Nieuws

Plofkip komt de supermarkt niet meer in, alleen nog via het vriesvak of als kipcorn

Ook al duurt het een jaar of tien, de campagnes van dierenrechtenorganisatie Wakker Dier zijn effectief: vanaf 2023 liggen in de versschappen van de supermarkt alleen nog kippen die ten minste één ster van het Beter Leven keurmerk hebben. Boni ging woensdag als laatste supermarkt overstag.

Beter leven voor de kip: vanaf 2023 krijgt ze meer ruimte, afleidingsmateriaal en een vleugje buitenlucht. Beeld Wakker Dier
Beter leven voor de kip: vanaf 2023 krijgt ze meer ruimte, afleidingsmateriaal en een vleugje buitenlucht.Beeld Wakker Dier

Wat is een plofkip?

Plofkippen zijn vleeskuikens die binnen zes weken worden vetgemest naar een kip van zo’n 2 kilo. Ze leven met zo’n twintig dieren per vierkante meter en gaan niet naar buiten. Nadat Stichting Wakker Dier in 2012 begon met radiospotjes tegen de plofkip verdwenen ze vanaf 2016 geleidelijk uit de versschappen. Ook de opvolger, de door Wakker Dier bestempelde ‘flopkip’, die 10 procent meer bewegingsruimte kreeg, verdwijnt met ingang van 2023. Heugelijk nieuws, vindt Anne Hilhorst, campagneleider van Wakker Dier. ‘Eerdere beloften van supermarkten waren nooit serieus, maar nu hebben ze heel concrete toezeggingen gedaan’.

Wat schiet een kip op met één ster?

‘De stap van 0 naar 1 ster is bij de kippen een significante’, zegt hoogleraar Dierenwelzijn Bas Rodenburg (Universiteit Utrecht). De kip met één Beter Leven-ster is van een andere, trager groeiende soort dan de plofkip. ‘Deze soort is actiever en heeft daardoor minder gezondheidsproblemen’, aldus Rodenburg.

Ook krijgt de trager groeiende kip 70 procent meer ruimte dan de plofkip. ‘Dat betekent ook een minder vieze vloer, want er ligt minder kippenpoep per vierkante meter’, zegt Hilhorst van Wakker Dier. Bovendien krijgt de éénster-kip ‘afleidingsmateriaal’ zoals graan en strobalen, en kan ze de buitenlucht ruiken dankzij een kleine, overdekte uitloop.

Omdat er minder kippen op dezelfde oppervlakte worden gehouden, neemt ook het totaal aantal slachtingen af, van 350 miljoen per jaar naar zo’n 170 miljoen in 2023, schat landbouworganisatie LTO Nederland.

Dus we eten nooit meer kip die de buitenlucht niet heeft geroken?

Nou, jawel. De toezegging van de supermarkten om per 2023 geen plofkippen meer te verkopen, is alleen van toepassing op kip in de versschappen. De kipcorn uit het vriesvak en de kant-en-klare kippensoep hebben geen keurmerk. Datzelfde geldt voor de kip die door groothandels en restaurants wordt verkocht. Van de 20 kilo kip die de Nederlander jaarlijks eet, is ongeveer de helft vers. Al met al betekent de belofte van de supermarkten dat zo’n 100 miljoen kippen per jaar leven met een keurmerk in plaats van zonder.

Gaan we meer betalen voor een kipfiletje?

Ja. ‘De pluimveehouder moet investeringen doen en heeft dus meer kosten. Daarnaast kan hij minder vlees per meter produceren’, aldus Kees de Jong van landbouworganisatie LTO Nederland. ‘Die kosten moeten ergens vandaan komen.’ Hoeveel duurder een kipfilet wordt, is lastig in te schatten; dat bepalen de supermarkten. ‘Ik hoop niet niet dat supermarkten de prijs dermate opschroeven dat het voor een smallere beurs niet te betalen is’, aldus de Jong.

Wat vinden pluimveehouders hiervan?

‘Een boer wil leveren wat de markt vraagt’, zegt Bart-Jan Oplaat, voorzitter van de Nederlandse Vakbond Pluimveehouders (NVP). ‘Als de markt vraagt dat we een slaapliedje zingen voor de kippen, moet je eens opletten hoeveel slaapliedjes er gezongen worden.’ Toch wordt het volgens Oplaat nu lastig de belofte van de supermarkten waar te maken. Voor de uitloop van de één-sterkippen moeten de verblijven worden aangepast en daarvoor zijn vergunningen nodig. De pluimveehouders vrezen nu dat die worden geweigerd vanwege de stikstofcrisis. ‘Als je door een langdurige procedure moet waarbij wordt gekeken of er ergens een gram stikstof bij komt, kan het betekenen dat dit mooie voornemen vastloopt in een juridische stikstofmoeras’, beaamt Kees de Jong (LTO Nederland). Volgens de Jong en Oplaat moet de overheid vergunningen voor verbouwingen faciliteren.

Zijn er ook positieve effecten voor het klimaat?

De plofkip is beter voor het klimaat dan diervriendelijkere alternatieven, roepen supermarkten en pluimveehouders al jaren. Trager groeiende kippen eten immers meer en dus wordt meer regenwoud gekapt om soja voor ze te kunnen verbouwen. Maar dat is een misverstand, zegt Bram Bos (WUR). ‘Trager groeiende kippen leven inderdaad langer en eten dus meer', zegt Bos. ‘Maar in het huidige voer van de één-sterkip zit minder soja dan in het voer van de snelgroeiende kip zonder keurmerk. Als je doorrekent hoeveel regenbossen worden gekapt voor de productie van soja en hoeveel CO2 daarbij vrijkomt, is de één-sterkip op dit moment beter voor het klimaat.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden