nieuws MALTA

Premier Malta kondigt aftreden aan om moord op journalist

De Maltese premier Joseph Muscat treedt af vanwege het schandaal rond de moord op journalist Daphne Caruana Galizia. Muscat zei zondagavond in een tv-toespraak dat hij in januari opstapt als leider van regerende Labourpartij en als premier, nadat eerder op de dag duizenden demonstranten in de hoofdstad Valletta al zijn ontslag hadden geëist.

Rose en Michael Vella, ouders van de vermoorde journalist Daphne Caruana Galizia, demonstreren zondag voor gerechtigheid in de moordzaak van hun dochter. Beeld Reuters

Caruana Galizia voerde in haar eentje een kruistocht tegen corrupte politici, criminelen en buitenlandse miljonairs op Malta. Ze stond op het punt een grote onthulling te doen, toen ze in 2017 werd opgeblazen. Er zijn diverse mensen gearresteerd, onder wie drie mannen die de bom onder haar auto zouden hebben geplaatst.

De Maltese premier leek eerder zondag aan te kunnen blijven, omdat hij de steun van zijn partij behield. Maar zondagavond zei Muscat dat hij op 12 januari stopt als partijleider en in de dagen daarna als premier.  ‘Als premier heb ik twee jaar geleden beloofd dat er recht zou worden gedaan in de zaak rond de moord op Daphne Caruana Galizia. Vandaag zeg ik u dat ik mijn woord houd.’ 

Muscat stelde dat ‘iemand ervan is beschuldigd de hoofdpersoon achter de moord te zijn’, naast drie mensen die gearresteerd zijn voor de bom. De premier verwees daarmee naar zakenman Yorgen Fenech, een van de rijkste mannen van Malta. Fenech wordt verdacht van medeplichtigheid. Zelf ontkent hij alle betrokkenheid. Fenech, eigenaar van hotels, gokpaleizen en oud-directeur van een energiecentrale, werd vorige week opgepakt toen hij Malta probeerde te verlaten met zijn zeiljacht. 

Volgens politiebronnen is hij het brein achter de moord. Daarnaast beschuldigt justitie hem van lidmaatschap van een criminele organisatie. Een paar dagen eerder had de politie al een man gearresteerd die bekende dat hij een team van huurmoordenaars had geregeld voor een opdrachtgever. In ruil voor immuniteit beloofde deze man namen te onthullen.

Het onderzoek heeft bovendien de regering van het eiland op haar kop gezet. Diverse leden van het kabinet lijken bij de moord betrokken te zijn. Zijn kabinetschef en oude schoolvriend, Keith Schembri, stapte deze week op nadat de politie hem had ondervraagd. Kort daarop nam de minister van Toerisme Konrad Mizzi ontslag en stelde de minister van Economie, Chris Cardona, zichzelf op non-actief.

Premier van Malta Joseph Muscat heeft aangekondigd af te treden. Beeld EPA

Belastinggeld ontwijken

Malta is bij multinationals geliefd omdat ze daar, binnen de Europese Unie, miljoenen euro’s aan belastinggeld kunnen ontwijken. Tienduizenden buitenlandse bedrijven staan er ingeschreven bij de Kamer van Koophandel, en op papier telt Malta zo veel online gokbedrijven dat ze gezamenlijk goed zijn voor 10 procent van het bbp. Bovendien is het sinds 2014 mogelijk om een Maltees, en dus een Europees, paspoort te kopen. In ruil voor een investering van zeker 800 duizend euro kan elke vermogende buitenlander het felbegeerde reisdocument in zijn binnenzak steken.

Caruana Galizia was de enige op het eiland die publiceerde over de misstanden die in dit klimaat plaatsvonden. Een van de bedrijven waar zij over schreef, was het mysterieuze 17 Black, dat in Dubai staat geregistreerd. Onlangs werd duidelijk dat Fenech de eigenaar is van 17 Black, dat om onduidelijke redenen miljoenen overmaakte naar bedrijven in Panama, die weer in handen waren van Maltese politici.

De Maltese zakenman Yorgen Fenech (links) is aangeklaagd voor medeplichtigheid aan de moord op journalist Daphne Caruana Galizia. Beeld Reuters

Caruana Galizia’s ouders, zus, echtgenoot en drie zoons waren allemaal in de rechtszaal toen Fenech op zaterdagavond (wanneer de rechtbank normaal gesproken gesloten is) werd aangeklaagd. Eenmaal buiten zeiden ze dat het nu tijd was voor premier Muscat om af te treden, omdat de beschuldigingen iedereen om hem heen treffen.

Interview Paul Caruana Galizia

Toen de bekende Maltese journalist Daphne Caruana Galizia werd vermoord, was haar zoon Paul wel geschokt, maar niet verbaasd. Als kind zag hij al hoe hun honden werden vergiftigd, en hun huis in brand werd gestoken, vertelde hij vorig jaar in een interview met de Volkskrant

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden