Politiek statement: zeg het met kleding

Prinsjesdag kondigde zich twee weken geleden aan in de gedaante van Carla Dik-Faber, die in een fonkelnieuwe creatie - de spelden er nog in - de burelen van de ChristenUnie binnenstapte. Trots en onwennig; de jurk waarin ze zich vertoonde was bepaald geen sinecure.

Dik-Faber in haar jurk van oude treinbankenbekleding. Foto Jiri Buller

Dik-Faber (44) - door Vrij Nederland dit jaar uitgeroepen tot het beste Kamerlid, een 'stil werkpaard' werd ze oneerbiedig genoemd - heeft een naam hoog te houden. Voor haar is Prinsjesdag synoniem aan recyclen. Dat begon twee jaar geleden, toen ze naar de Ridderzaal kwam in een creatie van oude marine-uniformen die anders bij het Leger des Heils aan flarden zouden zijn gescheurd. Haar jurk van vorig jaar was gemaakt uit colaflessen.

Menig ov-reiziger zal al eens op de nieuwe Prinsjesdagjurk van Dik-Faber gezeten hebben: de rok, mouwtjes en het bijbehorende tasje zijn gemaakt van de bekleding van de banken van een ontmantelde NS-dubbeldekker. In het lijfje zijn de broekspijpen van een conducteursuniform verwerkt. Als hoofddeksel doen twee gestapelde conducteurspetten dienst. Bij wijze van ketting draagt ze een fluitje. Alles gemaakt door ontwerpster Sabrina Wullur, die uitsluitend met gerecyclede materialen wil werken.

Echt comfortabel is het niet, moet het Kamerlid bekennen. De stoelbekleding is van weerbarstig skai, niet bedoeld om soepel om het lijf te vallen. Dik-Faber heeft maatje 36, qua postuur kan ze dat volume wel aan. 'Prinsjesdag is een bijzonder moment om een statement te maken', zegt ze. 'Afval hergebruiken, daar staan we als ChristenUnie voor. Zoals we ook voor duurzaam openbaar vervoer zijn.'

Waardevol

Haar Prinsjesdag-invité is de voorganger van haar kerkelijke gemeente in Veenendaal. 'Een heel geëngageerde man. Er wordt gebeden voor de overheid en voor politici. Een gemeente die je steunt, dat is onbeschrijflijk waardevol.'

Voor de dames in de politiek is Prinsjesdag een hoogtepunt. Rita Verdonk beschrijft in haar biografie Mijn verhaal hoe ze toeleefde naar die dag, en er van genoot een jurk te kiezen. De traditie is te herleiden tot VVD-Kamerlid Erica Terpstra, die het maar 'een grijze boel' vond met Prinsjesdag. Zij was in 1977 de eerste die, naast de koningin, een hoedje droeg. Prinsjesdag veranderde geleidelijk in de enige dag van het jaar dat het doorgaans zuinige Binnenhof het een beetje breed laat hangen. Daarbij mag men zich graag spiegelen aan de traditionele Ladies Day bij de paardenraces op Ascot in Engeland.

Geleidelijk is de kleding ook een uithangbord geworden voor politieke opvattingen. SP-Kamerlid Krista van Velzen droeg ooit een hoed van oude autobanden en later een antibontmuts. Stientje van Veldhoven (D66) kiest soms voor her te gebruiken kleding. Attje Kuiken (PvdA) protesteerde tegen kunstbezuinigingen door het schilderij Lezend Naakt van Isaac Israëls in haar hoed te verwerken. Marianne Thieme van de Partij voor de Dieren is de grootste kledingpolemist. Ze droeg al eens een patroongordel met wortels en een jagersuniform met kolossale tressen. Vorig jaar had haar jurk een print van biljetten van honderd euro.

Carla Dik-Faber op Prinsjesdag 2014, in een jurk gemaakt van petflessen. Foto anp

Nonchalante outfits

Kleding is een statement, iedere fashionista zal het beamen. Denk aan wat bezig is uit te groeien tot het volmaakte tegendeel van Prinsjesdag: de jaarlijkse uitwaaidag van het kabinet, waar de bewindspersonen met een zorgvuldig nonchalante outfit van hoodies, V-truien en windjacks een sfeer van ontspannen saamhorigheid willen uitstralen. Allemaal deel van het grote Haagse toneel.

Nu de rijksbegroting goeddeels op straat ligt, is het weer de enige ongewisse factor. De dames zullen zich vandaag met spelden en haarlak moeten prepareren.

SP-Kamerleden Krista van Velzen en Harry van Bommel tijdens Prinsjesdag 2005. Foto anp