'Partijcongres Noord-Korea is vooral veel pracht en praal'

De Noord-Koreaanse hoofdstad Pyongyang is schoongeveegd en opgesierd met rijk gevulde bloempotten. Langs de wegen wapperen de rode vlaggen van de Arbeiderspartij. Voor het eerst sinds 1980 organiseert het land weer een partijcongres. Het evenment is met veel bombarie aangekondigd, maar Noord-Korea-deskundige Remco Breuker is een stuk minder enthousiast.

Vlaggen van de Arbeiderspartij wapperen in Pyongyang. Beeld reuters

Waarom heeft het 36 jaar moeten duren voordat er in Noord-Korea weer een partijcongres plaatsvindt?

'De vorige leider, Kim Jong-il, had zo'n partijcongres niet nodig. Die was verzekerd van zijn macht. Dat ligt anders bij zijn zoon die - op z'n zachtst gezegd - niet zo lekker ligt binnen de partij. Hij moet nu dus laten zien wie de baas is. En hij moet ervoor zorgen dat hij niet aan de kant wordt geschoven.'

Partijleden arriveren in Pyongyang voor het partijcongres. Beeld AFP

Zal het huidige partijcongres wezenlijk verschillen van het laatste congres in 1980?

'Nee, het zal overeenkomen. Kim il-Sung had die partijcongressen ook nodig. Hij had net als zijn kleinzoon te maken met fracties die hem in de weg stonden. Er vonden in die tijd een aantal couppogingen plaats. Tijdens het laatste partijcongres hield Kim Jong-sung een speech van vijf uur. Ik hoop voor de partijleden dat het deze keer wat korter zal duren.'

Archieffoto uit 1980 van het partijcongres onder leiding van Kim il-Sung. Beeld AFP

Wat kunnen we nog meer verwachten?

'Niet veel, eigenlijk. Officieel zal er een tweesporenbeleid worden afgekondigd. Ten eerste op economisch gebied, want het gaat helemaal niet lekker in Noord-Korea, mede door de internationale sancties. In Pyongyang merk je dat niet zo sterk. Daar worden nog altijd hoge gebouwen gebouwd. Dat betekent dat het goed gaat met de elite, maar daarbuiten hebben boeren nog altijd een os en een paard nodig om hun land om te ploegen.

'Ten tweede zal het kernwapenbeleid van Noord-Korea ter sprake komen tijdens het congres, wat erop neerkomt dat er een dogma wordt afgekondigd. Het beleid op dit gebied zal niet ter discussie komen te staan.'

Journalisten verzamelen zich bij het Huis van Cultuur, waar het partijcongres plaatsvindt. Beeld afp

U klinkt niet erg enthousiast.

'Dat ben ik ook niet. Ik verwacht vooral veel pracht en praal. Daarnaast zal Kim Jong-un een aantal familieleden op belangrijke posten zetten. Vakgenoten zien dat als een teken van macht, maar ik zie dat juist als een zwaktebod. Zo wordt de naam van zijn zusje, Yo-Jong, veelvuldig genoemd. Noord-Korea is een heel patriarchaals, vrouwonvriendelijk land. Daar zie je nooit vrouwen hoge posities bekleden. Nu gelden er natuurlijk andere regels voor de zus van de Grote Leider, maar toch.'

Yo-jong te zien op een foto tijdens een militaire tour op een eiland aan de Noord-Koreaanse kust in maart 2015. Beeld epa

Wat weet u over dit zusje?

'Heel weinig. Men zegt dat ze samen met haar broer in Zwitserland heeft gestudeerd.'

De Noord-Koreaanse minister van Buitenlandse Zaken heeft aangekondigd dat er economische hervormingen op het programma staan.

'Noord-Korea beheerst de internationale retoriek uitstekend. Het weet precies wat het buitenland wil horen. Maar de hervormingen die worden aangekondigd, zullen zeer waarschijnlijk niet worden uitgevoerd. Zodra het liberalisme in de economie toeslaat, wil de burger meer. Dat schuurt aan het regime. De overheid heeft wel pogingen ondernomen om de economie te verbeteren. Niet zonder reden, want als de kloof tussen Pyongyang en het platteland nog groter wordt, dan kunnen er opstanden ontstaan. Wat hebben mensen nog te verliezen als ze omkomen van de honger?'

Er zijn ook 130 internationale journalisten uitgenodigd om verslag te komen doen van het congres. Zitten die er bovenop?

'Wat ik er tot nu toe van heb meegekregen, is dat nog niet duidelijk is of ze het gebouw waar het congres plaatsvindt überhaupt mogen betreden. Ze zijn in een indrukwekkend grote zaal, een soort perscentrum, geplaatst. Van daaruit klagen ze dat er geen nieuws naar buiten komt.'

Dit is aflevering 709 van de Nieuwsbreak, het nieuwsinterview van de Volkskrant, elke dag om 16.00 uur online.

Een buitenlandse journalist maakt een selfie met een Noord-Koreaanse arbeider tijdens een tour die tijdens de congresdagen is georganiseerd door de overheid. Beeld reuters
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden