Praag werd duister, met hier en daar een lichtvlek

Tsjechoslowakije bereidt zich voor op een inval door nazi-Duitsland.
Praag, 23 september 1938

De straten stroomden vol mensen en de stad was al half verduisterd. Overal klonken kreten, van de overkant van de straat en van ver weg, losjes en onsamenhangend, als van dagjesmensen die huiswaarts keren. Je hoorde woede noch verdriet in deze emotionele uitbarstingen, laat staan een protest tegen het noodlot.

Voor het kantoor van Narodna Politika had zich een menigte verzameld, die las wat er op een schoolbord stond gekalkt: 'Algehele mobilisatie van alle mannen onder de veertig.' Meer tekst was er niet, maar alle ogen waren op die paar woorden gefixeerd. Iemand begon te applaudiseren, een ander wapperde met een stuk papier en riep: 'Ik ga er nu meteen heen!' En weg was hij. Omstanders juichten hem lachend toe. Een keurig geklede dame met een pakje onder haar arm begon te huilen. 'Leve het leger', riep iemand. 'Leve het leger!', werd er van alle kanten teruggeroepen.

Er gingen nog meer lichten uit, Praag werd duister, met hier en daar een lichtvlek. Uit een wijnkelder kwam een groepje jongemannen, ze gingen in een groepje bij elkaar staan en slaakten een woordloze kreet. Daarna verdwenen ze juichend in een tram. Ik ging een Slowaakse wijnkelder in. Het orkestje speelde het volkslied, alle bezoekers waren opgestaan en zongen mee.

Maurice Hindus (1891-1969), Amerikaanse journalist van Russische origine. Ingekort fragment uit We Shall Live Again (uitgave 1939), over de Duitse annexatie van Sudetenland.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.