Paus bemoeit zich met klimaatpolitiek

Klimaatconferenties zijn er dit jaar volop, maar die van vandaag vindt plaats op een wel heel bijzondere plek: het Vaticaan. Politici, religieuze leiders en klimaatwetenschappers praten er op uitnodiging van paus Franciscus over de opwarming van de aarde. Die is volgens de Heilige Vader niet alleen 'vooral' te wijten aan de mens, maar ook een geloofskwestie.

Beeld AFP/Getty Images

De bijeenkomst is de opmaat van een pauselijke campagne om het wereldwijde milieubewustzijn, in het bijzonder het klimaatbewustzijn, te bevorderen. Zo zal er in juni/juli een heuse encycliek, een pauselijk schrijven, verschijnen over de verhouding tussen mens en natuur. Franciscus hoopt dat die een rol gaat spelen in de aanloop naar de grote klimaatconferentie eind dit jaar in Parijs, waar een nieuw wereldwijd klimaatverdrag moet worden getekend.

De conferentie in Vaticaanstad, met als thema 'Bescherm de aarde, eer de mensheid', moet het debat over milieu en klimaat naar een hoger moreel plan tillen. Onder meer door respect voor de natuur te verbinden met respect voor mensen, 'met name de armen, de uitgeslotenen, slachtoffers van mensenhandel en moderne slavernij, kinderen en toekomstige generaties'.

Groen imago

Een van de deelnemers is VN-secretaris-generaal Ban Ki-moon, die de bijeenkomst zal openen. Een andere gast is de befaamde Amerikaanse milieueconoom Jeffrey Sachs van Columbia University, New York. Een hoofdrol heeft kardinaal Peter Turkson van de pauselijke raad voor rechtvaardigheid en vrede, verantwoordelijk voor het opstellen van de klimaat-encycliek.

Franciscus heeft al een groen imago sinds zijn eerste optreden als paus, toen hij de naam aannam van de patroonheilige van de ecologie, Franciscus van Assisi. Hij heeft verklaard dat een christen die de schepping niet beschermt niets geeft om het werk van God, en noemde de verwoesting van de natuur een moderne zonde. Ook is hij al eens in een antifracking T-shirt gesignaleerd.

Het klimaatbewustzijn van Franciscus wordt bejubeld door de milieubeweging, die het moreel gezag van een geestelijk leider met 1,2 miljard volgelingen goed kan gebruiken in de strijd. De Amerikaanse regering-Obama is blij met de steun van de paus voor een internationaal klimaatverdrag. Maar conservatieve katholieken maken zich zorgen. Omdat ze niet geloven in de menselijke rol bij klimaatverandering of omdat ze vinden dat de paus zijn vingers niet moet branden aan een politiek gevoelig thema waar hij geen expert in is.

Franciscus van Assisi, patroonheilige van de ecologie.

Bemoeizieke egoïst

Vooral in de VS klinkt kritiek. Een conservatief-katholieke publicist, Maureen Mullarkey, maakte Franciscus onlangs uit voor 'ideoloog' en 'bemoeizieke egoïst'. De paus komt in september naar de VS om de VN toe te spreken over de nieuwe duurzaamheidsdoelen en zal dan op initiatief van de Republikeinse Huisvoorzitter John Boehner, een behoudend katholiek, ook het Congres toespreken. Gezien de vele klimaatsceptici daar een nu al beladen bezoek.

Het activisme van Franciscus wil overigens niet zeggen dat het Vaticaan helemaal om is. Kardinaal Turkson heeft gewaarschuwd dat de encycliek geen klimaatpamflet wordt. 'De paus is niet bezig met een agenda voor het vergroenen van de Wereldkerk', aldus Turkson. De milieuactivisten van 350.org, die het Vaticaan oproepen zijn niet onaanzienlijke beleggingen in fossiele brandstoffen af te stoten, hebben tot nu toe dan ook bot gevangen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden