Perfecte race brengt Kromowidjojo goud

Ze hield vol: in de finale van de 50 meter vrije slag kon nog van alles gebeuren. Kromowidjojo kreeg gelijk.

BARCELONA - Ranomi Kromowidjojo is een sterke vrouw met een nog sterker geloof in eigen kunnen. De veronderstelling dat zij zondag de 50 meter vrije slag zou gaan verliezen van de Australische favoriete Cate Campbell, de ongenaakbare wereldkampioen op de 100 meter, verwierp zij telkens met een prachtig soort koppigheid.


Ze bleef volhouden dat in de finale van alles kon gebeuren. Op de 50 meter van de mannen was dat een dag eerder ook geschied. Als zij maar haar 'eigen ding' zou doen: geweldig starten, één keer ademen, perfect aantikken. Met anderen kon ze geen rekening houden. Ze zou het wel zien 'bij de muur'.


Zo kwam het eerste goud van Nederland op de WK zwemmen tot stand. Premier Mark Rutte gooide er een telefoongesprek van vijf minuten met de sportvrouw tegenaan. 'Hij wist dat ik precies een jaar geleden ook had gewonnen.' Dat was het olympisch goud op de 50 meter vrij, op zaterdag 4 augustus. De overwinning in het Aquatics Center van Londen geschiedde in precies dezelfde tijd als de race van zondag: 24,05 seconden. De olympische finale kwalificeerde Kromowidjojo toen als een matige race, met tal van fouten. Vooral haar finish, de aantik, vervulde haar met afkeer. Leek nergens op, zei ze tegen de toen verbijsterde volgers.


In Barcelona was haar start formidabel. Die moet met alle luchtbellen die ze achter zich aan deed suizen de trager vertrekkende Cate Campbell al lichtjes hebben ontmoedigd. De Britse Francesca Halsall deed ook mee in het subtiele raggen naar de muur.


'Het werkt als een Steigerung', verklaarde Kromowidjojo (22) na afloop. Dat is een trainingsvorm, als het ware uitgevoerd in het wedstrijdbad. Het is van telkens harder, elke 10 meter het tempo verhogen. Niet om je heen kijken, 'dan heb je meteen al verloren'.


In de laatste 20 meter 'naar huis en kantoor' werd Campbell verwacht, met haar hoge en uiterst machtige rechterarm. Die kwam niet. Kromowidjojo lag als gebruikelijk 'hoog' op het water. Ze strekte de armen steeds formidabel, de hand scherp instekend zoals haar nieuwe coach Marcel Wouda dat haar ingepeperd zal hebben.


De aantik was precies goed. De oranje nagels krasten het zwart-witte tijdwaarnemingspaneel. In Sjanghai twee jaar geleden overstrekte Kromowidjojo de elleboog bij de aantik voor het WK-zilver op 50 vrij. Vorig jaar in Londen kreukte ze de arm bij de imperfecte finish. In Barcelona was het als door een laser berekend.


Het was goed voor het evenaren van haar één jaar oude persoonlijke record (24,05). 'Ergens', sprak ze na de analyse van haar race, 'is er tweetiende van een seconde verloren gegaan.'


De crux: het zwemmend gedeelte was vorig jaar beter dan dit jaar. Het geringere aandrijfvermogen in het water was te verklaren uit de minder lange voorbereiding, na een lange pauze in de herfst van 2012. Ze had in de aanloop naar Londen meer getraind dan ooit. Ontspanning was er nauwelijks bij. Met de Olympische Spelen in zicht verandert in de houding van alle sporters vrijblijvendheid in fanatisme, vrije uren worden roosteruren.


Kromowidjojo zei het zondag zelf. Voor Londen 'moest' alles. 'Daar winnen kwam als een opluchting. Dat het klaar was en gedaan.' In Barcelona, op dat in haar ogen minder hoge WK-podium, kwam pas op het laatst de sterke aandrang om te winnen. Dat Campbell haar vrijdag op de 100 meter een pak slaag gaf, sloeg haar niet uit het veld, maar zette haar aan tot de verzameling van haar krachten.


Zaterdag greep ze eerst een eerste medaille op de vlinderslag, het brons op de 50 meter. Daarna produceerde ze een halve finale, 14 honderdste langzamer dan Campbell, maar al met een fantastische start. Alsof ze de 50 vlinder had benut voor een extra training.


De vierde medaille van haar WK-toernooi werd redelijk onverwacht toch de mooiste. Ze maakte in de finale de sprong van verwacht zilver naar glorieus goud. Ze grapte na afloop dat ze inspiratie had gevonden in het gebbetje met haar vriend, de drievoudig olympisch kampioen Pieter van den Hoogenband. Die stond in Barcelona aan de rand van het bad als interviewer namens tv-zender Eurosport.


'Pieter en ik hadden wat grappen gemaakt tegen elkaar dat hij nooit wereldkampioen was geworden. Dat was voor mij wel een kleine drijfveer om dat wel te halen. Dat is gelukt', omschreef ze de familiekwestie in Eindhoven.


Ranomi Kromowidjojo werd met haar vier medailles in Catalonië de succesvolste Nederlandse zwemster uit de WK-geschiedenis. Ze passeerde Marleen Veldhuis, die op acht medailles stond. Het Groningse sprintkanon schoof haar met vier plakken juist één medaille voorbij. Naar gouden medailles gerekend is Inge de Bruijn nog altijd de beste. Zij werd vijf keer wereldkampioen, tien jaar geleden (in 2003) was het goud op de 50 vrij ook voor haar. Zondag werd die heerschappij voor twee jaar teruggehaald naar Nederland.


Braziliaan Cielo wint weer 50 meter vrij

Niemand in de zwemwereld gedraagt zich theatraler dan Cesar Augusto Cielo Filho, de Braziliaanse sprinter die zaterdag voor de derde keer op rij de wereldtitel op de 50 meter vrije slag won. Het is een nummer dat de kijker de adem beneemt. Het zwembad en de acht zwemmers lijken op een fontein die begint te spuiten.

Als het water tot kalmte is gekomen, zit Cielo vaak al met gespreide benen op de rode badlijn. Hij wijst met een vinger naar boven, naar de God die hem deze keer ook weer heeft geholpen. Hij slaat zich op de borst en dat heeft hij vooraf ook al gedaan. Hij probeert zijn lichaam tot zo veel mogelijk productie van adrenaline aan te zetten.

Cielo (26) is omstreden in de zwemwereld. In 2011 werd hij - de wereldrecordhouder op de 50 (20,91 seconden) en de 100 meter vrij (46,91) - betrapt op doping. Sporen van het vochtafdrijvende, verboden middel furosemide werden in zijn urine ontdekt. Hij kwam er met een vermaning vanaf, tot grote boosheid van de hele zwemwereld. Zijn collega's floten hem uit toen hij vervolgens bij de WK in Shanghai de 50 meter won en uitzinnig tekeer ging op de badlijn.

Zaterdag was het weer zover. Cielo won in 21,32. Zijn bovenlichaam zag er veel slanker uit. Een oud gebruik hield hij, de meest succesvolle sprinter uit de WK-geschiedenis, overeind. Hij barstte in snikken uit bij de eerste tonen van het Braziliaans volkslied, Hino Nacional Brasileiro.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden