Plasterk: afluisteren eerst aan minister voorleggen

Het afluisteren van advocaten door inlichtingendiensten moet aan de minister van Binnenlandse Zaken worden voorgelegd. Toestemming vanuit de dienst zelf is niet meer voldoende. Dat zei minister Ronald Plasterk dinsdag. Intussen werkt hij aan een onafhankelijke toets waarmee moet worden bezien of het afluisteren in verband met de nationale veiligheid wel noodzakelijk en proportioneel is.

Het kantoor van de AIVD in LeidschendamBeeld anp

De geheime dienst AIVD is namelijk opnieuw in de fout gegaan bij het afluisteren van vertrouwelijke gesprekken van advocaten die terreurverdachten bijstaan, zo werd dinsdagochtend bekend gemaakt. De inlichtingendienst heeft ten onrechte gesprekken en e-mails uitgewerkt tussen 'targets' van de dienst en advocaten van het Rotterdamse kantoor Seebregts & Saey. Dat staat in een brief van minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken) naar aanleiding van een klacht van het kantoor

De AIVD ging eerder over de schreef bij het Amsterdamse kantoor Prakken d'Oliveira. Het uitwerken van communicatie in bijvoorbeeld tapverslagen mag bij advocaten alleen als er concrete aanwijzingen zijn dat er een direct gevaar bestaat voor de nationale veiligheid. De AIVD moet een afweging maken tussen de veiligheid en het belang van de advocaten om vertrouwelijke gesprekken te kunnen voeren.

Volgens de commissie van toezicht op de inlichtingendiensten CTIVD is die afweging bij Seebregts en Saey 'in de meeste gevallen' niet gemaakt en heeft de AIVD 'onbehoorlijk' gehandeld.

Wat de inlichtingendienst verder met de informatie heeft gedaan is niet bekend. Minister Plasterk heeft opdracht gegeven de ten onrechte opgemaakte documenten te vernietigen.

Minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken).Beeld anp

Onafhankelijk toezicht

Advocaat André Seebregts zegt dat hij er steeds rekening mee heeft gehouden dat zijn kantoor werd afgeluisterd. 'We bespreken niets wat heel erg vertrouwelijk is via de telefoon. Maar het kan altijd een keer gebeuren', zegt Seebregts, die meerdere terreurverdachten bijstaat.

Volgens Seebregts blijkt uit de handelswijze van de geheime dienst dat de AIVD zichzelf niet kan controleren. 'Dat werkt gewoon niet. Het is belangrijk dat hier een goed onafhankelijk toezicht op komt', benadrukt de advocaat. 'Mensen moeten in vertrouwen kunnen spreken met hun advocaten. Het raakt het recht op een effectieve verdediging.'

Een woordvoerder van Binnenlandse Zaken laat in een reactie weten dat het kabinet vindt dat verdachten zonder beperkingen toegang moeten hebben tot een advocaat en dat het kabinet vindt dat er een vorm van onafhankelijke toetsing vooraf moet komen.

De rechter bepaalde in juli dat er onafhankelijk toezicht moet komen op de AIVD en MIVD. Als dat toezicht er niet snel is, moeten de diensten zelfs helemaal stoppen met het afluisteren van advocaten. Het kabinet is daartegen in beroep gegaan.

AIVD moet stoppen met afluisteren advocaten

De rechter besliste in juli in kort geding dat de inlichtingendiensten binnen zes maanden moeten stoppen met het afluisteren van vertrouwelijke gesprekken tussen advocaten en hun cliënten, als er binnen die tijd geen onafhankelijk toezicht komt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden