Pizzagate floreert op nepnieuws

In De andere kant wordt wekelijks een actuele kwestie ondersteboven gehouden of binnenstebuiten gekeerd. Deze week: De gewapende Edgar Welch zag met eigen ogen dat Pizzeria Comet Ping Pong niet het centrum van een kinderporno-netwerk was. Maar complotdenkers zien juist in de afwezigheid van bewijs hun gelijk bevestigd.

Beeld Carolyn Ridsdale

En toen stond er opeens een man met een automatisch geweer op de stoep van een pizzeria in Washington. De man, de 28-jarige Edgar Welch, wilde kijken of er in de tunnels onder het restaurant Comet Ping Pong kinderen werden vastgehouden. Volgens een hardnekkige complottheorie is Comet Ping Pong het hart van een pedofielennetwerk waarbij Hillary Clinton en haar campagneleider John Podesta betrokken zijn. Er raakte gelukkig niemand gewond, al lostte Welch enkele schoten met zijn AR-15-geweer. Hij erkende in een interview met The New York Times dat er geen kinderen in de pizzeria waren. 'Het spijt me hoe ik dit heb aangepakt.' Pizzagate, zoals de geruchtenmolen bekendstaat, toont aan welke gevaarlijke gevolgen het verspreiden van nepnieuws kan hebben. Je zou denken dat de complotdenkers nu wel een toontje lager zingen.

Blijft een verhaal


Michael G. Flynn, de zoon van Trumps veiligheidsadviseur en medewerker in het overgangsteam van de president-elect, twitterde na het voorval in Washington: 'Totdat bewezen is dat #pizzagate niet waar is, blijft het een verhaal. Links lijkt de #PodestaEmails vergeten te zijn en de vele 'toevalligheden' daaraan verbonden.' In zijn tweet haalde Flynn een andere tweet aan, waarin zogenaamd de politiechef van Washington werd geciteerd: 'Niets suggereert dat man met geweer bij Comet Ping Pong iets te maken heeft met #pizzagate.' In het politierapport staat iets heel anders. Hoe dan ook, Michael G. Flynn kan zijn dromen over een carrière in het Witte Huis weer even in de vriezer zetten (of gewoon maar in de prullenbak gooien), want zijn tweet kwam hem op een onvervalst 'you're fired' te staan.

Nee, het is toch die.

Roberta's, een van de bekendste pizzarestaurants in New York, werd afgelopen week plotseling ook genoemd in pizzagate. Volgens een artikel in The New York Times had een gebruiker van Voat, een sociaalmedia-platform, ontdekt dat Hillary Clinton en haar echtgenoot Bill ooit een verjaardag hadden bijgewoond die gevierd werd in Roberta's. 'Er ontstond een discussie over de vraag of Roberta's logo, een skelet dat een pizzaschep vasthoudt, en andere, vergelijkbare afbeeldingen het restaurant koppelden aan het complot.' Een video op YouTube waarin Roberta wordt gelinkt aan pizzagate werd meer dan tienduizend keer bekeken in een week. Volgens de politie is het restaurant sinds de nieuwe theorie twee keer lastiggevallen.

Acteur

Volgens Jack Posobiec, een Amerikaan met bijna zestigduizend volgers op Twitter en volgens zichzelf 'special projects director of Citizens For Trump' en voormalig medewerker van CBS News, was de schutter een acteur. In een inmiddels verwijderde tweet schrijft Posobiec: 'BEVESTIGD: Comet Pizza Schutter Edgar Maddison Welch is een ACTEUR', met daarbij een screenshot van de IMDB-pagina van Welch, die volgens de website Talking Points Memo inderdaad heeft meegewerkt aan een paar lowbudget-films. De tweet van Posobiec werd vaak gedeeld en onder andere overgenomen door de website Truthkings.com. Oftewel: de aanval is in scène gezet en maakt juist deel uit van het complot.

Schuld van de media

Alex Jones, radiopresentator, man achter de nepnieuwswebsite Infowars, belangrijke aanhanger van de pizzagate-theorie en, niet onbelangrijk, eens geprezen door Donald Trump om zijn amazing reputation, plaatste de avond na het incident in Washington een video op zijn website waarin hij een spectaculaire draai aan het hele gebeuren geeft met deze boodschap: joh, het gaat helemaal niet om pizzagate. Pizzagate is een afleidingsmanoeuvre van veel ergere dingen. 'Why is the media hyping the pizzagate scandal?' Even later plaatste Jones nog een video op zijn Facebookpagina met als titel 'Fake News CNN Says Organized Pedophilia is a Conspiracy Theory' waarin hij een volstrekt incoherent verhaal houdt over hoe traditionele media dood zijn, de verantwoordelijkheid nu aan de Nieuwe Media is om 'beter te zijn' dan de traditionele media en uiteindelijk losgaat over volwassen mensen in Japan die luiers dragen.

Maar kijk nou naar deze foto!

Niet alleen bloggers, anonieme twitteraars of zogenaamde alt-right-commentatoren verspreiden het nieuws over kindermisbruik in een pizzeria. De Australische basketballer Andrew Bogut, die voor het NBA-team Dallas Mavericks speelt, is ook een gelovige. Al op 24november twitterde hij (307 duizend volgers): 'Als ook maar 1 procent van dit pizzagate-schandaal waar is, verdient iedereen die erbij betrokken is levenslang (of erger) #sick'. Zelfs na het incident in Washington blijft Bogut ervan overtuigd dat er een verborgen pedofilieschandaal is. Toen een twitteraar zich afvroeg of wat er gebeurde in Comet Ping Pong een gevolg was van nepnieuwsverhalen die 'mensen als Andrew Bogut' verspreidden, antwoordde Bogut: ja, want de foto's op de social media-accounts van betrokkenen 'waren zo lekker normaal #waarrookisisvuur'. Ter illustratie twitterde hij later een screenshot van het Instagram-account van Comet Ping Pong. Die hadden een grappig bedoelde foto geplaatst van een meisje wier polsen met schilderstape aan een tafel zijn vastgemaakt. Boguts commentaar bij de foto: 'perfectly normal'. Bogut heeft zijn tweets inmiddels verwijderd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden