Nieuws Stint-rapport

OVV-rapport na Stint-ongeluk legt labyrint aan regels bloot

Bij het toelaten van licht gemotoriseerde voertuigen (zoals elektrische bakfietsen, steps en skateboards) zijn er wel veel regels, maar is er te weinig aandacht voor veiligheid. Dat concludeert de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) woensdag in een rapport naar aanleiding van het ongeval met de Stint.

Elektrische bakfietsen (de bruine bak) kunnen tegenwoordig hoge snelheden bereiken en beschikken over stoeltjes om kinderen in te vervoeren, maar ook voor deze voertuigen is de toelating vrij. De Stint (de groene bak), in veel opzichten vergelijkbaar aan de bakfietsen, moet wel een keuring doorstaan alvorens de weg op te mogen.

Een labyrint van regelgeving, geboren uit de politieke wens om nieuwe voertuigen zo snel mogelijk de weg op te krijgen. Een overheid die het overzicht verliest en geen idee meer heeft welke regels voor welke voertuigen gelden. En een keuringsdienst die misschien kritiek uit, maar eigenlijk niets te zeggen heeft.

Het zijn zulke omstandigheden die leidden tot het toelaten van de Stint op de openbare weg. Over de precieze toedracht bestaat nog altijd onduidelijkheid, maar het dodelijke ongeval met de elektrische bolderkar in Oss vorig jaar heeft wel een haast ondoordringbaar web aan regelgeving blootgelegd, blijkt uit een rapport dat de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) woensdag naar buiten bracht.

Volgens de waakhond is er – ook nu nog – te weinig aandacht voor de veiligheid bij de toelating van licht gemotoriseerde voertuigen. ‘We hebben een wirwar aan ineffectieve en onvolledige regels’, zegt OVV-voorzitter Jeroen Dijsselbloem, ‘en voor sommige voertuigen die erg op de Stint lijken, zijn helemaal geen regels. De politiek moet dit systeem fundamenteel tegen het licht houden.’

Canta’s (de rode auto) en andere gesloten gehandicaptenvoertuigen zijn onder Europese regels vrijgesteld. Zij mogen dus zonder toelatingsprocedure de weg op. Heel andere eisen zijn er voor lichte vierwielers (de zwarte auto) en andere brommobielen: voor zulke voertuigen is gedetailleerd vastgelegd hoe de eisen moeten worden getoetst.

Geen strenge eisen

Wie de oorsprong van de chaos wil ontdekken, moet teruggaan naar 2010. In dat jaar besluit de Tweede Kamer om een nieuwe categorie voertuigen, de ‘bijzondere bromfietsen’, in het leven te roepen, naast de al bestaande categorie ‘gewone’ bromfietsen en -mobielen. Het is de enige manier om de Segway, een futuristische motorstep, buiten de bestaande Europese regels om op de openbare weg toe te laten. De politiek stelt weinig eisen aan de veiligheid van de nieuwe voertuigen; dat ding moet de weg op, en snel een beetje.

In de jaren erna registreren meer ondernemers hun voertuigen als bijzondere bromfietsen. Het probleem is dat de eisen zijn toegesneden op de Segway. Er is bijvoorbeeld niets in opgenomen over het vervoeren van kinderen – alsof je dat zou doen met een step. Zo gebeurt het dat de Stint in 2012 op de weg verschijnt. Keuringsdienst RDW mort over de lichte veiligheidseisen, en zelfs daaraan voldoet de Stint niet, maar minister Schultz-Van Haegen (VVD) schuift die bezwaren opzij. In totaal zullen 17 bijzondere bromfietsen worden toegelaten, in alle soorten en maten.

Illegaal op de weg

Als destijds beter was opgelet, had er nu wellicht geen OVV-rapport gelegen, zegt Dijsselbloem. Uit het rapport blijkt verder dat er ook voertuigen zijn die buiten de categorieën van gewone en bijzondere bromfietsen vallen. Zij zijn vrijgesteld van Europese toelating, wat betekent dat ze zonder controle de weg op mogen. Hier gaat het over scootmobiels, maar ook over elektrische bakfietsen die op hun trappers na ogenschijnlijk nauwelijks van de Stint verschillen.

En dan zijn er volgens de OVV nog de voertuigen die illegaal zijn op de openbare weg, maar daar desondanks rondrijden, zoals elektrisch aangedreven stepjes en skateboards. Ook daarop is geen enkel zicht. De Onderzoeksraad adviseert daarom om het aantal categorieën terug te brengen en strengere regels op te stellen. Ook moet de uiteindelijke beslissing om een voertuig toe te laten niet meer bij de minister liggen, maar bij de RDW, die zonder politieke bemoeienis de knoop doorhakt.

De Segway, de futuristische motorstep waarmee de chaos in de regelgeving in 2010 begon. Beeld RV

Weer politieke druk

De OVV waarschuwt dat de geschiedenis zich dreigt te herhalen. Net als bij de Segway oefent de Kamer druk uit op de minister, nu om de Stint zo snel mogelijk terug de weg op te krijgen. En dat terwijl de toelatingsprocedure nog niet is gewijzigd.

In een reactie op het rapport zegt minister Van Nieuwenhuizen (Infrastructuur en Waterstaat, ook VVD) dat zij wel degelijk rekening houdt ‘met veel strengere eisen’. ‘Dat veiligheidsniveau is nu echt heel anders.’ Wel ligt de beslissing om een voertuig toe te laten officieel nog bij haar. ‘Ik ben het er van harte mee eens om dat te gaan veranderen.’ In de tussentijd belooft zij niet tegen RDW-adviezen in te gaan.

Oorzaak ongeluk Stint onzeker

De oorzaak van het dodelijk ongeval met de Stint in Oss vorig jaar september, wordt misschien nooit duidelijk. Al houdt het Openbaar Ministerie na ruim een jaar nog wel hoop.

Fabrikant doet tweede poging

Zijspiegels, een stalen rolkooi als bescherming bij het omvallen en een beensteun voor de bestuurder. Met deze aanpassingen hoopt Edwin Renzen weer met de Stint de weg op te kunnen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden