Partijlidmaatschap moet wel lonen

Als kersverse fractievoorzitter haal je een motie uit de mottenballen, en in plaats van hoongelach is daar een luisterend oor.

Het scoort maximaal op de enerzijds-anderzijds schaal. Enerzijds is het een zeer riskante en idioot dure onderneming. Anderzijds kan de internationale gemeenschap de Afghanen toch niet zomaar laten stikken? Maar anderzijds zijn er goedkopere missies denkbaar met een hogere slaagkans. En enerzijds levert het tot nu toe niks op, waarom zou dat nu ineens veranderen? Maar anderzijds kunnen we NAVO-partners toch ook niet in de steek laten? En enerzijds lijkt het volksverlakkerij, een vreedzame politiemissie middenin een horde vechtjassen. Maar anderzijds is juist te midden van vechtjassen geweldsbeheersing meer dan welkom.

Tegen

80 procent van de leden van GroenLinks is tegen, volgens een opiniepeiling. Maar een peiling geeft geen beeld van het enerzijds- anderzijds dat daar achter ligt. Ook blijft buiten beeld waar mensen dan tegen zijn: tegen de missie en/of tegen de procedure? Binnen GroenLinks wordt de discussie op hoog niveau gevoerd, zoals te volgen is via internet. Op de opiniepagina van de Volkskrant ging het er zaterdag ruig aan toe. Sjoerd-Jan Visser heeft Sap te vaak zien knikken in het debat.

(Waarom nog debatteren? Laat een computer het aantal hoofdknikken van politici tellen. Boven de vijf knikken heeft de politicus immers altijd ongelijk!) We moeten bezuinigen, dan gaan we toch geen geld steken in een kansloze missie, vindt Sander den Broeder. Als we niet gingen bezuinigen, was het wel een goed plan? Lambert Giebels vindt dat er in Afghanistan een strijd is tussen rekkelijken en preciezen waar we beter buiten kunnen blijven. Rekent hij meisjes die niet naar school mogen tot de rekkelijken of de preciezen? Dick Stolwijk vindt dat de leden gelijk hebben.

Nuance

De argumenten van politieke partijen blinken ook niet altijd uit in nuance. CDA en VVD zijn voor omdat de NAVO en de EU ons hebben gevraagd. De SP is tegen omdat de Amerikanen de baas zijn. De PvdA is tegen omdat het een NAVO-missie is. Wie, zoals D66, de ChristenUnie en Groenlinks, aan deze argumenten niet genoeg heeft, betreedt een woud van ambivalentie en onzekerheid. Ik wed dat dit ook geldt voor het grootste deel van de door Maurice de Hond gepeilden.

De procedure verdient zeker geen schoonheidsprijs. Het toont de afstand van de Tweede Kamer tot het land, maar ook de schrik van de invloed die de oppositie nu ineens kan hebben. Ik ben er niet trots op, maar ik heb destijds als Kamerlid wel eens gestemd voor een motie waarvan ik hoopte dat hij nooit zou worden uitgevoerd. Ik herinner mij een zinloze motie voor een staatssecretaris Jeugdzaken. Daar zouden jeugdzaken geen snars mee opschieten terwijl hij wel geld en gedoe kostte.

Belangrijk

Laten we in hemelsnaam dingen voorstellen die we echt belangrijk vinden, vond ik. Maar dit is echt belangrijk, was de tegenwerping. Niet praktisch misschien maar symbolisch: deze motie onderstreept op onschuldige wijze onze betrokkenheid bij de jeugd en haar problemen. Onschuldig, want moties van de oppositie worden zelden uitgevoerd. Zeker niet zonder intensieve afstemming met regeringspartijen vooraf.

En nu ineens is dat anders. Als kersverse fractievoorzitter haal je een motie uit de mottenballen, en in plaats van hoongelach is daar een luisterend oor. Of je verder nog iets gehad had willen hebben. Waarmee de regering je verder nog van dienst kan zijn. Zelfs al is elke stap goed doordacht en overlegd en is er vakkundig onderhandeld, toch is het even schrikken als er ineens wordt geluisterd naar de oppositie. Een hele kunst om dan helder en kalm te blijven en met erkenning van de ambivalenties positie te bepalen. Sap slaagde daar tot dusverre wonderwel in. Dat verdient bewondering en steun.

Reuring

Maar ze deed dit wel tegen de achtergrond van een heftige reuring in haar partij. Met talloze deskundige leden die zich hier al jaren intensief mee bezighouden. Leden die met hun foldertjes, marktkraampjes en afdelingsvergaderingen uiteindelijk een partij dragen. Op zulke cruciale momenten hebben zij recht op directe invloed.

Waarom kon het definitieve besluit niet een week wachten? Waarom niet akkoord gaan onder voorwaarde dat de meerderheid van de leden het steunt? Wie wil er nog lid worden van welke partij dan ook als je op zulke cruciale momenten geen invloed hebt? Juist als oppositie voeren eindelijk zin heeft, hebben leden recht op directe invloed. Partijlidmaatschap moet wel lonen. Dat is de les die niet alleen GroenLinks maar ook andere partijen uit dit incident kunnen trekken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden