President van Zambia overleden

De Zambiaanse president Levy Mwanawasa is dinsdag op 59-jarige leeftijd overleden in een ziekenhuis in Parijs.

Begin juli rapporteerde een Zambiaanse diplomaat al dat de president in Parijs was overleden. Het nieuws ging de hele wereld over. Sinds zijn foutieve overlijdensdatum heeft Mwanawasa het ziekenhuis niet meer verlaten.

Mwanawasa was voorzitter van de SADC (Ontwikkelingsgemeenschap van Zuidelijk Afrika), die een bemiddelende rol speelde in het conflict in Zimbabwe tussen president Robert Mugabe en de oppositiebeweging MDC.

Hij won in 2001 voor het eerst de presidentsverkiezingen in zijn land. Vijf jaar later werd hij herkozen. Als staatshoofd bezuinigde Mwanawasa fors op de overheidsuitgaven en bond hij de strijd tegen de corruptie aan.

Mugabe
In tegenstelling tot de meeste Afrikaanse leiders liet de Zambiaanse president Levy Mwanawasa zich geregeld kritisch uit over het regime van Robert Mugabe, president van buurland Zimbabwe. Die houding viel goed in het Westen.

Eind juni kreeg Mwanawasa op een top van de Afrikaanse Unie een beroerte. Hij werd met spoed overgebracht naar een ziekenhuis in Parijs. Een Zambiaanse diplomaat maakte kort daarop bekend dat de president was overleden. Later bleek dat Mwanawasa nog in leven was.

Mwanawasa was sinds 2007 voorzitter van de Ontwikkelingsgemeenschap van Zuidelijk Afrika (SADC), een samenwerkingsverband van veertien landen. Mwanawasa oordeelde als SADC-voorzitter hard over het regime van Mugabe, nadat oppositieleider Morgan Tsvangirai zich had teruggetrokken in de race om het presidentschap van Zimbabwe.

Mwanawasa was geliefd bij westerse donoren, vooral vanwege zijn felle strijd tegen corruptie. Hij loodste miljoenen euro's Zambia binnen. Het Internationaal Monetair Fonds en de Wereldbank zorgden voor schuldenverlichting van het arme Afrikaanse land. Ook India en China investeerden onder Mwanawasa's toeziend oog veel in Zambia.

Loopbaan
De politieke loopbaan van Mwanawasa, van huis uit advocaat, begon in december 1991, toen de toenmalige president Frederick Chiluba hem aanwees als vicepresident. Twee jaar later nam Mwanawasa ontslag, omdat hij zich ergerde aan de corruptie van sommige leiders. In 1996 nam hij deel aan de presidentsverkiezingen, maar verloor van Chiluba.

Pas in 2001 deed hij weer een poging om het politieke toneel te betreden en stelde zich kandidaat voor het presidentschap namens de partij Movement for Multiparty Democracy (MMD). Hij won, maar zijn verkiezingsoverwinning was omstreden, omdat de oppositiepartijen beweerden dat er verkiezingsfraude was gepleegd.

In 2006 begon hij na een nipte overwinning op tegenkandidaat Michael Sata aan een tweede ambtstermijn. Datzelfde jaar kreeg hij een lichte beroerte en ging voor behandeling naar Groot-Brittannië. Hij keerde terug naar zijn thuisland, waar hij nog enige tijd regeerde, voor hij wederom een beroerte kreeg en naar Frankrijk werd overgebracht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden