den haag

Politieke partijen beperken ledenverlies, Forum voor Democratie op drie na grootste

Het totale ledental van de politieke partijen in de Tweede Kamer liep vorig jaar licht terug. Samen verloren ze zo’n tweeduizend leden, nog geen procent van het totaal. Dat blijkt uit cijfers die zijn verzameld door het Documentatiecentrum Nederlandse Politieke Partijen van de Rijksuniversiteit Groningen. Het jonge Forum voor Democratie groeide juist met bijna achtduizend leden.

Fractieleider Thierry Baudet op het partijcongres van Forum voor Democratie, 25 november. Beeld ANP

De partij van Thierry Baudet is daarmee de snelste groeier, net als in 2017. Met zijn bijna 31 duizend leden staat Forum voor Democratie op de vierde plaats, met alleen nog SP (36 duizend, tweehonderd verlies in 2018), PvdA (42 duizend, 2.500 verlies) en CDA (43 duizend, 3.500 verlies) voor zich. ‘Ik kan me niet heugen dat een partij eerder ooit zo snel groeide’, zegt hoogleraar Gerrit Voerman van het documentatiecentrum.

Begin januari maakte FvD de opzienbarende ledensprong al bekend via de eigen partijkanalen. De partij was er alles aan gelegen om het nieuwe jaar te beginnen met meer leden dan de VVD, een electorale concurrent. FvD introduceerde zelfs een ‘overstapservice’: gedesillusioneerde VVD’ers konden een gratis hulplijn bellen, waarna een FvD-medewerker hun oude lidmaatschap opzegde en hen vervolgens inzegende als nieuwe Forumlid.

De missie van Baudet en de zijnen slaagde glansrijk: met 26 duizend leden (tweeduizend verlies) eindigde de VVD op de achtste plek, achter SGP, GroenLinks, D66 en nipt voor ChristenUnie. Daarmee is het ledental van de VVD opmerkelijk klein, meent hoogleraar Voerman. ‘De grootste partij in de Kamer heeft een beperkt fundament in de samenleving.’ 

De een na grootste stijger was de Partij voor de Dieren: de partij van Marianne Thieme schreef een kleine duizend betalende leden bij en kwam uit op zeventienduizend. Kleinste partij in de Tweede Kamer is Denk (vierduizend leden), op de voet gevolgd door 50Plus (zesduizend). D66 verloor percentueel de meeste leden: 8,2 procent (ruim tweeduizend leden). Voerman: ‘Bij D66 zie je vaker dat het ledental zakt als de partij aan de regering deelneemt.’

De ‘traditionele’ partijen CDA en PvdA mogen dan nog steeds de grootste zijn, hun ledental loopt al decennia terug. In 1981 had het CDA nog 143 duizend leden, tegenover 110 duizend bij de PvdA (en ook bij de VVD was het ledental met negentigduizend van een andere orde). Nieuw is dat de sociaal-democraten de koppositie voor het grijpen hebben: met nog geen duizend partijleden was het verschil tussen CDA en PvdA niet eerder zo klein.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.