Politie kan zich beter richten op langere weg naar diverse politiemacht

De politie kan zich beter richten op de langere, moeilijkere weg naar een diverse politiemacht.

null Beeld ANP
Beeld ANP

Op zich klinkt het idee van de Amsterdamse politiechef Aalbersberg om hoofddoekjes toe te staan onder agenten sympathiek: de politie kampt immers met een diversiteitsprobleem. Het aantal dienders met migratieafkomst is weliswaar groeiende, maar de doorstroming is onvoldoende en bovendien stroomt een aantal van hen vroegtijdig uit. Volgens politiecommissaris Max Daniel komt dat omdat sprake is van 'een verharding van het korps' waardoor sommigen zich niet langer thuis voelen bij de politie. Aalbersberg geeft er blijk van dat de politie nu zelf ook beseft dat er een probleem is en dat valt te prijzen.

Dat zijn suggestie door bijna de voltallige Tweede Kamer direct is afgeschoten (GroenLinks had nog bedenktijd nodig) zegt veel over het politieke en maatschappelijke klimaat in dit land. De PVV regeert weliswaar niet, maar zet wel de toon. In landen als de Verenigde Staten, Canada en het Verenigd Koninkrijk dragen agenten in sommige steden of regio's ook hoofddoeken of tulbanden zonder dat daarmee de neutraliteit van het politieapparaat - laat staan de rechtsstaat zelf - in die landen op het spel staat. Integendeel, deze houding straalt een soort zelfvertrouwen uit over de pluriforme bevolking van die landen (of steden) waar we hier jaloers op kunnen zijn.

Maar de verschillen tussen Amerika en Europa zijn aanzienlijk. De VS en Canada zijn als traditionele immigratielanden veel diverser - en optimistischer over immigratie - dan die in continentaal Europa. Hier zijn er verhoudingsgewijs meer moslimimmigranten, is de integratie een groter vraagstuk en is de hoofddoek zelf in toenemende mate een controversieel kledingstuk. Voor vele moslima's is het simpelweg een uiting van een religieuze voorkeur, maar veel niet-dragers zien het als symbool van religieuze vrouwenonderdrukking, en weer anderen dragen de hoofddoek juist als vorm van protest tegen islamhaat.

Dichter bij huis is het Verenigd Koninkrijk, waar verhoudingsgewijs ongeveer evenveel moslims wonen als in Nederland. In 'Metropolitan London' is het vanaf 2001 mogelijk hoofddoek of hijab te dragen. Deels uit praktische overwegingen, deels vanwege het symbolische gebaar. Het aantal aanmeldingen uit minderheidsgroepen bleef er ver achter bij het gewenste niveau.

Minderheidsgroepen blijven in de politie van Londen overigens zwaar ondervertegenwoordigd. De echte blokkade voor minderheden om bij de politie te gaan is volgens sommigen een andere: de eerste ervaringen met de politie (op straat) van veel minderheden in steden zijn simpelweg niet positief. De politie wordt niet als 'neutraal' gezien - dus wie agent wil worden, heeft wat uit te leggen.

De interne politiecultuur inzake minderheden lijkt het echte probleem - niet het al dan niet toestaan van religieuze hoofdbedekking. Daarbij is de vraag of het verstandig is om het gebrek aan diversiteit binnen de politie - dat gezien zijn functie bij uitstek een neutrale uitstraling moet hebben - te lijf te gaan met een symbolische actie die de polarisatie binnen de maatschappij verder kan aanwakkeren.

Over de voor- en nadelen moeten politiek en maatschappij met open vizier het debat aangaan. Lokale experimenten zijn daarbij, anders dan in de VS of het VK, helaas op dit moment niet mogelijk - de richtlijnen zijn nationaal.

De politie kan zich intussen beter en met overgave richten op de langere, moeilijkere weg naar een diverse politiemacht: interne cultuuromslag, actief minderhedenbeleid, en meer doorstroming van agenten met een migratieafkomst - die de politie gelukkig wel steeds beter weten te vinden - naar hogere functies.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden