Per vak studeren, een goed idee of niet?

De kamerfracties van VVD en PvdA willen het mogelijk maken dat studenten per vak gaan betalen. Een jaarlijks vast en verplicht bedrag aan collegegeld wordt dan verleden tijd. Wat zijn de voor- en nadelen?

Studenten van University College Groningen Beeld Harry Cock

Nadelen

Rompslomp en onzekerheid voor de universiteiten

Universiteiten moeten per student gaan bijhouden welke vakken ze wel of niet volgen en een bijpassende rekening voor het verschuldigde collegegeld opmaken. De administratieve lasten worden dus zwaarder en dat kost geld, terwijl niemand in het onderwijs, minister Bussemaker van Onderwijs voorop, zit te wachten op meer onkosten. 'Het experiment dat de Universiteit en de Hogeschool van Amsterdam hiermee volgend jaar gaan doen, zal uitwijzen of deze complexe administratie een obstakel is', zegt een woordvoerder van de vereniging van universiteiten, de VNSU. Nu weten universiteiten jaarlijks precies hoeveel ze aan collegegeld binnenkrijgen omdat iedere student voor een studiejaar hetzelfde vaste bedrag betaalt. Daarop kunnen de instellingen hun onderwijsbegroting en -programma afstemmen. Met de spreiding van de betaling van het collegegeld zal dat niet meer kunnen. Docenten kunnen voor lege of ineens overvolle zalen komen te staan.

De eeuwige student keert terug

Een financiële prikkel om het volgen van colleges voor bepaalde vakken uit te stellen om naast de studie tijdelijk te werken of studeren in het buitenland of bestuurservaring op te doen, creëert nieuwe langstudeerders. Dit terwijl het huidige onderwijssysteem juist zo is ingericht om af te komen van de eeuwige student, die de overheid op kosten joeg. Zo heeft bijvoorbeeld de Erasmus Universiteit in Rotterdam de eisen aan studenten voor het eerste studiejaar juist aangescherpt om uitstelgedrag en te voorkomen.

Rendementsdenken

Flexstuderen is de gedroomde manier om een vak te evalueren. En dat is ook meteen de grootste zorg van UvA-docent Jan Teurlings: 'Als een vak weinig studenten trekt, dan kan dat vak op den duur uit het onderwijsaanbod verdwijnen omdat het per saldo te weinig oplevert. Ik ben huiverig voor de uitwerking van dit plan en hoe dit gebruikt zal worden door de politieke klasse.' Xandra Hoek, voorzitter van Algemene Studenten Vereniging Amsterdam (ASVA), wacht het plan ook kritisch af. 'De Maagdenhuisbezetting van afgelopen voorjaar was gericht tegen het rendementsdenken. Als vakken verdwijnen omdat ze niet voldoende geld opleveren, is dat een gevaarlijke ontwikkeling. Onderwijs moet je financieren op basis van kwaliteit, niet op basis van rendement.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden