Penaltymissers

'HOE IS het toch mogelijk in dit land', riep Frank Snoeks zondag uit in Studio Sport. Hij had het over Kuyt, de speler van FC Utrecht die net een strafschop gemist had....

Maarten Ducrot

Hoe kan nu zo'n gebrek aan daadkracht ontstaan, waarbij de druk van het moeten presteren verlammend werkt in plaats van stimulerend?

Neem nu eens een jonge wielrenner. Net beroeps geworden en de eerste keer dat hij in een koers komt, houdt onze neoprof het niet voor mogelijk dat de tempowisselingen bij aanvallen van collega's zó enorm kunnen zijn en, erger nog, almaar doorgaan. 'Wanneer houden ze nu eens opt Hoe is het mogelijk dat je zo hard kunt demarreren uit een bocht', zijn gedachten die met regelmaat door zijn hoofd gaan.

De eerste keer dat ik een col op fietste zat ik in het peloton. Na een tijdje hoorde ik iemand enorm gierend ademhalen. Al snel kwam ik tot de ontdekking dat ik het zelf was: maar ik liet niet los. Behalve toen het me ineens zwart voor de ogen werd. Later begreep ik dat dat 'zwarte sneeuw' was en dat het zo hoort op een berg. Je moet er alleen niet zoveel geluid bij maken.

Toen wist ik dat nog niet en dus loste ik. Als je echter een jaar of tien van dit soort ervaringen opbouwt, weet je dat iedere renner er zo bijzit en schrik je er niet meer zo van. Sterker nog, Knetemann zei altijd: wie nu demarreert is weg, en daar ging hij. Uiteindelijk ontwikkelt niet alleen je lijf zich tot een machine die dergelijke inspanningen aankan, maar ook je kop. Je moet jezelf kunnen dwingen om het ondanks alle fysieke ongemak gewoon te doen. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan.

Ik zie mezelf nog achteraan de kopgroep bungelen, zwetend uit mijn ogen. Al een kwartier lang zag ik niets anders meer dan 'zwart' en door een kleine kier in mijn bewustzijn het achterwiel van mijn voorganger. Elke trap kon mijn laatste zijn en ik overwoog dan maar te lossen. Dan was ik er tenminste vanaf!

Ineens hoorde ik het karakteristieke geluid van een klappende band. Het duurde even voor ik door had dat het om mijn eigen voorwiel ging. De paniek maakte me weer helemaal wakker want ik stond derde in het klassement. Op die adrenalinestoot reed ik de 30 seconden die ik net had verloren in één ruk dicht, waarna ik weer net zo zat af te zien als daarvoor. Pas na de streep besefte ik dat ik die 30 seconden ook voor de groep uit had kunnen rijden. Alleen toen ik daar zat te sterven aan het laatste wiel, was er geen haar op mijn hoofd die ook maar in de verste verte de gedachte had kunnen opbrengen het tempo op te schroeven. Het bewijst de volgende stelling: hoe je de situatie voor jezelf uitlegt, bepaalt wat je gaat doen.

Ik dacht dat de anderen beter waren en geen pijn hadden, dus deed ik niets, hoewel het wél had gekund. Hoe kan het dat in een land met zoveel fietsende mensen en met zoveel goede wielrenners wij maar twee Tour-winnaars hebben? Kennelijk zien onze potentiële winnaars zichzelf helemaal niet zo. Waarom presteren onze atleten zo slecht in de internationale topevenementen en zo goed bij de selectie? Waarom missen wij alle strafschoppen? De als-ik-hem-maar-niet-mis gedachte overheerst onontkoombaar. Ik hoop dat Nederlanders nog eens zullen leren dergelijke situaties als Winnaar uit te leggen in plaats van als Penaltymisser.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden