Panama Papers deels online gezet door journalistengroep

Een deel van de Panama Papers is online te raadplegen. Het internationale journalistenconsortium ICIJ heeft maandagavond een database met een selectie van de miljoenen uitgelekte stukken van het Panamese trustkantoor Mossack Fonseca online gezet. De gegevens zijn te vinden via https://offshoreleaks.icij.org/.

Het kantoor van Mossack Fonseca in Panama-Stad. Beeld Reuters
Het kantoor van Mossack Fonseca in Panama-Stad.Beeld Reuters

Het gaat om een doorzoekbare database van meer dan 200 duizend vennootschappen in belastingparadijzen.

Wie zoekt op 'Netherlands' vindt 251 juridische entiteiten die een connectie hebben met Nederland. Veel daarvan zijn gevestigd op de Britse Maagdeneilanden. De meesten zijn tien jaar of langer geleden opgericht. Ook duiken meer dan 300 namen op van betrokkenen bij vennootschappen in belastingparadijzen.

Dat gaat bijvoorbeeld om personen die een formele functie hebben in de bedrijfjes. Er lopen lijnen naar meer dan 300 adressen in Nederland, van Wassenaar tot Veghel. De namen van de uiteindelijke eigenaren, de 'Ultimate Beneficial Owners' in vaktermen, zijn moeilijker te vinden. Voor hen zijn de juridische constructies opgezet.

Criminele reden

Hun beweegredenen lopen sterk uiteen. Belastingontwijking is een belangrijke drijfveer of het zakendoen in andere landen, maar ook het verbergen van vermogen. Dat laatste kan legitieme, maar ook criminele redenen hebben.

Collectief ICIJ - met in Nederland voor de Panama Papers FD en Trouw als leden - heeft veel persoonlijke gegevens weggehaald. Dat betreft onder meer namen, bankrekeningnummers en kopieën van paspoorten. Wie de database raadpleegt doet dat met de boodschap dat betrokkenheid bij offshore vennootschappen niet per se crimineel is.

Wel bleek uit het internationale onderzoek dat een aantal vennootschappen is gebruikt voor criminele doeleinden, zoals het ontduiken van belasting, het verbergen van misdaadgeld of het witwassen van criminele vermogens.

Klokkenluider

Vorige week publiceerde de (nog onbekende) klokkenluider die de informatie vrijgaf een manifest, waarin hij uiteenzet waarom hij de gegevens naar buiten bracht.

Hij verzet zich tegen de groeiende inkomens- en vermogensongelijkheid en de 'zwaar corrupte' praktijken van firma's als Mossack Fonseca. Die faciliteren belastingontwijking, maar vaak ook het verbergen van het vermogen van dictators en misdaadgroeperingen.

De klokkenluider, 'John Doe', verklaart ook te willen meewerken met opsporingsautoriteiten. Wellicht komt hij over de brug met de volledige Panama Papers: de originele documenten. Voorwaarde is wel volledige immuniteit van strafvervolging voor klokkenluiders zoals hijzelf die misstanden onthullen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden