Pieter Baan Centrum vertrekt uit Utrecht

Het Utrechtse Pieter Baan Centrum sluit de deuren. Het PBC, dat veronderstelde misdadigers op hun geestesgesteldheid onderzoekt, verhuist eind 2013 naar drie locaties in Eindhoven, Amsterdam en Almere.

AMSTERDAM - Met die stap wil het centrum meer landelijk gespreid de klinische onderzoeken aanbieden. Het renoveren van de locatie in de Utrechtse Gansstraat is volgens woordvoerder Bas de Koning niet rendabel. 'De luchtventilatie, de verwarming en de gevel, we zouden het allemaal moeten verbouwen om aan de voorschriften te blijven voldoen.'

Ook de capaciteit wordt uitgebreid. Vorig jaar beklaagde toenmalig directeur Wim van Kordelaar zich erover dat rechters verdachten te snel naar het Pieter Baan Centrum sturen. Ook minder 'zware' gevallen worden naar Utrecht gezonden om hun psyche te laten doorlichten.

Door dit soort keuzes zit het centrum aan zijn limiet. Voor de ongeveer 220 verdachten die jaarlijks worden doorverwezen, zijn 32 plaatsen beschikbaar. Zij moeten soms 23 weken wachten, waardoor hun rechtszaken vertraging oplopen. Bovendien is er te weinig geschoold personeel om de toestroom aan te kunnen.

Door de spreiding van de activiteiten over het land moeten meer psychiaters worden aangetorkken. Nu zet het PBC veel dure freelance-psychiaters in. 'Dat moet efficiënter kunnen,' zegt De Koning.

Sinds 1949 zat de observatiekliniek in de Gansstraat. Psychiater Pieter Baan was ervan overtuigd dat slechte karaktereigenschappen met therapie bestreden konden worden, of het nu moordenaars of zedendelinquenten betrof. Menselijke behandeling van gevangenen stond voorop.

Ruim zestig jaar later lijkt die droom verder weg dan ooit. Toen in 2010 het misbruik van tientallen kinderen in Amsterdam de samenleving schokte, was er in de walging en woede die erop volgden geen plaats voor Baans gedachtengoed. 'Van zijn pedoseksualiteit zal Robert M. niet af kunnen komen. Ook niet na behandeling. Laten we daar duidelijk over zijn', zei een psycholoog van het Pieter Baan Centrum.

Het werk in het PBC is vaker een kwestie van dansen op het slappe koord. Befaamd is de zaak tegen Lucia de B. Zij werd verdacht van dertien moorden in ziekenhuizen in Den Haag. Het PBC concludeerde tot veler verrassing dat Lucia de B. niet leed aan een stoornis die haar tot moorden zou kunnen brengen. Niettemin kreeg ze in 2003 levenslang, én de tbs die volgens het Pieter Baan Centrum nergens voor nodig was.

In 2010 kreeg het Pieter Baan Centrum gelijk. Lucia de Berk bleek niet alleen toerekeningsvatbaar, maar bovendien onschuldig.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden