Patiënt krijgt duur medicijn niet meer

Minister Klink wil bezuinigen op dure geneesmiddelen...

Amsterdam Tienduizenden patiënten die worden behandeld met speciale dure geneesmiddelen lopen kans dat ze deze niet meer krijgen voorgeschreven omdat ziekenhuizen alleen nog de goedkoopste behandeling krijgen vergoed. Dit is het gevolg van voorgestelde bezuinigingen van minister Klink die deze week in de Tweede Kamer worden behandeld.

De NVZ (vereniging van ziekenhuizen), de patiëntenorganisaties NPCF en NFK, maar ook het farmaceutisch bedrijf Sanofi Aventis hebben de Tweede Kamer gevraagd niet akkoord te gaan met het bezuinigingsvoorstel van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). De SP heeft inmiddels in een brief geëist dat Klink de bezuinigingsmaatregel van tafel haalt. ‘Het is onacceptabel dat patiënten een geneesmiddel niet kunnen krijgen om financiële redenen. Het gaat onder meer om kankerpatiënten die afhankelijk zijn van een levensreddend of levensverlengend medicijn’, aldus SP-Kamerlid Agnes Kant.

Ziekenhuizen, medisch specialisten en patiëntenorganisaties pleiten al langer voor volledige vergoeding van de zogeheten ‘dure geneesmiddelen’ – een lijst met ruim twintig extreem dure geneesmiddelen, zoals Herceptin voor de behandeling van borstkanker en Velcade voor de behandeling van de ziekte van Kahler (beenmergkanker). Ziekenhuizen krijgen nu 80 procent van deze kosten vergoed, de rest betalen ze uit eigen zak. Minister Klink wil nu verder bezuinigen op de dure geneesmiddelen door voortaan alleen nog de goedkoopste therapie met dure medicijnen te vergoeden. Zo moeten longkankerpatiënten bijvoorbeeld vinorelbine krijgen voorgeschreven in plaats van het duurdere gemcitabine.

Volgens de NVZ zijn de consequenties van de voorgestelde bezuiniging onaanvaardbaar. ‘De ervaring leert dat 30 procent van de patiënten die eerst met het goedkopere geneesmiddel zijn behandeld, later toch moeten overstappen op het duurdere medicijn. Dat zou betekenen dat we dus eerst 20 procent moeten betalen van een behandeling die niet werkt, om vervolgens 100 procent van de kosten voor onze rekening te nemen van de behandeling die wél werkt’, aldus woordvoerder Roland Kroes.

Volgens Sanofi Aventis, producent van onder meer de kankermedicijnen docetaxel en oxaliplatin, worden arts en patiënt door deze maatregel met de rug tegen de muur gezet. ‘Behandeling van kankerpatiënten is maatwerk. Dat kun je niet op groepsniveau regelen’, aldus een woordvoerder.

De NVZ vreest dat de bezuiniging het gevaar van zogeheten postcodegeneeskunde vergroot. Ziekenhuizen die krap bij kas zitten, zullen geneigd zijn het verstrekken van dure geneesmiddelen aan banden te leggen of ze stoppen helemaal met het aanbieden van bepaalde subspecialismen waarbij dure geneesmiddelen moeten worden vertrekt. Gespecialiseerde ziekenhuizen krijgen vervolgens onevenredig veel ‘dure’ patiënten doorgestuurd.

Volgens Kroes gebeurt dit nu al bij oogziekenhuizen. Zij krijgen momenteel veel patiënten met ouderdomsblindheid doorgestuurd voor het nieuwe dure geneesmiddel lucentis. Behandeling van één patiënt met dit geneesmiddel kost evenveel als het uitvoeren van tien staaroperaties. Artsen zouden niet voor een dergelijke keuze moeten worden gesteld, zo is men unaniem van mening.

Ziekenhuizen, die al onder financiële druk staan vanwege tal van overheidsmaatregelen, hebben steeds meer moeite om ruimte in het budget te vinden voor de dure geneesmiddelen. Naarmate er meer dure geneesmiddelen op de markt komen, zullen de kosten verder toenemen. Volgens het ministerie van VWS gaat het nu om een bedrag van 341 miljoen euro, waarvan ziekenhuizen dus 68 miljoen moeten opbrengen. Volgens de ziekenhuizen zijn de werkelijke kosten nu al veel hoger dan geraamd. De ziekenhuizen laten uitzoeken hoeveel ze werkelijk kwijt zijn aan dure geneesmiddelen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden