Nieuws

President Biden verdedigt vertrek troepen uit Afghanistan, Taliban vieren feest na aftocht VS

Een belaagde president Biden heeft dinsdagavond in een televisietoespraak zijn besluit verdedigd alle Amerikaanse troepen uit Afghanistan weg te halen. ‘Het was tijd om een einde aan deze oorlog te maken’, zei hij. Eerder op dag vierden de Taliban de vernederende aftocht van de Amerikanen met een feestelijke optocht over de luchthaven van Kabul.

Afghanen die de Taliban steunen zwaaien met vlaggen van de beweging in Kandahar om het vertrek van de Amerikanen te vieren.  Beeld AFP
Afghanen die de Taliban steunen zwaaien met vlaggen van de beweging in Kandahar om het vertrek van de Amerikanen te vieren.Beeld AFP

‘Amerika is verslagen’, aldus Taliban-woordvoerder Zabihullah Mujahid, die zelf jarenlang uit handen van de VS wist te blijven. ‘Dit is een historische dag. We zijn er trots op dat we ons land hebben bevrijd van een supermacht.’

Het feestelijke Taliban-tafereel op de luchthaven kwam uren nadat de VS een somber beeld hadden vrijgegeven van het einde van de langste oorlog die de Amerikanen ooit hebben gevoerd.

Op de nu al iconische foto is te zien hoe de Amerikaanse generaal-majoor Chris Donahue, met zijn geweer in de hand, vlak voor middernacht in de laatste C-17 stapt die vertrok van de luchthaven. Het toestel steeg één minuut voordat 31 augustus aanbrak op, de dag dat alle Amerikaanse soldaten het land moesten hebben verlaten na twintig jaar strijd tegen de Taliban.

Generaal-majoor Donahue stapt als laatste Amerikaanse militair van Afghaanse bodem. Beeld AP
Generaal-majoor Donahue stapt als laatste Amerikaanse militair van Afghaanse bodem.Beeld AP

Daarmee kwam ook een einde aan de grootste luchtbrug in de geschiedenis van de VS waarbij zo’n 120 duizend burgers werden geëvacueerd door de Amerikanen en hun bondgenoten. Volgens CNN zouden de Amerikanen bij de evacuatiemissie hulp hebben gekregen van Taliban-strijders die groepen Amerikanen vanuit verzamelpunten in de stad naar geheime ingangen tot het vliegveld loodsten.

Dramatische einde

In zijn televisietoespraak wees Biden erop dat Trump hem in een onmogelijke situatie had gebracht met diens afspraak met de Taliban dat de Amerikaanse troepen al op 1 mei zouden vertrekken. ‘We stonden voor de keuze ons daaraan te houden en wat meer tijd te krijgen of tienduizenden extra militairen te sturen’. Het opzeggen van de afspraak zou volgens hem tot een nieuwe ronde van de oorlog hebben geleid.

Niet alleen vanuit het Republikeinse kamp maar ook vanuit zijn eigen Democratische partij ligt Biden onder vuur wegens zijn besluit radicaal een punt te zetten achter de interventie in Afghanistan. Maar volgens Biden was het ‘een wijs besluit’. Hij zei dat hij niet van plan was deze ‘eindeloze oorlog’ nog langer te laten duren. Na twintig jaar oorlog voeren en 2.461 gesneuvelde Amerikaanse soldaten was het tijd om de oorlog in Afghanistan te beëindigen en ‘naar de toekomst te kijken’.

Volgens Biden staan de VS nu naast het terrorisme voor nieuwe uitdagingen: China, Rusland, cyberaanvallen en de verspreiding van kernwapens. ‘Er is niets dat Rusland of China liever zou hebben dan dat wij nog eens een tiental jaren vastzitten in Afghanistan. Ik weiger een oorlog voort te zetten die niet langer de vitale belangen van ons land diende.’

Hij verwierp ook alle kritiek op de chaotisch verlopen evacuatiemissie. Volgens hem was die juist een doorslaand succes: de zesduizend militairen die hij naar Kabul had gestuurd hebben vrijwel alle Amerikanen die het land wilden verlaten geëvacueerd. ‘Geen land heeft ook meer gedaan om burgers van andere landen in veiligheid te brengen’, voegde hij eraan toe.

Maandag liet Biden het nog aan een van Amerika’s hoogste generaals over om het dramatische einde van de Afghanistan-missie bekend te maken. Mariniersgeneraal Frank McKenzie, commandant van Central Command, sprak terwijl de laatste C-17 nog in de lucht was. Tot op het laatste moment hadden de Amerikanen een luchtafweersysteem ingeschakeld en gevechtstoestellen in de lucht om te voorkomen dat de laatste vliegtuigen uit de lucht zouden worden geschoten.

In de uren voor hun vertrek maakten de Amerikaanse soldaten overigens nog heel wat militair materieel onklaar om te voorkomen dat de Taliban het zouden gebruiken. Naast 73 vliegtuigen, werden ook 97 militaire voertuigen onherstelbaar beschadigd.

McKenzie zei dat verlenging van de evacuatie-operatie tot na 31 augustus, waarop diverse Europese landen aandrongen, geen zin zou hebben gehad. ‘We zouden niet iedereen eruit hebben gekregen die we eruit wilden hebben en er zouden nog steeds mensen zijn die daar teleurgesteld over zouden zijn geweest’, aldus de generaal.

Nieuwe regering

Om te benadrukken dat de Afghanistan-oorlog zeker niet voor niets is geweest, wees McKenzie erop dat Al Qaida ernstig is verzwakt, ook door het uitschakelen van Osama bin Laden en andere kopstukken van de terreurgroep. ‘Maar het was geen goedkope missie’, gaf hij toe, doelend op de vele Amerikaanse doden en gewonden.

In Kabul vierden Taliban-strijders het Amerikaanse vertrek volop met geweervuur. De Taliban benadrukten direct dat een triest hoofdstuk was afgesloten maar dat ze goede relaties nastreven met de VS en andere landen. ‘Het Islamitische Emiraat wil goede betrekkingen hebben met de hele wereld’, aldus woordvoerder Mujahid. Hij riep het buitenland op in Afghanistan te investeren. ‘Uw investeringen zullen in goede handen zijn. Het land zal stabiel en veilig zijn.’

Een hoge Taliban-functionaris kondigde tijdens de zegetocht op de luchthaven aan dat de nieuwe regering snel bekend zal worden gemaakt nu de Taliban de hoofdstad volledig in handen hebben.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden