Patatje oorlog

HARRIET DUURVOORT

De zaterdagkrant bood een fascinerend inkijkje in de belevingswereld van poldermocro's die hun leven willen geven voor de jihad. Is dit het failliet van de multiculturele samenleving?

Eerlijk is eerlijk: In Nederland hebben we van hen weinig te duchten. En ze vechten tegen de bad guy. Jongens getogen in de Hollandse klei. Goed onderlegd, minstens vwo, dat merk je aan de manier van argumenteren. Geen straatschoffies, vroeger misschien een beetje. Toen ze nog fan waren van Jay Z, weleens een jointje opstaken en Kim Kardashian achtige meisjes najoegen. Tot ze, in hun beleving, 'het Licht' zagen. De ware islam, naar de letter bestudeerd en uitgelegd. De moslimvariant van roomser dan de paus, ongetwijfeld met zorg gadeslagen door hun ouders. Zulk moslimfanatisme was in elk geval niet met de couscouslepel van moederlief ingegoten. Het was weer zo'n Hollandse gekkigheid van die zoekende en verloren tweede generatie jongens die elkaar weer wat aanpraatten. Ineens gingen er woorden als jihad over de tafel. Ze schrokken zich rot.

En nu zitten ze dus, midden in de Syrische hel, nerveus epistels te tikken om de krantenlezer te vertellen over hun motieven. Polderjihadi's die hun doodsangsten bezweren door grappen te maken over het patatje oorlog dat ze missen en op te scheppen over de couscous van mama. Bereid, voor zover je dat kunt zijn, om hun vroege dood te vinden in de kogels van van, oh ironie der wereldpolitiek, Hezbollah. Misschien vanmiddag al. Hun leven wagend voor een volk dat wordt uitgemoord door een op hol geslagen leider. Zij doen dat in naam van de sharia.

Maar... ze staan wel aan 'onze' kant. Aan de kant van de internationale gemeenschap die met afgrijzen dit inferno heeft gadegeslagen. Het heeft geen mens onberoerd gelaten. Met als voorlopig dieptepunt dat Obama's red line werd overschreden: Assad gebruikte chemische wapens tegen burgers en opstandelingen.Dat zou leiden tot 'enormous consequences'.

Dat buitenlandse strijders hun leven op het spel zetten om deze massamoord een halt toe te roepen, siert hen. Al is het in naam van de sharia, zij doen tenminste wat. De hele internationale gemeenschap moet ingrijpen, omwille van menselijkheid, rechtvaardigheid. Diplomatie werkt niet en talmen uit angst dat er misschien een islamstaat volgt op deze hel, ook niet. Het is niet meer dan realpolitik om, als het volk nu eenmaal in meerderheid uit conservatieve soennieten bestaat, gewoon maar eens te aanvaarden dat ze dat willen, in hun eigen land en hun eigen leven. Grote kans dat wij dan ook meer met rust gelaten worden, zo maak ik op uit het relaas van de jihadi's.

Vooralsnog is het koffiedik kijken wat Syrië na Assad te wachten staat. Feit is dat de sektarische spanningen tussen sjiieten en soennieten tot een kookpunt zijn gekomen. Zo erg dat het zelfs even de angel uit het conflict der conflicten, Israël, heeft gehaald. Alawiet Assad krijgt onvoorwaardelijke steun van het sjiietische Iran en Hezbollah. Gezworen bloedbroeders als Hezbollah (sjiitisch) en Hamas (soennitisch) staan inmiddels recht tegenover elkaar. Iran heeft de miljoenensteun aan Hamas teruggetrokken vanwege Assad.

In Syrië zijn de Alawieten, net als de Turkse Alevieten maar daar weer niet mee te verwarren, verwant aan de sjiieten. In mijn naïviteit had ik nooit verwacht dat juist een een leider uit die alewitische, soefistische traditie tot zulke gruwelijkheid in staat was. Alewieten hebben een interpretatie van islam die vanuit westers perspectief het meest verlicht is. Geen hoofddoek; niet verplicht naar de moskee; gemengd bidden. Niet de nadruk op geboden of verboden, maar op spiritualiteit. Dansende derwisjen en mystiek.

Uit die traditie kwam een van de mooiste en meest liefdevolle dichters, Rumi (of Mevlana), voort. De prachtige soefistische dichter die, ruim 700 jaar na zijn dood, niet alleen de gemiddelde new ager van spirituele inspiratie voorziet, maar, zoals de Amerikaans- Iraanse schrijfster Melody Moezzi in The Guardian schreef, ook de ware spirituele leider is van hervormingsgezind Iran. In parken, schoolklassen en theehuizen worden zijn gedichten voorgedragen. Eén van zijn beroemdste citaten: 'Christian, Jew, Muslim, shaman, Zoroastrian, stone, ground, mountain, river, each has a secret way of being with the mystery, unique and not to be judged'. Wie weet leest het electoraat van de hervormingsgezinde Rohani, Rumi. Toch een lichtpuntje, dacht ik. Op het moment dat ik het schrijf al achterhaald door de actualiteit. Iran stuurt 4.000 man naar Syrië. Was al besloten voor de verkiezingen.

Harriet Duurvoort is mediaonderenemer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden