Beeld Hollandse Hoogte / Imagine China

Dat schrijft The Financial Times. Britse middelbare scholen gebruiken al langer biometrische gegevens, zoals vingerafdrukken, om lunches in rekening te brengen. Gezichtsherkenning ligt extra gevoelig: veel persoonlijker dan een gedetailleerde beschrijving van een gezicht in combinatie met de identiteit worden persoonsgegevens niet. Het besluit van de Schotse scholen leidt dan ook tot weerstand bij privacy-voorvechters.

Bij gezichtsherkenning meet een computer de afstand tussen punten op het gezicht − denk aan de neus en de ogen − en slaat het deze gegevens op in een database. Als iemand, in dit geval een kind, zijn of haar gezicht voor de camera houdt, worden de verhoudingen van het gezicht vergeleken met die in de database. Komen de gegevens van twee gezichten voldoende overeen, dan weet de computer wie de lunch komt afrekenen.

De gegevens worden versleuteld, volgens een lijst met vragen en antwoorden van het raadsgebied North Ayrshire, waar de scholen staan. Verzonden en opgeslagen data zou daardoor niet makkelijk zijn uit te lezen in het geval van een lek. 97 procent van de kinderen of hun ouders zou toestemming hebben gegeven voor het gebruik van de gezichtsherkenning. Wie niet wil, mag op een andere manier de lunch afrekenen.

Ook in Nederland

Dit neemt de zorgen van privacy-activisten echter niet weg. Zo zegt Silkie Carlo van Big Brother Watch in de Britse zakenkrant: ‘Je normaliseert biometrische identiteitscontroles voor iets alledaags. Je hebt niet de technologie die je op vliegvelden tegenkomt nodig om kinderen hun lunch te laten halen.’

In de Verenigde Staten gebruiken scholen al jaren gezichtsherkenning, al is dit meestal uit veiligheidsoverwegingen. Zo testen scholen in New York de technologie momenteel uit om onder meer zedendelinquenten en mensen met een contactverbod te signaleren.

Uit een rondgang van de Volkskrant uit 2020 bleek dat gezichtsherkenning ook in Nederland wordt ingezet, zij het op beperkte schaal. Zo werkt een handjevol gemeentes ermee om op identiteitsfraude te toetsen bij de aanvraag van nieuwe identiteitsdocumenten en testten verschillende casino’s de technologie om gokverslaafden buiten te houden; ten minste een casino zet deze technologie ook daadwerkelijk in.

In de EU is gebruik van gezichtsherkenning toegestaan mits de gebruiker expliciet toestemming geeft, of als er sprake is van een zwaarwegend algemeen belang. Een bordje ophangen om winkelend publiek te laten weten dat met gezichtsherkenning wordt gespeurd naar mensen met een winkelverbod – zoals een Nederlandse supermarkt deed – is niet toegestaan, oordeelde de Autoriteit Persoonsgegevens in 2020.

De Europese Commissie heeft voorgesteld om alle gezichtsherkenning in de publieke ruimte te verbieden, enkele uitzonderingen voor wetshandhavers daargelaten, zoals bij terroristische aanslagen of ontvoeringen. Dit moet onderdeel worden van wereldwijde regelgeving die specifiek over kunstmatige intelligentie gaat. Het Europees Parlement wil nog een stap verder gaan en vraagt om strengere regels voor de politie dan de Commissie voorstelt. Zij roepen op om automatische gezichtsherkenning in de openbare ruimte helemaal te verbieden. Een paar maanden daarvoor deed de Europese privacytoezichthouder EDPB al een vergelijkbare oproep.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden