Pakistan ineens territegen terreur

Pakistan treedt steeds harder op tegen Al Qa'ida. Geen wonder: president Musharraf is zelf doelwit. Twee aanslagen overleefde hij, de volgende wordt ongetwijfeld al beraamd....

Van onze buitenlandredacteur Alex Burghoorn

Inderdaad, de arrestatiegolf van de afgelopen tien dagen lijkt erop te wijzen dat Islamabad zich als een terriin het Al Qa'ida-netwerk heeft vastgebeten. In steden in het hele land zijn zeker twintig leden van terreurcellen opgepakt, onder wie een veteraan van de jihad in Afrika en een verbindingsman die gecodeerd e-mailverkeer beheerde. Bovendien is een Al Qa'ida-topman in Dubai aangehouden, in de eerste grensoverschrijdende Pakistaanse antiterreuroperatie.

Alom zijn de wapenfeiten geroemd als het belangrijkste succes in de strijd tegen terrorisme sinds de arrestatie in Pakistan in maart 2003 van Khalid Sheikh Mohammed, het brein achter 11/9. Het is een pijnlijke constatering, die inhoudt dat het Pakistan grofweg anderhalf jaar heeft gekost weer iets noemenswaardigs in de terreurstrijd te bereiken.

'Waarom denken deze lui dat Pakistan nog steeds een goede schuilplaats is? Het toont aan hoe diep de extremisten in de samenleving zijn doorgedrongen', zei onlangs Hussain Haqqani, onderzoeker bij het Carnegie Endowment for International Peace. Bijna drie jaar na 11 september 2001 is het duidelijker dan ooit: wie de strijd tegen het terrorisme wil winnen, mde strijd in Pakistan winnen. Ook Osama bin Laden huist immers naar alle verwachtingen nog ergens langs de Pakistaanse grens.

De successen in Pakistan zijn volgens de Washington Post te danken aan 'miljoenen dollars' en high-tech spionageapparatuur waarmee de CIA de Pakistaanse opsporingsdiensten heeft opgepookt. Aanhoudende aanvallen op onderduikadressen in het onherbergzame Waziristan, aan de grens met Afghanistan, zou Al Qa'ida-leden op de vlucht hebben gejaagd: de bergen uit, de steden in. Vijf maanden geleden had zo'n offensief, met veel bombarie aangekondigd, nog niets uitgehaald.

'De signalen uit Amerika waren dat Pakistan zijn rol niet goed genoeg speelde', heeft luitenant-generaal Hamid Gul, oud-officier van de Pakistaanse inlichtingendienst, gezegd. Het is wel zeker dat Washington de druk op president Pervez Musharraf heeft opgevoerd. Niet alleen omdat de arrestatie van Bin Laden een prachtige verkiezingsstunt zou zijn, maar vooral ook omdat de angst voor een aanslag in de aanloop naar de verkiezingen groot is.

Na de aanslagen van 11 september 2001 heeft Musharraf zich onder zware Amerikaanse druk bekeerd tot bondgenoot van Washington. Het dwingt hem tot koorddansen, want de islamistische (terreur)groepen vormen in eigen land een macht om rekening mee te houden. De Pakistaanse geheime dienst ISI heeft in de jaren tachtig de mujahedin tegen de Russen in Afghanistan gesteund en in de jaren negentig het bewind van de Taliban. Aan de grens met India is de ISI betrokken bij de jihad-guerrilla in Kashmir.

De laatste twee jaar probeert Musharraf aarzelend weer democratie in te voeren, nadat hij in 1999 met een coup aan de macht was gekomen. Om zijn eigen positie zeker te stellen speelt hij daarbij hoog spel: hij heeft de islamistische partijen versterkt en zijn seculiere tegenstanders gemarginaliseerd, zodat er geen redelijk alternatief meer voor Musharraf voorhanden is. 'Na mij de islamisten', karakteriseerde onderzoeker Hussain Haqqani die strategie onlangs in The New Yorker.

Maar sinds Al Qa'ida in december twee zelfmoordaanslagen op zijn leven heeft gepleegd, lijkt Musharraf ook de beperkingen van zijn aanpak te zien. De aanslagen zijn mislukt, maar er is geen waarzegger voor nodig om te weten dat een derde aanslag in voorbereiding is. Het is waarschijnlijk nog de belangrijkste aansporing voor Musharraf om de strijd tegen terrorisme serieus aan te gaan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden