Politie roept 21.500 mannen op in grootste Nederlandse dna-onderzoek naar moord Nicky Verstappen

Met het grootste dna-verwantschapsonderzoek dat ooit in Nederland is gehouden, hoopt justitie na bijna twintig jaar alsnog de moordenaar van Nicky Verstappen te vinden, het 11-jarige Limburgse jongetje dat in augustus 1998 dood werd gevonden op de Brunssummerheide. Zo'n 21.500 mannen tussen de 18 en 75 jaar krijgen volgende maand een persoonlijke uitnodiging via de post om vrijwillig wangslijm af te staan.

Hoofdofficier van justitie van het Openbaar Ministerie in Limburg (Jan Eland) tijdens de persbijeenkomst over het onderzoek naar de dood van Nicky Verstappen. Beeld anp

Ze wonen in Landgraaf, delen van Heerlen en Brunssum - binnen een straal van vijf kilometer van de plaats delict, met de nadruk op de zuidelijke kant van dit gebied - en in Nicky's woonplaats Heibloem (Midden-Limburg). Ook mannen die destijds in deze gebieden hebben gewoond maar inmiddels zijn verhuisd, wordt gevraagd mee te doen. Op basis van het sporenonderzoek en met behulp van 'geoprofiling' gaat justitie ervan uit dat de dader het gebied goed kende en vermoedelijk in de buurt woonde.

Nicky Verstappen ging in augustus 1998 vanuit Heibloem op vakantiekamp naar de Brunssummerheide. Hij verdween 's nachts uit zijn tent en werd een dag later dood teruggevonden op een kerstbomenperceeltje 1200 meter hemelsbreed van het vakantiekamp. Hij was waarschijnlijk ook seksueel misbruikt. In de loop der jaren zijn er vele verdachten geweest, maar de dader is nooit gevonden.

'Het is de laatste stap om het mysterie te ontrafelen', zei de Limburgse hoofdofficier van justitie Jan Eland vrijdag tijdens een persconferentie in Maastricht, die ook bijgewoond werd door de ouders en zus van Nicky. Zus Femke Verstappen, die 7 was toen haar 11-jarige-broer werd vermoord: 'Mijn hele jeugd heeft in het teken gestaan van de dood van Nicky en het vinden van de dader. Dit is onze allerlaatste strohalm, de laatste kans om antwoord te krijgen: wie heeft het gedaan?'

Hoofdofficier Eland heeft 'hooggespannen verwachtingen' van het onderzoek, maar wilde geen percentage noemen van de kans dat de dader na ruim negentien jaar alsnog wordt gevonden. Twee eerdere dna-verwantschapsonderzoeken - in de zaak-Marianne Vaatstra en de zaak-Milica van Doorn - leidden uiteindelijk naar de dader.

In 2012 werd na een dna-verwantschapsonderzoek onder ruim achtduizend mannen Jasper S. aangehouden voor de verkrachting van en moord op Marianne Vaatstra in 1999. De dader, die niet ver van de plaats delict woonde, had zelf vrijwillig aan het dna-onderzoek meegedaan.

In december vorig jaar werd een 47-jarige Zaandammer gearresteerd in het coldcaseonderzoek naar de verkrachting en gewelddadige dood van Milica van Doorn in 1992. Dat gebeurde na een dna-verwantschapsonderzoek onder 133 mannen van Turkse afkomst. De verdachte zelf weigerde zijn medewerking, maar liep tegen de lamp door het wangslijm van een familielid.

In een dna-verwantschapsonderzoek kunnen ook (verre) familieleden politie en justitie op het spoor zetten van de dader. Want hoewel iedereen een uniek dna heeft, vertoont dat dna bij biologische familieleden wel gelijkenis met elkaar. Sinds april 2012 biedt de wet de mogelijkheid tot dna-verwantschapsonderzoek, waarvoor strikte voorwaarden gelden.

Voor het grootschalige onderzoek, dat op 24 februari begint, worden zes 'afnamelocaties' ingericht in Landgraaf, Heerlen, Brunssum en Heibloem. Dagelijks worden 1.250 mannen opgeroepen. De politie zet honderd mensen per dag in voor de 'megaklus', aldus hoofdofficier Eland. Het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) denkt zes tot twaalf maanden nodig te hebben om de dna-monsters te verwerken.

De grens met Duitsland, dicht bij de Brunssummerheide, is een zwakke plek in het onderzoek. Want justitie mag het dna-verwantschapsonderzoek niet in Duitsland uitvoeren. 'De grens is een barrière', aldus Eland. 'Als de dader aan de andere kant van de grens woont, zullen we hem niet vinden, tenzij hij familie heeft aan deze kant.'


'Bevolkingsonderzoek' blijkt effectief opsporingsmiddel 25 jaar na dood Milica, maar onomstreden is het niet

Voor het eerst is een moordverdachte getraceerd via een dna-verwantschapsonderzoek onder mensen die vrijwillig genetisch materiaal hebben afgestaan. Na 25 jaar werd de vermoedelijke dader gearresteerd van de moord op de destijds 19-jarige Milica van Doorn in Zaandam. Een familielid leverde zijn dna in en leidde de politie zo naar de destijds 22-jarige verdachte. Is dat succes reden om deze methode vaker toe te passen?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.