Pijnstiller voor een voetbalvolk

Terwijl de clubs internationaal niet meer meetellen, houdt het Nederlands elftal de voetbaleer van het land hoog. Vandaag is er een feestje in de Arena, als Hongarije op bezoek is.

In zekere zin is het Nederlands elftal morfine voor de tijdens internationale clubcompetities geleden pijn van marginalisering van het nationale voetbal. In een volle Arena vieren volk en nationaal elftal vandaag tegen Hongarije de onlangs in Andorra afgedwongen kwalificatie voor het WK in Brazilië.


De ballenjongens zijn geselecteerd en voor het eerst zijn er speciale familievakken in de Arena. Ongetwijfeld hangt ergens het spandoek uit Margraten. De Arena zal deinen. Alleen belabberd spel kan de stemming doen omslaan.


De voorpret op het WK, het zomerfeest in Brazilië, dient zich de komende maanden in vlagen aan. Internationals verheugen zich op het grootste voetbalfeest. Ze mogen logeren aan het beroemde strand van Ipanema in Rio de Janeiro en trainen bij Flamengo. Ze zullen de wereld aan hun voeten krijgen. Of juist niet.


Al die geneugten contrasteren met de internationale clubbesognes. In Europa is Ajax nog de beste, als kampioen van Nederland en vertegenwoordiger in de Champions League. Op dagen dat Ajax aantreedt tegen Barcelona of AC Milan, ook in de Arena, vergapen fans zich ook aan de sterren van de andere ploeg, die helderder schijnen. Dan is het hopen op een puntje, op een sensatie, of een nederlaag met draaglijke cijfers.


Utrecht, Vitesse en PSV verloren al van Luxemburgers, Roemenen en Bulgaren. Terwijl de clubs lijden, is de optelsom van het beste dat Nederland te bieden heeft op voetbalgebied nog steeds wereldtop. De baas van dat beste is Louis van Gaal.


De bondscoach is trots en zelfverzekerd. Hij is niet bang dat zijn spelers zichzelf zullen ontzien, nu ze al zijn geplaatst voor het WK. Ze werken altijd voor hem. Dat deden ze zelfs toen hij twaalf jaar geleden in zijn eerste periode als bondscoach al uitgeschakeld was, na het debacle van Dublin. 'Weet je nog, tegen Estland, 5-0, in een uitverkocht stadion in Eindhoven?' We weten het nog.


Hij vertelt hoe gretig internationals zijn als ze zich melden. Ze willen per se mee naar het WK, om zich te meten met de besten uit andere landen. En wie de selectie haalt, vijzelt zijn marktwaarde op, wat soms weer gevolgen heeft voor de afkalvende kwaliteit van de Nederlandse clubs. Alles heeft met alles te maken.


Van Gaal selecteert telkens andere spelers, ook noodgedwongen door blessures. Hij wil zoveel mogelijk kandidaten zien, in dat fascinerende proces op weg naar Brazilië. 'Op Robben, Van Persie en Strootman na moeten alle spelers zich nog bewijzen.'


Alle duels zijn testduels, alle trainingen zijn proeven van bekwaamheid. Ja, hij wil winnen van de Hongaren, en liefst ook van de Turken, dinsdag. Gewoon omdat hij altijd wil winnen. Hoe onzeker en defensief is dan zijn werkgever, de KNVB. In het onlangs verschenen jaarverslag hekelt de bond opnieuw de zogenoemde crisisheffing, die tot woede van bond en clubs voor het tweede jaar op rij wordt geheven door het kabinet Rutte. Het is een extra belasting voor salarissen boven anderhalve ton. Daarvan zijn er veel in het voetbal.


Zwartgallig laat directeur Bert van Oostveen optekenen, over de financiële verhoudingen en de stand van het clubvoetbal: 'Alles bij elkaar staan we in de internationale concurrentie allang op achterstand. Voeg daarbij deze maatregelen (de crisisheffing dus) en onze mooie geschiedenis met al die Europa Cups is voorgoed verleden tijd. Dan is Nederland van het niveau Zwitserland, Schotland of zelfs Luxemburg. Zo eenvoudig liggen de zaken.'


Zo eenvoudig liggen de zaken helemaal niet. Elke vergelijking met Luxemburg gaat mank, ook nu één keer een club uit Luxemburg te sterk was voor een club uit Nederland, FC Utrecht. Gelukkig is daar dan Van Gaal voor de relativering: dat we misschien niet zo veel geld meer hebben, maar dat we onze creativiteit behouden, onze opleiding, onze stijl van voetballen.


Met een zee van 1,2 miljoen voetballers zullen we altijd sterker zijn dan Luxemburg, crisisheffing of niet. Mochten we structureel niet meer sterker zijn dan Luxemburg, dan ligt dat niet aan de heffing. Ondanks de treurnis, is daar eerst dat feestje van Oranje. Nederland plaatste zich als eerste Europese land voor het WK, na de zege op Andorra vorige maand. Van Gaal was ontevreden over de waardering, omdat de nadruk lag op de matige vertoningen tegen Estland en Andorra. Vandaag krijgt hij alsnog zijn feest, als het een beetje meezit. Een pleister op de wonde van een voetbalvolk in last.


Dirk Kuijt kruipt naar de honderd interlands


Hoewel aanvoerder Robin van Persie donderdag weer trainde met de selectie van Oranje, bestaat de kans dat hij vandaag in het WK-kwalificatieduel tegen Hongarije op de bank begint. Van Persie wil met een herstellende blessure aan de kleine teen geen risico nemen. De logische vervanger voor Van Persie is Dirk Kuijt, die met zijn 33 jaar nog sporadisch in actie komt in de nationale ploeg. Voor de Katwijker zou het zijn 96ste interland betekenen. Bondscoach Van Gaal telt de nodige geblesseerden onder zijn arsenaal spitsen: Huntelaar, Van Wolfswinkel, Dost. Luuk de Jong is bankzitter bij zijn club. Allrounder Kuijt was niet zo heel vaak spits sinds hij in het buitenland voetbalt, eerst bij Liverpool, tegenwoordig bij Fenerbahce. Nigel de Jong, terug na een zware achillespeesblessure, maakt zijn rentree op het middenveld, als controleur. Van der Vaart krijgt als meest aanvallende middenvelder de voorkeur boven Sneijder. Doelman Vorm is voor de vijfde keer op rij basisspeler, hetgeen nog niet eerder is gebeurd in bijna anderhalf jaar onder Van Gaal. De vermoedelijke opstelling van Nederland: Vorm; Janmaat, De Vrij, Martins Indi, Blind; De Jong, Van der Vaart, Strootman; Robben, Van Persie (of Kuijt), Lens.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden