Palestijnse leider Abbas: regering Trump 'ongeschikt' als bemiddelaar tussen Israël en de Palestijnen

De Palestijnse leider Mahmoud Abbas vindt dat voor de Verenigde Staten geen rol meer is weggelegd in het vredesoverleg over het Midden-Oosten. De regering van president Donald Trump is 'ongeschikt' als bemiddelaar tussen Israël en de Palestijnen, zei Abbas woensdag op een spoedberaad van islamitische landen in Istanbul, georganiseerd door de Turkse president Recep Tayyip Erdogan.

President Abbas tijdens zijn toespraak op het spoedberaad. Beeld afp

Abbas reageert met zijn kritiek op het besluit van de regering-Trump Jeruzalem te erkennen als hoofdstad van Israël en te zijner tijd de Amerikaanse ambassade naar de stad te verhuizen. Die wereldwijd bekritiseerde stap was voor Erdogan reden de speciale top van de 57 lidstaten tellende Organisatie van Islamitische Samenwerking (OIC) te beleggen.

De Palestijnse president noemde de beslissing van de Amerikaanse regering 'een grote misdaad'. Washington 'geeft Jeruzalem weg als was het een Amerikaanse stad', zei hij. Abbas voelt zich verraden door de Amerikanen, met wie hij altijd in gesprek is gebleven over een politieke oplossing voor het conflict tussen Israël en de Palestijnen.

'Historische klap'

Ook heeft hij zich de afgelopen maanden ontvankelijk getoond voor de pogingen van Trumps schoonzoon Javed Kushner een nieuw vredesplan op te stellen voor het Midden-Oosten, onder Amerikaanse bemiddeling. In die pogingen heeft Abbas geen vertrouwen meer, zo liet hij blijken. In plaats van een historisch akkoord, zei hij, 'krijgen we een historische klap in ons gezicht'.

Ook gastheer Erdogan stelde dat de Amerikaanse bemoeienis met het conflict voorbij is, na de erkenning van Jeruzalem als hoofdstad. 'Er kan geen sprake zijn' van Amerikaanse bemiddeling, zei hij. Volgens hem moet de OIC nu op zoek naar een nieuwe bemiddelaar. Net als Abbas suggereerde hij dat de VN die rol zouden kunnen vervullen.

In de slottekst van de OIC-top, de Istanbul Verklaring, stellen de islamitische landen dat het besluit van de VS over Jeruzalem 'nietig en ongeldig' is en door Washington moet worden herzien. Erdogan riep alle landen ter wereld op Jeruzalem te erkennen als de bezette hoofdstad van Palestina. 'Israël is een bezettingsmacht en een terreurstaat', aldus de Turkse president.

Het Witte Huis reageerde woensdag op de kritiek uit Istanbul met de verklaring dat president Trump 'als altijd blijft streven naar vrede'. Aan Kushners vredesplan wordt gewoon doorgewerkt; het zal worden gepresenteerd 'zodra de tijd rijp is'.

Een groepsfoto met alle deelnemers van het spoeddebat, vooraan Erdogan Beeld ap

Rusland

De barsten in de Amerikaanse statuur in het Midden-Oosten doen zich voor juist nu Rusland bezig is zijn positie in de regio te versterken. Met name in Syrië heeft Moskou een leidende rol, zowel militair als diplomatiek. Het regime van president Bashar al-Assad heeft met Russische steun een groot deel van het land terugveroverd.

Ook in de diplomatie over het beëindigen van de oorlog en over de politieke toekomst van het land neemt Rusland nu het initiatief, samen met Iran en Turkije. De VS zijn naar de marge gedrongen. President Vladimir Poetin kan steeds beter overweg met zijn Turkse collega Erdogan, nota bene staatshoofd van een NAVO-lidstaat. Ook inzake de positie van Jeruzalem zijn de leiders twee handen op één buik, zo bleek maandag op een gezamenlijke persconferentie in Ankara.

De Russische president heeft zojuist een succesvolle tournee door het Midden-Oosten afgerond. Vóór Turkije bezocht hij Syrië en Egypte. Op een luchtmachtbasis in Syrië riep Poetin de overwinning uit op Islamitische Staat. Een deel van de Russische troepen in Syrië kan nu worden teruggetrokken, zei hij.

In Caïro tekende de Russische president met zijn Egyptische collega Abdel Fatah al-Sisi een akkoord over de bouw van een kernreactor.


Lees meer over de nasleep van Trumps besluit

'Rode lijn overschreden': druk op Trump neemt toe om ambassade niet naar Jeruzalem te verplaatsen
De onrust over het Amerikaanse besluit Jeruzalem als hoofdstad van Israël te erkennen en daar de ambassade te vestigen is in het weekeinde verder toegenomen. Wereldwijd veroordelen politieke leiders de Amerikaanse plannen. Ze waarschuwen voor een toename van geweld en terreur.

Is Trump verantwoordelijk voor de scherven op de Amstelveenseweg?
De gebeurtenis is pijnlijk, schrijft Jonathan van het Reve in zijn column, maar zulke knopen moet een president nu eenmaal soms doorhakken, op weg naar een rechtvaardiger wereld. Of heeft Trump totale schijt en doet hij maar wat, puur om zijn evangelische achterban te behagen? (+)

Wat betekent Trumps besluit voor ons Europese Joden?
Door Jeruzalem te erkennen als hoofdstad van Israël heeft Trump de situatie op scherp gezet. Dat is niet alleen voelbaar in het Midden-Oosten, maar ook in Frankrijk en Nederland, zegt auteur-filmmaker Natascha van Weezel. (+)

Met besluit Jeruzalem te erkennen als hoofdstad Israël veroorzaakt Trump ware diplomatieke aardbeving
Dat schrijft Bert Lanting in het commentaar. President Trump denkt de impasse te doorbreken met zijn Jeruzalem-besluit. Maar zijn vijanden profiteren. (+)

Bij een manifestatie voor de Amerikaanse ambassade in Brussel steken demonstranten een Amerikaanse vlag in de fik. Beeld belga
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.