Paarden of fruitmachines: Australiërs gokken erop los

De Melbourne Cup doet de harten van de Australiërs sneller kloppen. De regering maakt zich zorgen over het leger gokverslaafden.

Een bonte verzameling mensen heeft zich verzameld in hartje zakencentrum Sydney. Zakenman keurig met stropdas, onderhoudswerkers in overall en vrouwen met fraaie hoofddeksels drentelen op Martin Place.

Hoe verschillend ze zijn, ze hebben één gemeenschappelijk doel: wedden bij een groot mobiel gokkantoor op de Melbourne Cup, de belangrijkste paardenrace van Australië. Het is de wedren die het land ieder jaar weer even doet stilstaan.

‘Alle echte Australiërs gokken op Melbourne Cup Day’, zegt een jonge vrouw met een imposant hoofddeksel. ‘Ook als je nooit gokt. Het is iets typisch Australisch.’ Zij zet bijna twintig euro in op een paard. ‘Het is een welkome onderbreking van het werk’, zegt een man. ‘Wij werken harder hier dan waar dan ook.’ Hij zet veertig euro in.

Het gokken op deze paardenrace lijkt een nogal onschuldige middag in mooie kledij en met flink wat alcohol, maar het gokken heeft Australië in zijn greep. De 21 miljoen Australiërs behoren tot de grootste gokkers wereld, jaarlijks brengen ze 60 miljard euro naar de gokbedrijven. Een deel krijgen ze terug als winst, het verlies bedraagt 11 miljard. Omgerekend zo’n 900 euro per volwassene per jaar, een bedrag vergelijkbaar met de besteding aan alcohol en roken.

In Nederland verliezen de gokkers bij een omzet van 20 miljard euro jaarlijks ongeveer 2 miljard. Heel wat minder dus dan de onfortuinlijke Australiërs.

Mogelijkheden om te gokken zijn in Australië overal te vinden. De grootste geldmakers zijn niet meer de paarden, maar de fruitmachines. Bijna elk café heeft een aparte ruimte met meerdere ‘eenarmige bandieten’, hier gaat ruim de helft van het gokgeld naar toe. Het land heeft meer van deze gokkasten dan waar dan ook in de wereld. De rest van het gokgeld gaat naar paarden, loterijen en het casino.

De oorzaak dat het land de remmen heeft losgegooid, ligt volgens de gokdeskundigen in het verleden. ‘De eerste kolonisten hadden niet zoveel te doen’, zegt Alex Blaszczynski. Hij is verbonden aan de universiteit van Sydney. ‘Er was alleen alcohol, seks en gokken.’

Bovendien, zo zegt hij, waren de kolonisten mensen met een avontuurlijke inslag die de gok namen om naar het grote onbekende continent te gaan aan de andere kant van de wereld. ‘Het gokken zit ze in het bloed.’

De overheid heeft nooit echt moeilijk gedaan over de passie van de burgers voor het gokken. Integendeel, want de belasting op gokken vormt 10 procent van de inkomsten van de deelstaten, die verantwoordelijk zijn voor het gokken. Jaarlijks is dat een bedrag van circa 3 miljard euro en dat geld kunnen ze niet missen.

Moeizaam komen er regels van de grond om het gokken aan banden te gaan leggen. Vorige maand presenteerde een regeringscommissie een lijvig rapport. In ruim zeshonderd pagina’s wordt geopperd de maximale inzet van de fruitmachines te verlagen tot zestig eurocent.

Verder mogen gokkers per uur maximaal zeventig euro verliezen en geldautomaten moeten weg uit de cafés. Meteen kwamen er van allerlei kanten bezwaren tegen de ‘vergaande’ ideeën.

Dat het gokken een probleem is, daar kan eigenlijk niemand om heen De regeringscommissie schat dat ruim 400 duizend Australiërs gokverslaafd zijn of het risico lopen dat te worden. In Nederland zijn er ruim 100 duizend probleemgokkers, maar de cijfers laten zich lastig vergelijken. ‘Nu wordt toegegeven dat er meer mensen problemen hebben met gokken dan met heroïne’, zegt Clive Allcock, die zich ook bezighoudt met het behandelen van gokverslaafden.

Op Martin Place, hartje Sydney, kijkt de bonte verzameling mensen naar de tv-schermen die de wedstrijd uit Melbourne laten zien. Het lawaai is oorverdovend, de commentatoren schreeuwen zich de longen uit het lijf. Na ruim drie minuten is het gedraaf voorbij. Shocking heeft gewonnen, er klinkt een bescheiden gejuich, dit paard behoorde niet tot de kanshebbers.

‘Nee, ik heb 12 euro op het verkeerde paard gewed’, zegt een Aziatische vrouw. ‘Het is gewoon leuk. Het weer is lekker.’

Een man heeft de winnaar goed voorspeld. Hij zette 6 euro in en gaat met 40 euro naar huis. ‘Ik wist het gewoon, dit was het lichtste paard in de race.’

De probleemgokkers laten zich niet zien bij de goktent op het plein. Die zitten in de talrijke buurtcafés onverstoord achter de gokautomaat. Op de tv-schermen begint alweer een volgende paardenrace, maar zij hebben alleen oog voor het kleurrijke scherm waar de figuurtjes voorbij rollen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden