Parool kan zaken gaan doen met mecenas

Opluchting en wantrouwen, onduidelijkheid en enthousiasme. Het bericht dat PCM Uitgevers niet meer door wil met Het Parool is bij die krant met gemengde gevoelens ontvangen....

Zodra hoofdredacteur Erik van Gruijthuijsen dinsdagochtend tegen tienen op de tafel van zijn centrale redactie klimt om uitleg te geven over het besluit van PCM om te stoppen met Het Parool, is het muisstil in de anders op dat uur hectische redactie. Het geratel van toetsenborden verstomt, niemand pleegt nog een telefoontje.

Van Gruijthuijsen begint met het goede nieuws: Het Parool krijgt de tijd om aan zijn verzelfstandiging te werken. Tot midden november, en dat vindt hij lang genoeg. Hij is er daarom van overtuigd dat het besluit van PCM voorál goed nieuws bevat.

Maar nauwelijks is hij uitgesproken als een van de redacteuren een wrange vergelijking trekt: 'Het is alsof er in de oorlog een verzetsstrijder wordt gefusilleerd, en de familie van het slachtoffer de rekening thuis krijgt voor de kogel.'

Deze redacteur heeft in ieder geval gevoel voor de historie van zijn krant, die immers voortkomt uit het illegale verzet in de Tweede Wereldoorlog. Maar hij verwoordt ook het wantrouwen van veel redacteuren ten aanzien van de bedoelingen van PCM, een wantrouwen dat wordt gevoed door de formuleringen in het persbericht. 'Er spreekt zo weinig warmte uit', zegt een andere redacteur. 'Ze besluiten wel gewoon ons op te heffen. Dat we de kans krijgen om een plan voor een zelfstandige toekomst te maken, komt pas daarna. En hoe wordt ons plan straks beoordeeld?'

De redactie heeft grote vragen. Moet het nieuwe Parool straks betalen voor het recht zijn eigen abonnees mee te nemen, zoals wordt gezegd? Eist PCM inderdaad dat er 22 miljoen euro klaar ligt voor een sociaal plan? Voor het geval de verzelfstandigde krant alsnog omvalt?

Bestuursvoorzitter Cees Smaling van PCM is tijdens een persconferentie, 's middags op het Amsterdamse hoofdkwartier van PCM, niet genegen de twijfels van de Parool-redacteuren weg te nemen. Hij wil niet zeggen waaraan hij de verzelfstandigingsplannen zal toetsen. 'We wachten eerst de plannen zelf maar af.' Hij wil alleen zeggen dat hij zal kijken naar zowel financiële, sociale als strategische aspecten.

In het persbericht dat gisterochtend werd verspreid, staat echter een dreigend zinnetje: aan de plannen voor verzelfstandiging wordt meegewerkt 'indien het belang van de onderneming in zijn geheel daarmee is gediend'. Maar 'PCM in zijn geheel' kan toch nooit belang hebben bij het lanceren van een levensvatbare concurrent? Smaling: 'We wachten eerst de plannen maar af.'

Smalings medebestuurders Ben Knapen en Cees Vis zijn iets informatiever. Vis wil wel zeggen dat het natuurlijk 'helemaal niet kan' om Het Parool voor zijn eigen abonnees te laten betalen. Volgens hem is het allemaal veel simpeler: 'De verliezen bij Het Parool moeten gewoon ophouden. Dat is het doel.'

Over de haalbaarheid van de verzelfstandigingsplannen is geen van de PCM-bestuurders erg open. Knapen zegt, schijnbaar per ongeluk: 'Het zou kunnen dat er middels een mecenaat dingen kunnen die wij hier niet kunnen.' Ofwel: misschien vindt Het Parool een suikeroompje. Cees Smaling lijkt even iets van zijn gevoelens prijs te geven als hem wordt gevraagd naar zijn inschatting van Parools kansen: 'Gelukkig hoeven wij daar nu geen oordeel over te geven.'

Het bestuur van PCM lijkt op zijn minst sceptisch over de overlevingskansen van een zelfstandig Parool. Waarom dan toch al die moeite? PCM-bestuurder Ben Knapen komt met een deel van het antwoord: 'We zijn verplicht vanuit arbeidsrechtelijk oogpunt alles te doen om die banen te behouden. We moeten daartoe ook serieus onderzoeken of er mogelijkheden buiten PCM zijn. Als je dat niet zou doen, zou je voor de ondernemingskamer kunnen worden gedaagd.'

Weer een paar uur later groepen tweehonderd mensen van Het Parool en huis-aan-huisbladenpoot Weekmedia samen in een zaal van Artis. Ook daar vertellen Smaling en Knapen hun verhaal, maar kennelijk klinkt het milder. Van Gruijthuijsen jubelt: 'Knapen zei ruimhartig te willen meewerken aan de verzelfstandiging. Ruimhartig. Dat woord, dat schept verplichtingen.' Hij heeft aanzienlijk meer vertrouwen gekregen in de bedoelingen van het PCM-bestuur. 'Als PCM ons plan had willen lek schieten, hadden ze de afgelopen weken kansen genoeg', zegt hij.

Helemaal opgetogen is hij over de toezegging door PCM-bestuurder Knapen, dat de nieuwe onderneming niet zal worden opgezadeld met de kosten van een peperdure voorziening voor een afvloeiïngsregeling, voor het geval het verzelfstandigingsavontuur zou mislukken. Alleen al die toezegging scheelt de nieuwe onderneming tientallen miljoenen euro's. Van Gruijthuijsen: 'Door die toezegging werd ik helemaal opgetogen. Na de vergadering kreeg ik ook nog twee sms'jes van financiers met wie wij praten. Ze feliciteerden ons dat we nu eindelijk los mogen van PCM, en dat we nu eindelijk kunnen gaan onderhandelen.'

Niet alleen Van Gruijthuijsen is verrukt van de naar zijn gevoel tamelijk plotselinge coulance van Smaling en Knapen. Paul Arnoldussen van de redactiecommissie van Het Parool, verwoordt hetzelfde gevoel: 'We hebben al drie jaar het gevoel niet meer gewenst te zijn in dit concern, maar na vanmiddag ben ik optimistisch.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden