President Chili belooft herbouw na brand

De felle brand in een aantal sloppenwijken in de Chileense stad Valparaíso is nog niet onder controle. Elfduizend mensen zijn dakloos.

RIO DE JANEIRO - In de Chileense havenstad Valparaíso raakten elfduizend mensen dakloos nadat een vuurzee over een aantal sloppenwijken raasde. Terwijl de zwartgeblakerde resten na-smeulen, laait de vraag op: Hoe heeft dit kunnen gebeuren?


Zaterdagmiddag brak een grote brand uit in een bos nabij Valparaíso. Het vuur greep razendsnel om zich heen en richtte grote verwoesting aan in sloppenwijken bovenaan de heuvels van de stad. 2.500 huizen verdwenen in de vuurzee. Er zijn tot nu toe vijftien doden geteld maar naar verwachting loopt dat aantal nog op.


Het vuur is nog altijd niet onder controle. Tientallen vliegtuigen en helikopters vliegen af en aan en storten water uit over het bos. Volgens de brandweer kan het blussen tot wel twintig dagen duren.


De ontheemden slapen bij familie of in opvangcentra die de gemeente in scholen en openbare gebouwen heeft ingericht. Andere slachtoffers slapen in een zelfgebouwd tentenkamp op een plein. De politie is gisteren begonnen het kampement te ontruimen en dringt erop aan dat ze naar de aangewezen plekken gaan. Er zijn tweeduizend militairen naar de stad gestuurd om de orde te bewaren.


'Het is een verschrikkelijke tragedie', zei een aangeslagen president Michelle Bachelet toen ze het rampgebied bezocht. 'Dit is de ergste brand uit de geschiedenis van Valparaíso.' Ze vroeg de inwoners van de stad kalm te blijven. 'Zodra het vuur onder controle is, beginnen we met de wederopbouw.'


Het is nog niet duidelijk hoe het vuur ontstaan is. 'De combinatie van een lange droogte, harde wind en een extreem hoge temperatuur, creëerden de ideale omstandigheden voor deze brand', aldus Ricardo Bravo, intendant van de regio. Aanvankelijk leek de eerste vonk afkomstig van een losgeschoten elektriciteitskabel. Later zeiden lokale autoriteiten dat er aanwijzingen zijn dat de brand is aangestoken. Het onderzoek loopt nog.


De vraag die veel Chilenen bezig houdt, is echter niet hoe deze brand is ontstaan, maar waarom hij zoveel schade heeft kunnen aanrichten. Bosbranden zijn in Chili immers een jaarlijks terugkerend verschijnsel. In 2008 kwam een bosbrand op precies dezelfde plek de stad binnen en verwoestte toen honderd huizen. Sindsdien zijn nauwelijks maatregelen genomen om herhaling te voorkomen.


'Deze brand is niet alleen een combinatie van pech en harde wind', zegt stedebouwkundige Iván Poduje, hoogleraar aan de Katholieke Universiteit Chili. 'Het toont ook de kwetsbaarheid van duizenden inwoners van de stad, en de laksheid van de autoriteiten om hieraan iets te doen.'


Valparaíso is een grote toeristische trekpleister. De stad is gebouwd op 42 heuvels. Felgekleurde koloniale huizen sieren de steile straten die eindigen aan de kust van de Pacifische Zuidzee. Het historische centrum, dat sinds 2003 op de Unesco werelderfgoedlijst staat, is niet aangetast door de brand.


Maar achter het prachtige Unesco-plaatje gaat grote armoede schuil. Bijna een kwart van de inwoners van Valparaíso leeft onder de armoedegrens. Zij wonen in zelfgebouwde hutten van plastic, hout en golfplaten, op de bovenste delen van de heuvels.


'Er is een totaal gebrek aan stadsplanning', zegt Poduje. 'Ook na de brand van 2008 stonden er binnen de kortste keren weer sloppen in de risicogebieden.' Dat bleek ook tijdens de bluspogingen. Bij gebrek aan wegen moest de brandweer in grote delen van de wijken lijdzaam toezien hoe de vlammen zich verspreidden.


Staatsbosbeheer raadde de burgemeester van Valparaíso vorig jaar aan waterreservoirs te bouwen, brandgangen te maken en iets te doen aan de grote hoeveelheden opgestapeld vuilnis. Die maatregelen waren nog niet genomen.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden